Rumen Radew

Ten artykuł dotyczy polityka i wojskowego. Zobacz też: Rumen Radew – ekonomista i menedżer.
Rumen Radew
Румен Радев
Ilustracja
Rumen Radew (2026)
Data i miejsce urodzenia

18 czerwca 1963
Dimitrowgrad

Prezydent Bułgarii
Okres

od 22 stycznia 2017
do 23 stycznia 2026

Wiceprezydent

Ilijana Jotowa

Poprzednik

Rosen Plewneliew

Następca

Ilijana Jotowa

Premier Bułgarii
Okres

od 8 maja 2026

Przynależność polityczna

Postępowa Bułgaria

Poprzednik

Andrej Gjurow

Odznaczenia
Narodowy Order Zasługi I klasy (Malta) Wielki Łańcuch Orderu Infanta Henryka (Portugalia) Krzyż Wielki Orderu Avis (Portugalia) Order Zasługi Republiki Włoskiej I Klasy z Wielkim Łańcuchem
Multimedia w Wikimedia Commons

Rumen Georgiew Radew, bułg. Румен Георгиев Радев (ur. 18 czerwca 1963 w Dimitrowgradzie[1]) – bułgarski polityk i wojskowy, generał major, w latach 2014–2016 dowódca Bułgarskich Sił Powietrznych, prezydent Bułgarii w latach 2017–2026, premier Bułgarii od 2026.

Życiorys

W 1987 został absolwentem szkoły wyższej sił powietrznych w Dołnej Mitropoliji, a w 1996 Akademii Wojskowej im. Georgiego Rakowskiego(inne języki) w Sofii. W 2000 uzyskał doktorat z zakresu nauk wojskowych[1].

Służył w Bułgarskich Siłach Powietrznych. Uzyskiwał kolejne stopnie oficerskie, w tym kapitana (1994), majora (1997), podpułkownika (2000), pułkownika (2003), generała brygady (2007) i generała majora (2014). Zajmował różne stanowiska kierownicze w bazach lotniczych w miejscowości Rawnec i następnie w miejscowości Graf Ignatiewo. W ramach tej ostatniej pełnił funkcję szefa sztabu, a w latach 2005–2009 jej komendanta. Od 2009 do 2014 był zastępcą dowódcy Bułgarskich Sił Powietrznych, następnie został dowódcą tego rodzaju sił zbrojnych[1]. W 2016 zrezygnował z tego stanowiska, krytykując rządowy projekt dopuszczenia lotnictwa państw sojuszniczych do ochrony przestrzeni powietrznej Bułgarii[2].

W sierpniu 2016 Bułgarska Partia Socjalistyczna nominowała go jako swojego kandydata w wyborach prezydenckich[3] (wraz z Ilijaną Jotową jako kandydatką na wiceprezydenta). W kampanii wyborczej opowiadał się m.in. za zniesieniem sankcji wobec Rosji nałożonych po bezprawnej aneksji Krymu przez Rosję[4]. W pierwszej turze Rumen Radew zajął pierwsze miejsce, otrzymując 25,4% głosów, przechodząc do drugiej tury z kandydatką partii GERB Cecką Caczewą[5]. W drugiej turze głosowania został wybrany na prezydenta z wynikiem 59,4% głosów[6]. Urząd prezydenta objął 22 stycznia 2017[7]. W wyborach prezydenckich w 2021(inne języki) z powodzeniem ubiegał się o reelekcję (również w parze z Ilijaną Jotową). W pierwszej turze dostał 49,4% głosów[8]; w drugiej z wynikiem 66,7% głosów pokonał Anastasa Gerdżikowa[9].

20 stycznia 2026, w trakcie kolejnego kryzysu politycznego związanego brakiem możliwości wyłonienia stabilnego rządu i zgodnie z zapowiedzią z poprzedniego dnia, złożył rezygnację ze stanowiska[10][11]. Zakończył urzędowanie 23 stycznia 2026, kiedy to Sąd Konstytucyjny(inne języki) przyjął jego rezygnację[12].

W marcu 2026 ogłosił utworzenie formacji Postępowa Bułgaria, którą powołano celem wystartowania w rozpisanych na kolejny miesiąc wyborach parlamentarnych[13]. W głosowaniu z kwietnia 2026 ugrupowanie to zajęło pierwsze miejsce, uzyskując większość bezwzględną (131 miejsc w 240-osobowym Zgromadzeniu Narodowym). Lider PB uzyskał wówczas mandat deputowanego 52. kadencji[14]. 7 maja 2026 prezydent Ilijana Jotowa powierzyła jego ugrupowaniu utworzenie gabinetu. Rumen Radew jeszcze tego samego dnia przedstawił proponowany skład swojego rządu[15]. 8 maja 2026 parlament udzielił wotum zaufania gabinetowi (większością 124 głosów „za”); tego samego dnia były prezydent rozpoczął urzędowanie na stanowisku premiera[16].

Odznaczenia

Przypisy

  1. ↑ a b c Генерал-майор Румен Радев. armf.bg. [dostęp 2016-10-02]. (bułg.).
  2. ↑ Gen. Rumen Radev Resigns as Air Force Commander. bta.bg, 2 sierpnia 2016. [dostęp 2016-10-02]. (ang.).
  3. ↑ БСП издига официално ген. Румен Радев за кандидат-президент. dnevnik.bg. [dostęp 2016-10-02]. (bułg.).
  4. ↑ Michał Kokot: Prorosyjski kandydat opozycji Rumen Radew prezydentem Bułgarii. Premier składa rezygnację. wyborcza.pl, 13 listopada 2016. [dostęp 2016-11-14].
  5. ↑ Президент и вицепрезидент на републиката и национален референдум 2016: Резултати от избори за президент и вицепрезидент на републиката: I Тур. cik.bg. [dostęp 2016-11-08]. (bułg.).
  6. ↑ Президент и вицепрезидент на републиката и национален референдум 2016: Резултати от избори за президент и вицепрезидент на републиката: II Тур. cik.bg. [dostęp 2016-11-14]. (bułg.).
  7. ↑ President-Elect Rumen Radev To Assume Office. novinite.com, 22 stycznia 2017. [dostęp 2017-01-22]. (ang.).
  8. ↑ Избори за президент и вицепрезидент и народни представители: 14 ноември 2021: първи тур. cik.bg. [dostęp 2021-11-21]. (bułg.).
  9. ↑ Избори за президент и вицепрезидент и народни представители: 21 ноември 2021: втори тур. cik.bg. [dostęp 2021-11-21]. (bułg.).
  10. ↑ Aleksandra Czurczak: Polityczny wstrząs w Bułgarii. Prezydent ustępuje z funkcji. interia.pl, 19 stycznia 2026. [dostęp 2026-01-19].
  11. ↑ Resignation Submitted: Rumen Radev’s Formal Exit from Presidency Marks New Political Chapter in Bulgaria. novinite.com, 20 stycznia 2026. [dostęp 2026-01-23]. (ang.).
  12. ↑ Officially: Iliana Yotova Becomes Bulgaria’s First Female President as Rumen Radev Steps Down. novinite.com, 23 stycznia 2026. [dostęp 2026-01-23]. (ang.).
  13. ↑ Радев не оглавява коалиция „Прогресивна България”. Съпредседатели са Гълъб Донев и Димитър Стоянов. offnews.bg, 2 marca 2026. [dostęp 2026-03-27]. (bułg.).
  14. ↑ Кои са избраните депутати от „Прогресивна България” от всички райони. boulevardbulgaria.bg, 21 kwietnia 2026. [dostęp 2026-04-22]. (bułg.).
  15. ↑ Bulgaria: The Full Cabinet of Prime Minister Rumen Radev. novinite.com, 7 maja 2026. [dostęp 2026-05-08]. (ang.).
  16. ↑ Darja Popowa-Witceł: България има правителство, Румен Радев е новият премиер. dw.com, 8 maja 2026. [dostęp 2026-05-08]. (bułg.).
  17. ↑ PAST RECIPIENTS OF HONORARY MEMBERSHIP IN THE NATIONAL ORDERS AND DATE OF CONFERMENT. opm.gov.mt, sierpień 2023. [dostęp 2025-10-20]. (ang.).
  18. ↑ a b Entidades Estrangeiras Agraciadas com Ordens Portuguesas. ordens.presidencia.pt. [dostęp 2024-12-20]. (port.).
  19. ↑ Cavaliere di Gran Croce Ordine al Merito della Repubblica Italiana decorato di Gran Cordone. quirinale.it, 10 kwietnia 2024. [dostęp 2024-12-06]. (wł.).
Prezydenci Republiki Bułgarii

Premierzy Bułgarii
Księstwo Bułgarii
(1878–1908)
Carstwo Bułgarii
(1908–1946)
Ludowa Republika Bułgarii
(1946–1990)
Republika Bułgarii
(od 1990)
Rząd Rumena Radewa (od 2026)
W dniu powstania

Głowy państw i szefowie rządów Europy
Przywódcy państw
Przywódcy państw
nieuznawanych
Premierzy rządów
Premierzy rządów
państw nieuznawanych

Mapa Europy (polityczna)

  1. ↑ a b Prezydent pełni równocześnie funkcję szefa rządu.
  2. ↑ Republika Kosowa jest uznawana przez 109 ze 193 państw członkowskich ONZ, 22 z 27 państw członkowskich UE oraz 28 z 32 państw członkowskich NATO (stan na 2025).
  3. ↑ Pełniąca obowiązki.
  4. ↑ Kolegialny organ pełniący funkcję głowy państwa i szefa rządu.
Członkowie Rady Europejskiej
Przewodniczący Rady Europejskiej
Członkowie Rady Europejskiej (27)
Przewodniczący Komisji Europejskiej
Przedstawiciele organów Unii Europejskiej

Rada Europejska

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
Kembali kehalaman sebelumnya