Przemysław Data

Przemysław Ryszard Data^[1][2] – polski profesor nauk chemicznych, pracownik naukowy na Wydziale Chemicznym Politechniki Łódzkiej, specjalizujący się w chemii materiałów, elektrochemii, spektroelektrochemii oraz elektronice organicznej(inne języki). Prowadzi badania nad polimerami sprzężonymi(inne języki) i przewodzącymi, organicznymi materiałami elektroaktywnymi i półprzewodnikowymi oraz materiałami emisyjnymi stosowanymi w organicznych diodach elektroluminescencyjnych. Jego prace obejmują m.in. termicznie aktywowaną opóźnioną fluorescencję (TADF), fosforescencję w temperaturze pokojowej (RTP), luminescencję spolaryzowaną kołowo (CPL), hiperfluorescencję i organiczne materiały termoelektryczne^[3][4].

W 2008 ukończył studia na Wydziale Chemicznym Politechniki Śląskiej^[1][2], broniąc pracy dotyczącej właściwości spektroskopowych i elektrochemicznych politiofenów z podstawnikami fotochromowymi. W 2013 roku uzyskał z wyróżnieniem stopień doktora nauk chemicznych. Jego rozprawa doktorska dotyczyła elektrochemicznych i spektroelektrochemicznych badań pochodnych fenylenowinylenowych zawierających pierścienie furanu, tiofenu, selenofenu(inne języki) i tellurofenu(inne języki)^[3][5][3]. Habilitował się w 2017 r. na podstawie pracy poświęconej wykorzystaniu elektrochemii jako narzędzia do analizy warstw aktywnych w urządzeniach optoelektronicznych. W 2021 roku otrzymał tytuł profesora nauk chemicznych^[5][3].

W latach 2007–2021 był związany z Centrum Materiałów Polimerowych i Węglowych Polskiej Akademii Nauk(inne języki) w Zabrzu, a w latach 2012–2022 pracował na Wydziale Chemicznym Politechniki Śląskiej^[1][2]. W 2015 r. został stypendystą projektu Miarie Sklodowska-Curie na Durham University^[3]. Od 2022 roku jest profesorem w Katedrze Fizyki Molekularnej Wydziału Chemicznego Politechniki Łódzkiej^[1][2]. W 2024 r. uzyskał Royal Society Wolfson Visiting Fellow na Uniwersytecie w Durham^[6], zdobył także finansowanie projektu Green Horizon on Organic Semiconductor Technologies^[7].

W pierwszym okresie działalności naukowej zajmował się polimerami sprzężonymi(inne języki), elektroaktywnymi(inne języki) i przewodzącymi, w szczególności pochodnymi politiofenu, poli(p-fenylenu), karbazolu oraz związkami zawierającymi furan, tiofen, selenofen(inne języki) i tellurofen(inne języki). W badaniach wykorzystywał elektropolimeryzację, woltamperometrię cykliczną i pulsową, elektrochemiczną spektroskopię impedancyjną oraz spektroelektrochemię(inne języki) UV-Vis-NIR i EPR^[3][4][8].

Badania te dotyczyły mechanizmów tworzenia warstw polimerowych, procesów utleniania i redukcji, domieszkowania, powstawania i transportu nośników ładunku oraz zależności między budową polimerów a ich właściwościami elektrochromowymi(inne języki) i optoelektronicznymi^[4][8].

W kolejnych latach rozszerzył działalność na półprzewodniki organiczne(inne języki) i materiały donorowo-akceptorowe przeznaczone do urządzeń optoelektronicznych. Jego badania obejmują zależności pomiędzy budową i konformacją cząsteczek a ich właściwościami fotofizycznymi, elektrochemicznymi i elektroluminescencyjnymi^[9][10].

Zajmuje się projektowaniem i charakterystyką emiterów ekscypleksowych, TADF i RTP, materiałów wykazujących CPL i hiperfluorescencję oraz ich zastosowaniem w urządzeniach OLED. Bada także wpływ regioizomerii, konformacji, domieszkowania heteroatomami i oddziaływań z matrycą na mechanizmy emisji, stabilność oraz spadek sprawności urządzeń przy dużej jasności^[9][10][11].

Innym kierunkiem jego działalności są organiczne materiały termoelektryczne oraz wykorzystanie elektrochemicznie otrzymywanych półprzewodników w zrównoważonej elektronice^[12].

EXCILIGHT. W 2015 roku został koordynatorem projektu EXCILIGHT, finansowanego w ramach Marie Skłodowska-Curie Innovative Training Networks^[13].

GHOST. W 2024 roku został koordynatorem projektu Green Horizon on Organic Semiconductor Technologies (GHOST), finansowanego w ramach MSCA Staff Exchanges programu Horyzont Europa. Projekt dotyczy niskoenergetycznej elektroniki organicznej, zrównoważonych materiałów i bardziej przyjaznych środowisku metod wytwarzania urządzeń^[7].

Royal Society Wolfson Visiting Fellowship. W 2024 roku został laureatem Royal Society Wolfson Visiting Fellowship. Projekt „Sustainable Electronics: Electrochemically Synthesized Semiconductors through Green Chemistry”, realizowany od 2025 roku na Uniwersytecie w Durham^[6].

Za działalność naukową i organizacyjną był wielokrotnie nagradzany. W 2014 roku otrzymał Nagrodę Prezesa Rady Ministrów za wyróżniającą się rozprawę doktorską, a w 2016 roku stypendium Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego dla wybitnych młodych naukowców. W 2017 roku został laureatem polskiej edycji MIT Technology Review Innovators Under 35. W 2019 roku otrzymał Śląską Nagrodę Naukową oraz Polską Nagrodę Inteligentnego Rozwoju w kategorii „Naukowiec Przyszłości”, natomiast w latach 2020 i 2021 uhonorowano go tytułem „Zasłużony dla Inteligentnego Rozwoju”. W 2024 roku został laureatem Royal Society Wolfson Visiting Fellowship oraz otrzymał tytuł Lider Inteligentnego Rozwoju^{[6][14][15][16][17][18][19][20][21]}.

Jest członkiem Rady Naukowej Instytutu Chemii Organicznej Polskiej Akademii Nauk w kadencji 2023–2026^[22] oraz członkiem rad doradczych (Advisory Board) czasopism „Journal of Materials Chemistry C”^[23] i „Materials Advances”, wydawanych przez Royal Society of Chemistry^[24].