Omri

Omri
‏עָמְרִי‎‎
Ilustracja
Portret Omriego w Promptuarii Iconum Insigniorum
Król Izraela
Okres

od 884 p.n.e.
do 873 p.n.e.

Poprzednik

Zimri

Następca

Achab

Dane biograficzne
Dynastia

Dynastia Omrydów

Data śmierci

873 p.n.e.

Dzieci

Achab

Omri (hebr. ‏עָמְרִי‎‎) – szósty król Izraela (państwo północne) oraz założyciel dynastii Omrydów, panujący prawdopodobnie w latach 884873 p.n.e.[1] Według części współczesnych historyków faktyczny twórca królestwa izraelskiego ze stolicą w Samarii[2].

Postać wspominana jest w Starym Testamencie: w Pierwszej[1] oraz Drugiej Księdze Królewskiej[3], Drugiej Księdze Kronik[4] oraz w Księdze Micheasza[5]. O tym izraelskim władcy wspominają również źródła pozabiblijne – asyryjskie[6] i moabickie.

Życiorys

Relacja biblijna

W roku dwudziestym siódmym [panowania] Asy, króla Judy, Zimri panował w Tirsie siedem dni, dopóki lud obozował pod Gibbetonem, będącym we władaniu Filistynów. Ale kiedy tylko ów lud obozujący usłyszał wieść: «Zimri uknuł spisek i zabił króla», wtedy cały Izrael, przebywający wówczas w obozie, ogłosił królem wodza wojska izraelskiego, Omriego. Następnie Omri, a z nim cały Izrael, wyruszył spod Gibbetonu i oblegli Tirsę. Niebawem, kiedy Zimri zobaczył, że miasto zostało zdobyte, wówczas wszedł do baszty pałacu królewskiego i podpalił nad sobą pałac królewski i wskutek tego zmarł z powodu swoich grzechów, których dopuścił się, czyniąc to, co złe w oczach Pana, idąc drogą Jeroboama w grzechu, do którego doprowadził on Izraela. A czyż pozostałe dzieje Zimriego oraz jego spisek, który uknuł, nie są opisane w Księdze Kronik Królów Izraela?

Wówczas lud izraelski podzielił się. Połowa chciała obwołać królem Tibniego, syna Ginata, a połowa była za Omrim. Jednak ten lud, który był za Omrim, przemógł ów lud, który był za Tibnim, synem Ginata. Wskutek tego Tibni zginął, a zaczął królować Omri. W roku trzydziestym pierwszym [panowania] Asy, króla Judy, Omri objął władzę nad Izraelem na dwanaście lat. W Tirsie królował sześć lat. Potem kupił od Szemera za dwa talenty srebra górę Szomron. Następnie zabudował tę górę, i miasto, które zbudował, nazwał od imienia Szemera, właściciela tej góry – Samaria. Omri również czynił to, co złe w oczach Pana; a nawet stał się gorszym od wszystkich swoich poprzedników, idąc drogą Jeroboama, syna Nebata, w jego grzechu, do których doprowadził on Izraela, drażniąc swymi marnymi bożkami Pana, Boga Izraela. A czyż pozostałe dzieje Omriego oraz wszystko, co zdziałał, i jego działalność nie są opisane w Księdze Kronik Królów Izraela? Omri spoczął przy swoich przodkach i został pochowany w Samarii. Jego syn Achab został w jego miejsce królem.

Źródła pozabiblijne

‏עָמְרִי מלך ישראל‎ (‘mry mlk yšr’l) – „Omri, król Izraela” zapisane w języku moabickim na Steli Meszy (IX wiek p.n.e.)

Moab

Stela Meszy z IX wieku p.n.e., spisana w języku moabickim, zawiera słowa „Omri, król Izraela”[7].

Asyria

Słowa "Jehu z ludu ziemi Omriego", pochodzące z Czarnego Obelisku Salmanasara III (IX wiek p.n.e.)

Tzw. Czarny obelisk (datowany na ok. 827 r. p.n.e.824 r. p.n.e.) przedstawia scenę składania trybutu królowi Asyrii Salmanasarowi III z ok. 841 r. p.n.e. Jednym z przedstawionych na obiekcie oddających hołd władców jest Jehu, król Izraela. Powyżej znajduje się zapisany pismem klinowym tekst w języku akadyjskim – 𒅀𒌑𒀀 𒈥 𒄷𒌝𒊑𒄿; Ia-ú-a mar Hu-um-ri-i, który tłumaczy się jako "Jehu z ludu ziemi Omriego"[8][9][10].

W źródłach asyryjskich występują również liczne wariacje na temat określenia „Dom Omriego” w odniesieniu do ziem Izraela. Wspominają o tym źródła z IX i VIII wieku p.n.e., czasów królów Adad-nirari III, Tiglat-Pilesera III oraz Sargona II.

Przypisy

  1. a b PISMO ŚWIĘTE – 1 Krl 16 [online], biblia.deon.pl [dostęp 2021-05-25].
  2. Łukasz Niesiołowski-Spanò, Początki judaizmu – z jakich kultów zrodził się potężny Bóg Izraela? [online], Radio Naukowe, 6 września 2023.
  3. PISMO ŚWIĘTE – 2 Krl 8 [online], biblia.deon.pl [dostęp 2021-05-25].
  4. PISMO ŚWIĘTE – 2 Krn 22 [online], biblia.deon.pl [dostęp 2021-05-25].
  5. PISMO ŚWIĘTE – Mi 6 [online], biblia.deon.pl [dostęp 2021-05-25].
  6. Harvard University, Cuneiform Parallels to the Old Testament, Eaton & Mains, 1912 [dostęp 2021-05-25] (ang.).
  7. Norbert Mendecki: Stela króla Meszy, Collectanea Theologica 57/2, str. 39-48, 1987 r.
  8. Robert William Rogers, Cuneiform Parallels to the Old Testament, H. Frowde, Oxford University Press, 1912 [dostęp 2021-05-25] (ang.).
  9. Daniel I. Block, Israel: Ancient Kingdom or Late Invention?, B&H Publishing Group, 2008, ISBN 978-0-8054-4970-9 [dostęp 2021-05-25] (ang.).
  10. Jeffrey Kah-Jin Kuan, Neo-Assyrian Historical Inscriptions and Syria-Palestine: Israelite/Judean-Tyrian-Damascene Political and Commercial Relations in the Ninth-Eighth Centuries BCE, Wipf and Stock Publishers, 2016, ISBN 978-1-4982-8143-0 [dostęp 2021-05-25] (ang.).

Bibliografia

  • Dzieje królestwa podzielonego (od 926 r.a.Chr.). W: Alfred Tschirschnitz: Dzieje ludów biblijnych. Cz. VII: Dzieje starożytnego Izraela. Warszawa: M. Sadren i S-ka, 1994, s. 247-248. ISBN 83-86340-00-3.

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
Kembali kehalaman sebelumnya