Rotaksany

Schemat ogólny budowy rotaksanów
Struktura przykładowego rotaksanu[1].

Rotaksany – klasa związków chemicznych, których cząsteczki stanowią układ dwóch niepowiązanych chemicznie indywiduów chemicznych, przy czym jeden z nich ma strukturę liniową i stanowi oś rotaksanu, drugi zaś cykliczną (jest makrocyklem). Element liniowy posiada na obu końcach rozbudowane sterycznie (przestrzennie) grupy funkcyjne, zwane stoperami, które uniemożliwiają drugiemu elementowi rotaksanu, czyli makrocyklowi wydostanie się poza oś. Oś i makrocykl rotaksanu są zatem związane mechanicznie, co określa się mianem wiązania mechanicznego lub częściej wiązania topologicznego. Rotaksan, którego oś nie jest zakończona stoperami nazywany jest pseudorotaksanem.

Rotaksany, w przeciwieństwie do pseudorotaksanów, nie są strukturami nadcząsteczkowymi w rozumieniu chemii supramolekularnej, ponieważ rozdzielenie w przestrzeni związanych topologicznie elementów składowych wymaga przerwania co najmniej jednego wiązania kowalencyjnego.

Rotaksany wykorzystywane są do budowy i badań przełączników molekularnych.

Zobacz też


Przypisy

  1. ↑ J. A. Bravo, F. M. Raymo, J. F. Stoddart, A. J. P. White, D. J. Williams (1998). "High Yielding Template-Directed Syntheses of (2)Rotaxanes". Eur. J. Org. Chem. (11): 2565-2571.

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
Kembali kehalaman sebelumnya