Pusta woda

Pusta woda

Autor	Krystyna Żywulska
Tematyka	Getto warszawskie
Typ utworu	wspomnienia
Wydanie oryginalne
Miejsce wydania	Polska
Język	polski
Data wydania	1963
Cytaty w Wikicytatach

Pusta woda – wspomnienia z warszawskiego getta opublikowane przez Krystynę Żywulską w roku 1963.

Krystyna Żywulska urodziła się w 1914 roku jako Sonia Landau. W czasie okupacji, w 1941 roku, wraz z rodziną została przesiedlona do warszawskiego getta, gdzie spędziła dwa pełne udręki lata. Matka Soni, starając się stworzyć w nieludzkich warunkach getta pozory normalności, stawiała na kuchence garnek, lecz nie mając nic, co można by doń wrzucić, gotowała samą „pustą” wodę. Żeby oszukać głód, żeby odpędzić i zwieść wszechobecny strach. Książka opowiada też o szaleńczej ucieczce z getta, o udziale w polskim ruchu oporu, już pod fałszywym imieniem i nazwiskiem Krystyna Żywulska. Po aresztowaniu w 1943 roku autorka została osadzona w obozie Auschwitz-Birkenau. Jednak akcja Pustej wody kończy się w więzieniu na Pawiaku, tuż zanim autorka została wysłana do Oświęcimia^[1].

Pusta woda została napisana w dwadzieścia lat po tomie wspomnień Przeżyłam Oświęcim. Autorka w rozmowie z Barbarą Engelking-Boni opowiadała, że stworzyła tę książkę uważając, że ludzie wciąż nie wyciągnęli należytych wniosków z lat wojny – zbrodni, pogardy i hańby^[2]. Napisała jedną z najdobitniej antyrasistowskich książek swego czasu – opisując czyny ludzi dobrych i złych, wykolejonych i czystych – tak Niemców, Polaków, jak i Żydów. Gdy po Marcu 1968 rozwinęła się w Polsce antysemicka kampania, Żywulska, która dopiero w Pustej wodzie ujawniła swoje żydowskie pochodzenie, została poddana ostracyzmowi, a jej synowie byli zmuszeni do opuszczenia kraju. W ślad za nimi udała się najpierw do Monachium, a następnie do Düsseldorfu, gdzie pozostała aż do śmierci w 1992 roku^[3].

Powieść Pusta woda (1963) doczekała się w Polsce kilku wydań, opublikowana została również w języku angielskim Empty Water, francuskim L’eau vide, niemieckim Leeres Wasser, japońskim 空の水^[4]. Od 2012 roku rozwija się projekt filmu fabularnego na podstawie książki Pusta woda^[5].

• Tatiana Berenstein, Artur Eisenbach, Adam Rutkowski (oprac.): Eksterminacja Żydów na ziemiach polskich w okresie okupacji hitlerowskiej. Zbiór dokumentów. Warszawa: Żydowski Instytut Historyczny, 1957.
• Barbara Engelking, Jacek Leociak: Getto warszawskie. Przewodnik po nieistniejącym mieście. Warszawa: Stowarzyszenie Centrum Badań nad Zagładą Żydów, 2013. ISBN 978-83-63444-27-3.
• Emanuel Ringelblum: „Kronika getta warszawskiego wrzesień 1939 – styczeń 1943”, Warszawa 1988.

• Zeznania dotyczące warszawskiego getta złożone przed Główną Komisją Badania Zbrodni Niemieckich w Polsce
• Powiedz mi, jak się nazywam – esej Julii Pańków o Krystynie Żywulskiej
• Prawdziwe życie Sonji Landau – Portret Krystyny Żywulskiej na łamach „Frankfurter Allgemeine Zeitung”
• Niezwykłe życie Krystyny Żywulskiej - artykuły o autorce i między innymi o powieści Pusta woda na stronie holocaust.report