Peter Wiesinger

Peter Wiesinger

Państwo działania	Austria
Data i miejsce urodzenia	15 maja 1938 Wiedeń
Data i miejsce śmierci	23 czerwca 2023 Wiedeń
profesor
Specjalność: Językoznawstwo
Alma Mater	Uniwersytet w Marburgu
Doktorat	1965 – językoznawstwo Uniwersytet w Marburgu
Habilitacja	1969 Uniwersytet w Marburgu
Nauczyciel akademicki
uczelnia	Uniwersytet Wiedeński
Stanowisko	profesor zwyczajny
Okres zatrudn.	1972-2006

Peter Wiesinger (ur. 15 maja 1938 w Wiedniu, zm. 23 czerwca 2023 tamże) – austriacki językoznawca, germanista, dialektolog, leksykograf. Związany z Uniwersytetami w Marburgu i Wiedniu^[1][2].

Studiował germanistykę i anglistykę na Uniwersytecie w Wiedniu w latach 1956–1960 i na Uniwersytecie w Marburgu, głównie w Instytucie Języka Niemieckiego (1960–1962). W roku 1965 uzyskał doktorat na Uniwersytecie w Wiedniu. W latach 1965–1969 był asystentem naukowym w pracowni Deutscher Sprachatlas w Marburgu^[3]. Również na Uniwersytecie w Marburgu habilitował się w 1969 roku na temat rozwoju samogłosek w dialektach niemieckich. Praca ta stała się dziełem standardowym dla światowej germanistyki. W 1971 został tam profesorem^[1].

W okresie 1972–2006 pracował na Uniwersytecie Wiedeńskim jako profesor zwyczajny o specjalności Język niemiecki i dawniejsza literatura niemiecka^[1].

W latach 1995–2000 sprawował funkcję przewodniczącego Światowego Stowarzyszenia Germanistów (IVG), od roku 2001 był jego honorowym przewodniczącym. W roku 2000 w Wiedniu za jego prezydencji odbył się międzynarodowy kongres IVG^[1].

W roku 1983 został członkiem korespondentem, a w 1998 członkiem rzeczywistym Austriackiej Akademii Nauk. Od 1999 do 2006 pełnił funkcję kierownika Instytutu Austriackich Leksykonów Dialektów i Nazw Własnych (Institut für Österreichische Dialekt- und Namenlexika). Utrzymywał dobre kontakty z germanistami i językoznawcami z Polski. Od roku 2000 był członkiem korespondentem Polskiej Akademii Umiejętności^[2].

Jako visiting profesor przebywał m.in. na Uniwersytecie Michigan w Ann Arbor (1991)^[1].

• Nagroda Grimmów – Marburg (1989)
• Henning-Kaufmann-Preis für Namensforschung – Kilonia (2000)
• Austriacki Krzyż Honorowy Nauki i Sztuki 1. Klasy (2014)^[2]

Zainteresowania badawcze profesora Wiesingera były szerokie, a jego dorobek publikacyjny bardzo bogaty: dialektologia, historia języka niemieckiego, język niemiecki w Austrii (też w ujęciu historycznym), fonetyka i fonologia, onomastyka (m.in. badania nad nazwami miejscowości w Austrii), późnośredniowieczna literatura niemiecka. Miał znaczący udział w redagowaniu słownika dialektów bawarskich w Austrii (Bairisch-österreichisches Wörterbuch)^[1][4].

• Phonetisch-phonologische Untersuchungen zur Vokalentwicklung in den deutschen Dialekten, 2 tomy (1970)(praca habilitacyjna)
• (współred.) Schriften zur deutschen Sprache in Österreich, 45 tomów (1978 –)
• (współaut. Elisabeth Bertol-Raffin): Bibliographie zur Grammatik der deutschen Dialekte 1800–1980 (1982)
• Die Flexionsmorphologie des Verbums im Bairischen (1989)
• (współaut.) Ortsnamenbuch des Landes Oberösterreich, 11 tomów (1989–2003)
• Schreibung und Aussprache im älteren Frühneuhochdeutschen (1996)
• (współaut. Daniel Steinbach): 50 Jahre Germanistik in Wien (2001)
• Das österreichische Deutsch in Gegenwart und Geschichte (2006/2008/2014)
• Strukturelle historische Dialektologie des Deutschen (2017)
• (współaut. Albrecht Greule): Baiern und Romanen (2019)
• (współred.) Akten des X. Internationalen Germanistenkongresses, 12 tomów (2000/ 2001/2002)
• Österreichisches Deutsch kompakt. Geschichte und Gegenwart (2024)

• Bayerisch-österreichisches Wörterbuch 1: Österreich – Institut für Germanistik an der Universität Wien