Onuca

Onuca używana przez fińskie siły samoobrony do 1990 roku
Onuca owinięta na stopie

Onuca (gwar. łonyca) – kwadratowy (około 40 × 40 centymetrów) lub prostokątny (około 40 × 80 centymetrów) kawałek tkaniny lnianej lub bawełnianej flaneli używany zamiast skarpet. Onuca prostokątna używana była do butów z wysoką cholewką.

Używana była w dawnej Polsce. Pod koniec czasów saskich w miejsce onuc zaczęto używać skarpetek i mesztów tureckich. W ówczesnym wojsku zarówno oficerowie, jak i żołnierze, zwłaszcza podczas kampanii, używali onuc w miejsce pończoch i skarpet, jako lepiej utrzymujących ciepło, nieulegających tak podarciu i łatwiejszych do prania[1].

Zwyczaj używania onuc najdłużej w Polsce przetrwał w wojsku – do lat 80. XX wieku, gdy skarpety były już w powszechnym użyciu – oraz regionach wiejskich. Podobnie jak skarpety, onuca była warstwą ubioru chroniącą stopy przed zimnem i otarciami oraz izolującą je od obuwia. Prawidłowo założona, spełniała dobrze swoją rolę, lecz nawet niewielkie fałdy powodowały dotkliwe otarcia stóp[potrzebny przypis].

Onuce (fußlappen) były używane w armii niemieckiej od XVII wieku do połowy XX wieku. Wehrmacht używał ich podczas II wojny światowej[2], a w NRD były stosowane aż do 1968 roku. Armia Finlandii zrezygnowała z onuc w 1990 roku, armia Ukrainy w 2004, Białoruś w 2010. Z wyposażenia armii rosyjskiej onuce zostały wycofane oficjalnie w 2013 roku[3].

Onuce stosowane są również w górnictwie[4], gdzie istnieje potrzeba długotrwałego noszenia butów gumowych i istnieje ryzyko otarć związanych z brakiem możliwości ich ściągnięcia i zsunięciem skarpet.

W polityce

Podczas trwającej od 2022 roku rosyjskiej inwazji na Ukrainę, wyrażenia onuca lub ruska onuca zyskały popularność w Internecie jako pejoratywne określenia osób o prorosyjskich lub antyukraińskich poglądach bądź oskarżanych o bycie płatnymi rosyjskimi trollami. „Ruską onucą” nazwany został między innymi poseł Grzegorz Braun, przez wicemarszałek Małgorzatę Gosiewską[5][6][7][8].


Przypisy

  1. Zygmunt Gloger: Litera O. [w:] Encyklopedia Staropolska [on-line]. Biblioteka Literatury Polskiej w Internecie, Uniwersytet Gdański, 1900-1903. [dostęp 2011-11-14]. (pol.).
  2. Wickelanleitung der Dt. Wehrmacht 1944 für Fußlappen
  3. Rosyjska armia po 300 latach rezygnuje z onuc. dzieje.pl, 2013-01-15. [dostęp 2022-03-04].
  4. Pranie odzieży roboczej górników. Odzież robocza BHP, 2011-08-01. [dostęp 2011-11-14]. (pol.).
  5. Onuce i pożyteczni idioci. Jak Rosja sieje w Polsce zamęt dzięki prawicy [online], Newsweek.pl [dostęp 2022-03-19] (pol.).
  6. Tomasz Rowiński, Zastanów się, czy nie jesteś „ruską onucą” [online], „Do Rzeczy”, 11 marca 2022 [dostęp 2022-03-19] (pol.).
  7. Ruska onuca – co oznacza określenie, którym bywa nazywany Grzegorz Braun? [online], vibez.pl [dostęp 2022-03-19] (pol.).
  8. Łukasz Kuczera, "Największy cham Rzeczypospolitej, ruska onuca". Awantura w Sejmie [online], wiadomosci.wp.pl, 16 listopada 2022 [dostęp 2023-11-13] (pol.).

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
Kembali kehalaman sebelumnya