Shar pei
| |
| Inne nazwy |
ang. chinese shar-pei, chinese fighting dog |
|---|---|
| Kraj patronacki | |
| Wymiary | |
| Wysokość | |
| Masa |
18–26 kg |
| Klasyfikacja | |
| FCI |
Grupa II, sekcja 2, |
| AKC |
Non sporting |
| ANKC |
Grupa 7 – Non-Sporting |
| CKC |
Grupa 6 – Non-Sporting |
| KC(UK) |
Utility |
| NZKC |
Non-Sporting |
| UKC |
Grupa 5 – Northern Breed |
| Wzorce rasy | |
Shar pei – rasa psa zaliczana do grupy molosów w typie mastifa, wyhodowana w XVI wieku w Chinach do polowania, zaganiania oraz do walk psów. Typ dogowaty[1]. Nie podlega próbom pracy[3].
Rys historyczny
Pies ten pochodzi z południowych Chin, z terenów prowincji Guangdong[4][5]. Został rozpropagowany w celach wystawowych przez hodowców w USA. Jego nazwa, pochodząca z chińskiego: shā pí (沙皮), oznacza dosłownie "piaszczysta skóra"[6].
Ta pradawna rasa hodowana była w Chinach do polowań na dziki i pilnowania stad (psy pasterskie), zaś w południowej części kraju jej głównym przeznaczeniem było pilnowanie świątyń. Psów tych używano także do walk psów.
Od pierwszych lat istnienia Chińskiej Republiki Ludowej i budowy komunizmu w tym państwie, shar pei traktowany był jako dobro luksusowe, przez co zbyteczne. Nałożono wysokie podatki, na właścicieli rasy. W końcu posiadanie psa zostało ogłoszone przez Mao jako przejaw burżuazyjnej dekadencji, a hodowla psów została praktycznie zabroniona. Wtedy nastąpiło załamanie populacji shar peia. Liczba zwierząt drastycznie zmalała. Bojąc się o wymarcie rasy Matgo Law ,będący jednym z hodowców i miłośników shar pei, napisał do jednego z amerykańskich czasopism poświęconych kynologii. Apelował o uratowanie rasy, zamieszczając bogato ilustrowany artykuł poświęcony tym właśnie psom.
Amerykanie zareagowali na apel bardzo żywiołowo. Psy z Hongkongu zaczęto sprowadzać do Ameryki. Stały się one synonimem bogactwa i pozycji społecznej. Osiągały bardzo wysokie ceny, przez co stały się cennym łupem dla złodziei. Popularność shar pei wzrastała bardzo szybko. Wkrótce w Europie powstały hodowle psów tej rasy. Pierwszy shar pei przybył do Wielkiej Brytanii w 1981 roku[7]. W tym samym roku uznano jej wzorzec tymczasowy, który następnie został zastąpiony wzorcem ostatecznym.
Klasyfikacja FCI
W klasyfikacji FCI rasa ta została zaliczona do grupy II – Pinczery, sznaucery, molosy i szwajcarskie psy do bydła, sekcja 2.1 – Molosy typu mastifa[8].
Zgodnie z klasyfikacją amerykańską, należy do grupy psów użytkowych[9].
Zachowanie i charakter
Towarzyski, czujny, skłonny do obrony, ale nie agresywny. Przywiązuje się do jednego właściciela. Dobrze znosi warunki miejskie.
Wygląd
U młodych osobników naturalne jest znaczne pomarszczenie skóry na całym ciele. Skóra u dorosłych jest luźna, pomarszczona tylko w okolicy głowy i ogona.
Budowa
- Kufa jest charakterystyczna dla tej rasy. Szeroka od nasady do wierzchołka nosa, nigdy zbieżna. Wargi i kufa dobrze wypełnione. Wybrzuszenie u nasady nosa dopuszczalne.
Szczęki mocne, dokładny zgryz nożycowy, tzn. górne siekacze szczelnie przykrywają dolne i są pionowo ustawione w szczękach. Wypełnienie dolnej wargi nie powinno być na tyle duże, aby wpływało na zgryz.
- Oczy są ciemne, w kształcie migdałów. Jaśniejsze oczy dopuszczalne przy jasnym umaszczeniu. Skóra, fałdy i włosy otaczające oczy nie mogą zaburzać funkcjonowania oczu i powiek. Jakikolwiek ślad podrażnienia gałki ocznej, spojówki albo powiek w wysokim stopniu niepożądany. Oczy wolne od entropium.
- Uszy są bardzo małe, dość grube, w kształcie trójkątów równobocznych, lekko zaokrąglone na końcach, wysoko osadzone, końcówki skierowane w stronę oczu, osadzone dokładnie nad nimi, szeroko, przylegające do czaszki. Stojące uszy w wysokim stopniu niepożądane.[10]
Szata i umaszczenie
Według wzorca FCI umaszczenie jest dopuszczalne we wszystkich jednolitych kolorach, z wyjątkiem białego. Szata jest często cieniowana z nieco jaśniejszym włosem na udach i ogonie.
Szata jest sztywna, odstająca od skóry i przylegająca na kończynach.
Występują dwa typy szaty:
- tzw. horse coat o długości do 1,25 cm
- brush coat o długości od 1,25 cm do 2,5 cm.
Występują też psy z tzw. bear coat o długości szaty powyżej 2,5 cm, ten typ szaty jest niezgodny ze wzorcem rasy.
Zdrowie i pielęgnacja
Rasa wymaga cierpliwej i uważnej pielęgnacji, szczególnie szczenięta, które ze względu na pofałdowaną skórę narażone są na różne infekcje. Do najczęstszych można zaliczyć atopowe zapalenie skóry, które często wymaga przeprowadzenia testów śródskórnych w klinice weterynaryjnej, celem potwierdzenia diagnozy. Równie często występuje u tej rasy entropium – nieprawidłowe podwinięcie powieki, która wraz z rzęsami jest zwrócona do wewnątrz, ku powierzchni oka, co w przypadku braku szybkiej pomocy lekarskiej może doprowadzić do ślepoty.
Przypisy
- ↑ a b Rino Falappi: Czworonożni przyjaciele: rasy, pielęgnacja i hodowla psów. s. 82.
- ↑ Wzorzec rasy nr 309 (FCI Standard N° 309) (pdf), Związek Kynologiczny w Polsce – Zarząd Główny
- ↑ Alain Fournier: Ilustrowana encyklopedia psów rasowych. s. 125.
- ↑ The Complete Dog Book. New York: Howell Book House, 1997, s. 476. ISBN 978-0-87605-047-7.
- ↑ Bruce Fogle: Dogalog. New York: DK Pub., 2007, s. 377. ISBN 978-0-7894-8394-2.
- ↑ Barbara Ann Kipfer: Phraseology: Thousands of Bizarre Origins, Unexpected Connections, and Fascinating Facts about English's Best Expressions. Naperville, Illinois: Sourcebooks, Inc., 2008, s. 246. ISBN 978-1-4022-1287-1.
- ↑ David Taylor: Księga psów. s. 122-123.
- ↑ Systematyka ras według FCI z uwzględnieniem polskiego nazewnictwa ras (pdf), Związek Kynologiczny w Polsce – Zarząd Główny
- ↑ Ammy Marder, Debra Horwitz: Nasz pies. Poradnik dla właścicieli psów. s. 198.
- ↑ FCI Standard No. 309 – Shar Pei. Fédération Cynologique Internationale. [dostęp 2026-05-25]. (ang.).
Bibliografia
- Rino Falappi: Czworonożni przyjaciele: rasy, pielęgnacja i hodowla psów. Warszawa: Dom Wydawniczy "Bellona", 2001. ISBN 83-11-09354-7.
- Alain Fournier: Ilustrowana encyklopedia psów rasowych. Warszawa: Carta Blanca. Grupa Wydawnicza PWN, 2012. ISBN 978-83-7705-179-5.
- Eva Maria Krämer: Rasy psów. Warszawa: Oficyna Wydawnicza MULTICO, 1998, s. 135. ISBN 83-7073-122-8.
- Ammy Marder, Debra Horwitz: Nasz pies. Poradnik dla właścicieli psów. Warszawa: Książka i Wiedza, 1999. ISBN 83-05-13030-4.
- David Taylor: Księga psów. Warszawa: Świat Książki, 1995. ISBN 83-7129-102-7.
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.