Sgabello

Sgabello w Muzeum Regionalnym im. Zygmunta Krasińskiego w Złotym Potoku

Sgabello – rodzaj mebla, odmiana krzesła o twardym siedzisku i twardym oparciu wykonanym z jednej deski. Krzesło to wywodzi się z Włoch, pojawiło się w XIV wieku, a rozpowszechniło w XV i XVI wieku[1][2]. Znane były również odmiany w formie taboretu, różniące się od wersji podstawowej jedynie brakiem oparcia[2].

Siedzisko sgabello było trójkątne lub wieloboczne. Nie opierało się na nogach, ale na dwóch lub czterech ustawionych ukośnie podporach wykonanych z desek. Lekko odchylone do tyłu oparcie miało kształt zbliżony do trójkąta. Duże płaskie powierzchnie krzesła dawały możliwość zastosowania zdobień snycerskich, stąd sgabello często bywały prawie całkowicie pokryte rzeźbieniami. Częstym motywem ozdabiania oparcia był kartusz, woluty i maszkarony[2].

W zbiorach wawelskich znajduje się takie krzesło pochodzące z drugiej połowy XVI wieku. Wiadomo również, że sgabello posiadał w swojej sypialni król Zygmunt I Stary. Był to wyraz wpływu meblarstwa włoskiego w Polsce, jaki rozpoczął się wraz z małżeństwem Zygmunta z księżniczką włoską Boną Sforza[3].

Krzesło to stało się pierwowzorem dla zydla, mebla popularnego w polskiej kulturze ludowej do dzisiejszego dnia, znanego również w innych krajach[4].

Przypisy

  1. red. Stefan Kozakiewicz: Słownik terminologiczny sztuk pięknych. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1976, s. 422.
  2. a b c Izydor Grzeluk: Słownik terminologiczny mebli. Warszawa: Ośrodek Dokumentacji Zabytków, 1998, s. 64.
  3. Janina Gostwicka: Dawne krzesła. Warszawa: Krajowa Agencja Wydawnicza, 1986, s. 20-23, seria: Sztuka zdobnicza. ISBN 83-03-01518-4.
  4. Andrzej Basista. Notatki z historii meblarstwa. „Zeszyt Naukowy Architektury Wnętrz”. 4, s. 50-51, 1999. Akademia Sztuk Pięknych w Krakowie. 

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
Kembali kehalaman sebelumnya