Rhopospina

	Rhopospina
	Cabanis, 1851
	; Żółtonos śniady (R. fruticeti) na ilustracji autorstwa Josepha Smita z 1891 roku
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	strunowce
Podtyp	kręgowce
Gromada	ptaki
Podgromada	Neornithes
Infragromada	ptaki neognatyczne
Rząd	wróblowe
Podrząd	śpiewające
Rodzina	tanagrowate
Podrodzina	żółtonosy
Rodzaj	Rhopospina
Synonimy
	Porphyrospiza P.L. Slater & Salvin, 1873;
	Porphyrospiza P.L. Slater & Salvin, 1873;
Gatunki
	4 gatunki – zobacz opis w tekście
	4 gatunki – zobacz opis w tekście
	Systematyka w Wikispecies
	Multimedia w Wikimedia Commons

Rhopospina – rodzaj ptaków z rodziny tanagrowatych (Thraupidae).

Występowanie

Rodzaj obejmuje gatunki występujące w Ameryce Południowej^[4].

Morfologia

Długość ciała 12,5–18 cm, masa ciała 13–41,8 g^[5].

Systematyka

Etymologia

Greckie ῥωψ rhōps, ῥωπος rhōpos – krzak, krzew; σπινα spina – zięba < σπιζω spizō – ćwierkać^[6].

Gatunek typowy

Fringilla fruticeti Kittlitz

Podział systematyczny

Tradycyjnie taksony fruticeti, carbonaria, alaudina umieszczane były w rodzaju Phrygilus, natomiast takson caerulescens w rodzaju Porphyrospiza^[5]^[4]. Jednak badania przeprowadzone w 2011 i 2014^[7]^[8] roku dowodzą, że taksony te tworzą klad i są dość daleko spokrewnione z gatunkami z rodzaju Phrygilus. Do rodzaju należą następujące gatunki^[9]:

Rhopospina fruticeti (von Kittlitz, 1833) – żółtonos śniady
Rhopospina caerulescens (zu Wied-Neuwied, 1830) – żółtonos lazurowy
Rhopospina carbonaria (d’Orbigny & Lafresnaye, 1838) – żółtonos okopcony
Rhopospina alaudina (von Kittlitz, 1833) – żółtonos pręgosterny

Uwagi

↑ Greckie πορφυρα porphura – purpurowy; σπιζα spiza – zięba < σπιζω spizō – ćwierkać. Gatunek typowy: Cyanospiza cyanella Pelzeln (nie Emberiza cyanella Sparrman) = Tanagra caerulescens zu Wied.

Przypisy

↑ Rhopospina, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
↑ J. Cabanis: Museum Heineanum: Verzeichniss der ornithologischen Sammlung des Oberamtmann Ferdinand Heine, auf Gut St. Burchard vor Halberstadt. Cz. 1. Halberstadt: In Commission bei R. Frantz, 1851, s. 135. (niem.).
↑ P.L. Sclater, O. Salvin: Nomenclator avium neotropicalium: sive avium quae in regione neotropica hucusque repertae sunt nomina systematice disposita adjecta sua cuique speciei patria accedunt generum et specierum novarum diagnoses. Londini: Sumptibus Auctorum, 1873, s. 30, 155. (łac.).
↑ ^a ^b F. Gill, D. Donsker & P. Rasmussen (red.): Tanagers and allies. IOC World Bird List (v11.1). [dostęp 2021-03-12]. (ang.).
↑ ^a ^b J. Rising, A. Jaramillo, J.L. Copete, S. Madge, P. Ryan: Family Emberizidae (Buntings and New World Sparrows). W: J. del Hoyo, A. Elliott, D.A. Christie: Handbook of the Birds of the World. Cz. 16: Tanagers to New World Blackbirds. Barcelona: Lynx Edicions, 2011, s. 605–607. ISBN 978-84-96553-78-1. (ang.).
↑ Rhopospina, [w:] The Key to Scientific Names, J.A.J.A. Jobling (red.), [w:] Birds of the World, S.M. Billerman et al. (red.), Cornell Lab of Ornithology, Ithaca [dostęp 2022-02-17] (ang.), [archiwum].
↑ L. Campagna, K. Geale, P. Handford, D.A. Lijtmaer, P.L. Tubaro, S.C. Lougheed. A molecular phylogeny of the Sierra-Finches (Phrygilus, Passeriformes): Extreme polyphyly in a group of Andean specialists. „Molecular Phylogenetics and Evolution”. 61 (2), s. 521–533, 2011. DOI: 10.1016/j.ympev.2011.07.011. (ang.).
↑ K.J. Burns, A.J. Shultz, P.O. Title, N.A. Mason, F.K. Barker, J. Klicka, S.M. Lanyon, I.J. Lovette. Phylogenetics and diversification of the tanagers (Passeriformes: Thraupidae), the largest radiation of Neotropical songbirds. „Molecular Phylogenetics and Evolution”. 75, s. 41–77, 2014. DOI: 10.1016/j.ympev.2014.02.006. (ang.).
↑ Systematyka i nazwy polskie za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Podrodzina: Porphyrospizinae Burns, Shultz, Title, Mason, Barker, Klicka, Lanyon & Lovette, 2014 - żółtonosy - Yellow-billed tanagers (wersja: 2024-10-23). [w:] Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2024-12-30].

[a-3] Greckie πορφυρα porphura – purpurowy; σπιζα spiza – zięba < σπιζω spizō – ćwierkać. Gatunek typowy: Cyanospiza cyanella Pelzeln (nie Emberiza cyanella Sparrman) = Tanagra caerulescens zu Wied.

[itis-1] Rhopospina, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).

[Cabanis-2] J. Cabanis: Museum Heineanum: Verzeichniss der ornithologischen Sammlung des Oberamtmann Ferdinand Heine, auf Gut St. Burchard vor Halberstadt. Cz. 1. Halberstadt: In Commission bei R. Frantz, 1851, s. 135. (niem.).

[Sclater&Salvin-4] P.L. Sclater, O. Salvin: Nomenclator avium neotropicalium: sive avium quae in regione neotropica hucusque repertae sunt nomina systematice disposita adjecta sua cuique speciei patria accedunt generum et specierum novarum diagnoses. Londini: Sumptibus Auctorum, 1873, s. 30, 155. (łac.).

[ioc-5] F. Gill, D. Donsker & P. Rasmussen (red.): Tanagers and allies. IOC World Bird List (v11.1). [dostęp 2021-03-12]. (ang.).

[hbw16-6] J. Rising, A. Jaramillo, J.L. Copete, S. Madge, P. Ryan: Family Emberizidae (Buntings and New World Sparrows). W: J. del Hoyo, A. Elliott, D.A. Christie: Handbook of the Birds of the World. Cz. 16: Tanagers to New World Blackbirds. Barcelona: Lynx Edicions, 2011, s. 605–607. ISBN 978-84-96553-78-1. (ang.).

[hbwalive-7] Rhopospina, [w:] The Key to Scientific Names, J.A.J.A. Jobling (red.), [w:] Birds of the World, S.M. Billerman et al. (red.), Cornell Lab of Ornithology, Ithaca [dostęp 2022-02-17] (ang.), [archiwum].

[Campagna&etal-8] L. Campagna, K. Geale, P. Handford, D.A. Lijtmaer, P.L. Tubaro, S.C. Lougheed. A molecular phylogeny of the Sierra-Finches (Phrygilus, Passeriformes): Extreme polyphyly in a group of Andean specialists. „Molecular Phylogenetics and Evolution”. 61 (2), s. 521–533, 2011. DOI: 10.1016/j.ympev.2011.07.011. (ang.).

[Burns&etal-9] K.J. Burns, A.J. Shultz, P.O. Title, N.A. Mason, F.K. Barker, J. Klicka, S.M. Lanyon, I.J. Lovette. Phylogenetics and diversification of the tanagers (Passeriformes: Thraupidae), the largest radiation of Neotropical songbirds. „Molecular Phylogenetics and Evolution”. 75, s. 41–77, 2014. DOI: 10.1016/j.ympev.2014.02.006. (ang.).

[Mielczarek&Kuziemko-10] Systematyka i nazwy polskie za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Podrodzina: Porphyrospizinae Burns, Shultz, Title, Mason, Barker, Klicka, Lanyon & Lovette, 2014 - żółtonosy - Yellow-billed tanagers (wersja: 2024-10-23). [w:] Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2024-12-30].

[1]

[2]

[a]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]