Roman Zaleski

Roman Zaleski

porucznik pilot
Data i miejsce urodzenia	27 maja 1892 Kraków
Data i miejsce śmierci	4 listopada 1968 Katowice
Przebieg służby
Siły zbrojne	Wojsko Polskie
Formacja	Lotnictwo Wojska Polskiego
Jednostki	11 eskadra wywiadowcza 1 eskadra wywiadowcza
Główne wojny i bitwy	wojna polsko-bolszewicka
Odznaczenia
Multimedia w Wikimedia Commons

Roman Zaleski (ur. 27 maja 1892 w Krakowie, zm. 4 listopada 1968 w Katowicach) – porucznik pilot Wojska Polskiego, kawaler Orderu Virtuti Militari.

Syn Józefa i Jadwigi z d. Zaleskiej^[1]. Ukończył szkołę realną w Kijowie^[2]. Początkowo studiował na Politechnice Ryskiej, a następnie na Wydziale Budowy Maszyn Politechniki Warszawskiej^[2]. Od 1915 pracował w Straży Obywatelskiej oraz w Komitecie Obywatelskim stołecznego miasta Warszawy^[2][3].

W odrodzonym Wojsku Polskim rozpoczął służbę w listopadzie 1918. Brał udział w opanowaniu warszawskiego lotniska, na którym był później mechanikiem płatowców. Od czerwca 1919 uczeń Krakowskiej Szkoły Pilotów, a po jej ukończeniu skierowany początkowo do 11 eskadry wywiadowczej, a później przeniesiony do 1 eskadry wywiadowczej^[2]. W tej ostatniej walczył na frontach wojny polsko-bolszewickiej. Od lipca do sierpnia 1920 w niewoli u bolszewików, z której udało mu się uciec^[2]. 25 czerwca 1920 awansowany na stopień plutonowego pilota. Jako ochotnik poleciał samolotem rozpoznać Lidę. Udało mu się wykonać zadanie pomimo straty swojego obserwatora i trudnych warunków atmosferycznych, jakie panowały podczas lotu^[4]. Uhonorowany za wykonane zadanie Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari^[3].

W grudniu 1920 otrzymał urlop akademicki na dokończenie studiów. Po ich ukończeniu pracował w Urzędzie Patentowym jako radca prawny^[2]. W 1927 był na Śląsku pracownikiem Zakładów Hohenlohego Spółka Akcyjna. We wrześniu 1939 nie był zmobilizowany, ponieważ potrzebny był dla przemysłu. Zmarł w Katowicach, a jego prochy spoczęły na cmentarzu w Lipinach Śląskich^[3].

Żonaty z Romaną z Serwińskich. Mieli córkę Dorotę oraz syna Tomasza^[3].

• Krzyż Srebrny Orderu Wojskowego Virtuti Militari nr 8109 – 27 lipca 1922^[5][3]
• Polowa Odznaka Pilota nr 117^[6] „za loty bojowe nad nieprzyjacielem w czasie wojny 1918–1920”

• Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych. [dostęp 2020-01-30].
• Bogusław Polak (red.): Kawalerowie Virtuti Militari 1792–1945. T. 2/1. Koszalin: Wydawnictwo Uczelniane Wyższej Szkoły Inżynierskiej w Koszalinie, 1991, s. 162. ISBN 83-900510-0-1.
• Zaleski Roman. [w:] Kolekcja Orderu Wojennego Virtuti Militari; sygn. I.482.18-1202 [on-line]. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2026-05-18].