Planorbarius
| Planorbarius | |||
| A.M.C. Dumeril, 1805[1] | |||
Zatoczek rogowy (Planorbarius corneus) | |||
| Systematyka | |||
| Domena | |||
|---|---|---|---|
| Królestwo | |||
| Typ | |||
| Gromada | |||
| Podgromada | |||
| Infragromada | |||
| (bez rangi) | Tectipleura | ||
| Nadrząd | |||
| Nadrodzina | |||
| Rodzina | |||
| Podrodzina | |||
| Rodzaj |
Planorbarius | ||
| Typ nomenklatoryczny | |||
|
Helix cornea Linnaeus, 1758[2] | |||
| Synonimy | |||
| |||
Planorbarius – rodzaj płucodysznych ślimaków z rodziny zatoczkowatych (Planorbidae), obejmujący gatunki słodkowodne, występujące w Europie, Afryce Północnej, Azji (na wschód do Jeniseju). Zawleczone do Ameryki Północnej i na Karaiby. W Polsce reprezentowany przez jeden gatunek: zatoczek rogowy (Planorbarius corneus).
Etymologia nazwy
Nazwa rodzaju odnosi się do kształtu muszli gatunku typowego, zatoczka rogowego – płaskiej, zwiniętej w jednej płaszczyźnie (planus łac. – równy, płaski, orbis – koło, krąg[3]).
Cechy morfologiczne
Muszla duża, tarczowata, płasko zwinięta, lewoskrętna. Skręty obłe, pozbawione krawędzi. Pseudoskrzele duże, otwór odbytowy położony u jego podstawy. W jamie płaszczowej występują trzy bruzdy (nerkowa, grzbietowa i odbytowa). Szczęka trójczęściowa, z wąskimi częściami bocznymi. Radula składa się z 170–218 rzędów i 85–91 szeregów zębów, formuła raduli: 45–1–45. Ząb środkowy wysoki, zęby boczne wydłużone i piłkowane na bocznych krawędziach. Męski narząd kopulacyjny składa się z małego prącia i dużego prepucjum, prostata pęcherzykowata. Szerokość muszli: do 40 mm; wysokość: do 16 mm[4][5].
Występowanie
Naturalny zasięg występowania obejmuje Europę, Afrykę Północną, Azję (na wschód do Jeniseju). Zawleczone do Ameryki Północnej i na Karaiby[6]. W Polsce występuje jeden gatunek: zatoczek rogowy[6].
Biologia i ekologia
Zajmowane siedliska
Występują w różnych typach wód śródlądowych: rzekach o słabym prądzie, starorzeczach, stawach, jeziorach, w płytkim litoralu[7].
Odżywianie
Zdrapywacze. Odżywiają się detrytusem, peryfitonem, zeskrobywują radulą fragmenty tkanek roślin wodnych[8].
Rozmnażanie
Lista gatunków
Do rodzaju Planorbarius zaliczane są następujące współczesne gatunki[2]:
- Planorbarius arabatzis A. Reischütz, P.L. Reischütz & W. Fischer, 2008
- Planorbarius corneus (Linnaeus, 1758) – zatoczek rogowy
- Planorbarius grandis Dunker, 1850
- Planorbarius metidjensis (Forbes, 1838)
- Planorbarius scoliostoma (Westerlund, 1898)
oraz gatunki wymarłe, znane tylko ze szczątków kopalnych[2]:
- Planorbarius alcalensis (Jodot, 1958) †
- Planorbarius ammonitiformis (Serres, 1844) †
- Planorbarius ampullus Tolstikova, 1979 †
- Planorbarius barettii (Sacco, 1886) †
- Planorbarius belnensis (Tournouër, 1866) †
- Planorbarius boniliensis (Fontannes, 1884) †
- Planorbarius borellii (Brusina, 1892) †
- Planorbarius calcareus Tolstikova, 1979 †
- Planorbarius choffati (Maillard, 1886) †
- Planorbarius cornu (Brongniart, 1810) †
- Planorbarius cornucopia (W.H. Baily, 1858) †
- Planorbarius crassus (Serres, 1844) †
- Planorbarius garsdorfensis Schlickum & Strauch, 1979 †
- Planorbarius goupouensis Y.-T. Li, 1984 †
- Planorbarius halavatsi Neubauer, Harzhauser, Kroh, Georgopoulou & Mandic, 2014 †
- Planorbarius heriacensis (Fontannes, 1876) †
- Planorbarius incrassatus (Rambur, 1862) †
- Planorbarius isseli (Sacco, 1886) †
- Planorbarius jobae (Bourguignat, 1862) †
- Planorbarius junci Marquet, Lenaerts, Karnekamp & R. Smith, 2008 †
- Planorbarius landonensis (Dollfus, 1906) †
- Planorbarius major (Blanckenhorn, 1897) †
- Planorbarius mantelli (Dunker, 1848) †
- Planorbarius margoi (Lörenthey, 1894) †
- Planorbarius mongolicus Popova, 1981 †
- Planorbarius peetersi Meijer, 1990 †
- Planorbarius philippei (Locard, 1883) †
- Planorbarius praecorneus (P. Fischer & Tournouër, 1873) †
- Planorbarius reticulatus Roshka, 1973 †
- Planorbarius romani (Jodot, 1958) †
- Planorbarius royoi (Jodot, 1958) †
- Planorbarius sansaniensis (Noulet, 1854) †
- Planorbarius solidus (Thomä, 1845) †
- Planorbarius striatus Roshka, 1973 †
- Planorbarius subalbus (Martinson, 1954) †
- Planorbarius subdiscus W. Yü & H.-Z. Pan, 1982 †
- Planorbarius sulekianus (Brusina, 1874) †
- Planorbarius thiollieri (Michaud, 1855) †
- Planorbarius turkovici (Gorjanović-Kramberger, 1899) †
- Planorbarius vezici (Brusina, 1897) †
- Planorbarius vialai (Saporta, 1889) †
- Planorbarius villatoyensis (Jodot, 1958) †
- Planorbarius yidouensis Y.-T. Li, 1987 †
Zobacz też
Przypisy
- ↑ A.M.C. Duméril, Zoologie analytique, ou méthode naturelle de classification des animaux, rendue plus facile à l'aide de tableaux synoptiques, Paris [1806], s. 164 (fr.).
- ↑ a b c d MolluscaBase eds., Planorbarius Duméril, 1805, [w:] MolluscaBase [online] [dostęp 2024-03-21] (ang.).
- ↑ Kumaniecki 1975 ↓.
- ↑ a b Piechocki 1979 ↓, s. 123.
- ↑ Kołodziejczyk i Koperski 2000 ↓, s. 204.
- ↑ a b Piechocki 1979 ↓, s. 159.
- ↑ Piechocki 1979 ↓, s. 160.
- ↑ Piechocki 1979 ↓, s. 160–161.
Bibliografia
- Andrzej Piechocki: Mięczaki (Mollusca) : ślimaki (Gastropoda). T. 7: Fauna słodkowodna Polski. Warszawa ; Poznań: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1979, s. 187. ISBN 83-01-01143-2.
- Kazimierz Kumaniecki: Słownik łacińsko-polski. Warszawa: PWN, 1975, s. 546.
- Andrzej Kołodziejczyk, Paweł Koperski: Bezkręgowce słodkowodne Polski: klucz do oznaczania oraz podstawy biologii i ekologii makrofauny. Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, 2000, s. 249. ISBN 83-235-0192-0.
Linki zewnętrzne
- Planorbarius w AnimalBase AnimalBase, dostęp: 27 kwietnia 2014.
- Planorbarius w NCBI NCBI, dostęp: 27 kwietnia 2014.
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.