Psalm 95
Psalm 95 – jeden z utworów zgromadzonych w biblijnej Księdze Psalmów, określany czasami jako liturgia prorocka[1]. W numeracji Septuaginty psalm ten nosi numer 94.
Gatunek literacki i okoliczności powstania
Psalm 95 składa się z dwóch, wyraźnie odróżnialnych części: hymnu (wiersze 1–7) i upomnienia o charakterze prorockim (wiersze 7–11). Z tego powodu niektórzy uczeni (Cheyne, Wellhausen) sądzili że był on złożony z dwóch różnych oddzielnych utworów.
Analiza treści pozwala przypuścić, że psalm był pieśnią śpiewaną przez różne chóry przy wejściu do świątyni jerozolimskiej. Posiada też fragmenty paralelne do Psalmów 81 i 100.
Psalm 95 jest anonimowy. Septuaginta przypisywała jego autorstwo Dawidowi. Współcześni uczeni dzielą się w opiniach co do czasu powstania; jedni przypuszczają, że powstał w czasach królewskich, inni (Deisller, Nötscher) – że raczej po okresie niewoli.
Treść i teologia
Pierwsza część psalmu ma charakter hymnu dziękczynnego i wysławia Jahwe oraz Boże dzieło stworzenia. W pierwszym wierszu określa Boga Skałą naszego zbawienia, a następnie jako wielkiego Boga i króla nad wszelkich bogów. Dwukrotnie psalm zachęca do przystąpienia do Boga i oddania mu pokłonu.
W drugiej części - wyroczni - przemawia sam Bóg, który nawiązuje do czterdziestoletniej wędrówki Izraelitów przez pustynię do Ziemi Obiecanej, gdzie Izraelici nieraz okazywali się niewierni:
Nie zatwardzajcie serc waszych jak w Meriba,
jak na pustyni w dniu Massa
Tam wystawiali Mię na próbę ojcowie wasi
i doświadczali Mię, choć patrzyli na moje dzieło.
Za swoją niewierność Izraelici zostali skazani na błądzenie po pustyni aż do śmierci (Lb 14,32 i następne). Upomnienie psalmisty ma uprzytomnić wiernym, że prawdziwa pobożność polega nie tylko na uwielbieniu Boga, co na życiu zgodnie z Bożą wolą, gdyż Izraelici są ludem Jego pastwiska[2].
Druga część (wiersze 7–11) cytowane są w Nowym Testamencie w Liście do Hebrajczyków, gdzie zostają odczytane chrystologicznie – a próba na pustyni, której nie przeszli przodkowie odbiorców Psalmu jest aktualna też dla chrześcijan, bo można uwierzyć i wejść do królestwa Bożego, można też odrzucić wiarę i być na zawsze wykluczonym[3].
Zastosowanie
W liturgii rzymskiej
W śpiewanej liturgii obrządku rzymskiego psalm 94 (według numeracji Wulgaty) jest jedynym psalmem, który powtarza się codziennie (przed reformami liturgicznymi Piusa X takich psalmów było więcej). Jest on śpiewany na specjalną melodię, w związku z czym, jeżeli oficjum jest śpiewane, dla tego jednego psalmu używa się tekstu przekładu starołacińskiego (Vetus Latina)[4][5].
Inne
- Własną interpretację Psalmu 95 stworzyła polska grupa Pneuma, na albumie Berakha (2001).
- W religii Świadków Jehowy jedna z ich pieśni oparta jest na owym Psalmie[6].
Przypisy
- ↑ Katolicki komentarz biblijny (2001) s. 509
- ↑ Psalm 95 w Biblii poznańskiej, Poznań 1999, tom II, s. 256, 257
- ↑ Biblia Paulistów. Częstochowa: Edycja Świętego Pawła, 2008, s. 2626.
- ↑ Invitatoria cum Psalmo Venite exsultemus per varios tonos pro officiis de tempore et de sanctis, Parisiis–Tornaci–Romae: Desclée, 1948, s. 80.
- ↑ Liber hymnarius cum invitatoriis, Solesmis 1983, ISBN 88-209-4202-X.
- ↑ Śpiewnik Śpiewajmy Jehowie: pieśń nr 13 Modlitwa dziękczynna (Psalm 95:3)
Bibliografia
- Stanisław Łach: Księga Psalmów: Wstęp - przekład z oryginału - komentarz - ekskursy. Poznań: Pallotinum, 1990, s. 412-414.
- John S. Kselmann, Michael L. Barre: Księga Psalmów. W: Katolicki komentarz biblijny. Raymond E. Brown, Joseph A. Fitzmyer, Roland E. Murphy (red. wyd. oryg.), Waldemar Chrostowski (red. wyd. pol.). Warszawa: 2001, s. 509. ISBN 83-7146-080-5.
Linki zewnętrzne
| Księga pierwsza | |
|---|---|
| Księga druga | |
| Księga trzecia | |
| Księga czwarta | |
| Księga piąta | |
| Grupy psalmów |
|
| Inne terminy | |
| Psalmy apokryficzne |
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.