Rasappa

Rasappa, Rusapu – starożytne miasto i kraina leżące na wschód od rzeki Chabur i południe od gór Dżebel Sindżar, znane ze źródeł asyryjskich (jako Raṣappa) i babilońskich (jako Ruṣāpu) z I tys. p.n.e.^[1] Dokładna lokalizacja miasta wciąż pozostaje nieznana, jako że jego identyfikacja z rzymskim/bizantyńskim miastem Resafa, leżącym na zachód od Eufratu, jest obecnie przez uczonych odrzucana^[2][3].

Po raz pierwszy Rasappa pojawia się w źródłach asyryjskich z czasów panowania Salmanasara III (859-824 p.n.e.), który jako nową prowincję przyłączył ją do państwa asyryjskiego^[1][2]. Później wymieniana jest ona wśród miast i krain powierzonych przez króla Adad-nirari III (810-782 p.n.e.) w zarządzanie jednemu z jego dostojników, Nergal-eriszowi, noszącemu tytuł gubernatora Rasappy^[2]. Jednym z kolejnych gubernatorów Rasappy był Sin-szallimanni, o którym wiadomo, iż zebrał swe wojska aby odeprzeć najazd 2000 koczowniczych Aramejczyków, ale ogarnięty strachem na ich widok w pośpiechu się wycofał^[2]. Najeźdźców pokonał dopiero Ninurta-kudurri-usur, gubernator Suhu. W 611 r. p.n.e. wojska babilońskiego króla Nabopolassara maszerujące na Nasibinę zdobyły i splądrowały po drodze Rasappę^[1]. Późniejsze babilońskie i perskie dokumenty wspominają jeszcze o stadach zwierząt wypasanych w regionie Rasappy (Rusapu)^[1][2].

Asyryjscy gubernatorzy Rasappy znani z asyryjskich list i kronik eponimów:

• Ninurta-kibsi-usur(?) – pełnił urząd limmu w 838 r. p.n.e., za rządów króla Salmanasara III (858-824 p.n.e.)^[4][5];
• Nergal-erisz – pełnił urząd limmu w 803 r. p.n.e., za rządów króla Adad-nirari III (810-783 p.n.e.), i w 775 r. p.n.e., za rządów króla Salmanasara IV (782-773 p.n.e.)^[4][5];
• Sin-szallimanni – pełnił urząd limmu w 747 r. p.n.e., za rządów króla Aszur-nirari V (754-745 p.n.e.)^[4][5];
• Bel-emuranni – pełnił urząd limmu w 737 r. p.n.e., za rządów króla Tiglat-Pilesera III (844-827 p.n.e.)^[4][5];
• Zeru-ibni – pełnił urząd limmu w 718 r. p.n.e., za rządów króla Sargona II (722-705 p.n.e.)^[4];
• Tab-szar-Sin – pełnił urząd limmu w 662 r. p.n.e., za rządów króla Aszurbanipala (668-627? p.n.e.)^[4].

• Grayson A.K., Assyrian Officials and Power in the Ninth and Eight Centuries, State Archives of Assyria Bulletin (SAAB) VII/1 (1993), s. 19-52.
• Jursa M., Raṣappa, w: Reallexikon der Assyriologie, tom XI (Prinz, Prinzessin - Samug), Walter de Gruyter, Berlin - New York 2006-2008, s. 254.
• hasło Rasappa, w: Bryce T., The Routledge Handbook of the Peoples and Places of Ancient Western Asia, Routledge 2013, s. 591.