Praesens
| Państwo | |
|---|---|
| Siedziba | |
| Data założenia |
1926 |
| Zakończenie działalności |
1930 |
| Rodzaj stowarzyszenia |
zawodowo-artystyczne |
| Status |
historyczne |
| Zasięg | |
| Przewodniczący | |
| Członkowie |
Helena Syrkusowa |

Praesens (łac. czas teraźniejszy) – ugrupowanie zawodowe architektów i plastyków, działające w latach 1926–1930.
Historia i profil
Grupa powstała w Warszawie w 1926 roku. Inicjatorzy jej utworzenia wywodzili się głównie spośród absolwentów Wydziału Architektury Politechniki Warszawskiej. Do nich dołączyli młodzi artyści-plastycy. Przewodnictwo ugrupowania objął Szymon Syrkus, sekretarzem zaś została Helena Syrkusowa.
Program grupy głosił potrzebę zerwania z tradycyjnymi formami w architekturze i sztukach plastycznych. W dziedzinie budownictwa propagowano uprzemysłowienie i standaryzację w celu zapewnienia tanich i wygodnych mieszkań dla przeciętnie zarabiających. Założenia programowe formacji wykazywały wiele podobieństw do weimarskiego Bauhausu, holenderskiego De Stijl[1] i moskiewskiego Wchutiemasu.
W 1928 roku Praesens stał się polskim przedstawicielstwem Congrés Internationaux d’Architecture Moderne (CIAM).
Idee Praesensu zostały zrealizowane w latach trzydziestych XX wieku w projektach dwóch osiedli – Warszawskiej Spółdzielni Mieszkaniowej na Rakowcu i Towarzystwa Osiedli Robotniczych. Członkowie grupy zrealizowali też wiele innych obiektów, które obecnie stanowią klasykę modernizmu polskiego.
Wybrani członkowie
- Barbara Brukalska (1899–1980) architektka
- Stanisław Brukalski (1894–1967) architekt
- Karol Kryński (1900–1944) malarz
- Jan Golus (1895–1964) scenograf
- Witold Kajruksztis (1890–1961) malarz
- Katarzyna Kobro-Strzemińska (1898–1951) rzeźbiarka
- Bohdan Lachert (1900–1987) architekt
- Marian Jerzy Malicki (1895–1946) malarz
- Józef Malinowski architekt
- Maria Łucja Nicz-Borowiakowa (1896–1944) malarka
- Roman Piotrowski (1895–1988) architekt
- Andrzej Pronaszko (1888–1961) malarz
- Aleksander Rafałowski (1894–1980) malarz i scenograf
- Henryk Stażewski (1894–1988) malarz
- Władysław Strzemiński (1893–1952) malarz
- Szymon Syrkus (1893–1964) architekt
- Helena Syrkusowa (1900–1982) architektka
- Józef Szanajca (1902–1939) architekt
- Rudolf Świerczyński (1883–1943) architekt
- Stanisław Zalewski (1896–1958) malarz i grafik
Dalsze losy
Po zakończeniu działalności grupy Praesens kilkoro jej członków utworzyło w 1931 roku awangardową formację artystyczną „a.r.” („Artyści Rewolucyjni” lub „Awangarda Rzeczywista”).
Początkowy skład „a.r.”
- Władysław Strzemiński
- Katarzyna Kobro
- Henryk Stażewski
- Julian Przyboś
- Karol Hiller
Przypisy
- ↑ Michał Wenderski, Cultural Mobility in the Interwar Avant-Garde Art Network: Poland, Belgium and the Netherlands, Routledge, 2018, ISBN 978-1-138-49354-4.
Bibliografia
- Eric Paul Mumford, Kenneth Frampton: The CIAM discourse on urbanism, 1928-1960, MIT Press, Cambridge, Mass, 2002 ISBN 978-0-262-63263-8
- Helena Syrkusowa: Ku idei osiedla społecznego 1925–1975, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1976
- Zofia Baranowicz, Polska awangarda artystyczna 1918–1939, Warszawa: Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe, 1979, ISBN 83-221-0074-4, OCLC 749529098.
- Izabella Wisłocka: Awangardowa Architektura Polska 1918–1939, Arkady, 1968
Linki zewnętrzne
- Praesens : kwartalnik modernistów. Mazowiecka Biblioteka Cyfrowa
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.