Snæfellsjökull

Snæfellsjökull
	; Szczyt Snæfellsjökull
Państwo	Islandia
Położenie	Snæfellsbær
Wysokość	1446 m n.p.m.
	Dane wulkanu
Rok erupcji	200 ± 150 n.e.
Typ wulkanu	stratowulkan
Aktywność	wygasły
	Położenie na mapie Islandii Snæfellsjökull
	64°48′N 23°47′W/64,800000 -23,783333
	Multimedia w Wikimedia Commons

Snæfellsjökull – stratowulkan, którego szczyt przykryty jest lodowcem, na półwyspie Snæfellsnes w Islandii, w Parku Narodowym Snæfellsjökull.

Nazwa

Pierwotnie wulkan znany był jako Snjófell, później jako Snæfell, a kiedy okazało się, że jego czubek nakrywa lodowiec nazwę zmieniono na Snæfellsjökull, często skracaną do Jökull^[1].

Geografia

Snæfellsjökull znajduje się na półwyspie Snæfellsnes w zachodniej Islandii^[2]. Wznosi się na wysokość 1446 m n.p.m. i jest najbardziej na zachód wysuniętym wulkanem systemu wulkanicznego ciągnącego się na przestrzeni 30 km^[1]. Jego głęboki na 200 m krater wypełnia lodowiec spływający po stokach wulkanu^[3].

Boki Snæfellsjökull usłane są licznymi mniejszymi stożkami^[2]. Niższe kratery boczne wyrzucały lawę bazaltową a wyższe materiał o wysokiej zawartości ditlenek krzemu^[2]. Zastygłe strumienie lawy biegną przez całą zachodnią część wulkanu aż do oceanu^[2]. Ostatnia erupcja wulkanu miała miejsce ok. roku 200^[2]. W okolicy znajduje się przynajmniej 20 pól lawowych^[3].

Historia

Snæfellsjökull pojawił się na mapach nawigacyjnych w XVI w. – był ważnym punktem orientacyjnym dla żeglarzy^[1]. Na mapach islandzkich zaznaczany był od czasów Guðbrandura Þorlákssona (1541–1627)^[1]. Do końca XIX w. uważany był za najwyższy szczyt Islandii^[1].

Według legendy, pierwszym który zdobył górę był Barður Dumbsson, który po tym jak zniknął ze świata i wszedł do wnętrza góry, nazywany jest Barðurem Snæfellsásem i uważany za boga, patrona ludzi żyjących wokół wulkanu^[1]. Okoliczni mieszkańcy mieli wiele opowieści o nadprzyrodzonych stworach strzegących lodowca^[1]. Góra została po raz pierwszy zdobyta 1 czerwca 1754 roku – na szczyt wspięli się Eggert Ólafsson i Bjarni Pálsson, którzy oszacowali jego wysokość na 2154 m^[1]. Pomiary z końca XVIII w. podawały 1460–1470 m a z początku XIX w. 1436 m^[1]. W 1910 roku duński sztab generalny wyznaczył dokładną wysokość na 1446 m n.p.m.^[1]

Snæfellsjökull został rozsławiony w XIX w., kiedy Juliusz Verne (1828–1905) umieścił tu akcję swojej książki Podróż do wnętrza Ziemi^[4]^[1]. Główni bohaterowie schodzą do wnętrza Ziemi poprzez Snæfellsjökull^[1].

W 2001 roku dla ochrony lodowca, wulkanu i okolicznych terenów utworzono Park Narodowy Snæfellsjökull^[5].

Zobacz też

Snaefell

Przypisy

↑ ^a ^b ^c ^d ^e ^f ^g ^h ⁱ ^j ^k ^l Helgi Björnsson: The Glaciers of Iceland: A Historical, Cultural and Scientific Overview. Springer, 2016, s. 359–373. ISBN 978-94-6239-207-6. [dostęp 2018-07-06]. (ang.).
↑ ^a ^b ^c ^d ^e Department of Mineral Sciences · National Museum of Natural · History Smithsonian Institution: Snaefellsjökull. [w:] Global Volcanism Program [on-line]. [dostęp 2018-07-06]. (ang.).
↑ ^a ^b The Environment Agency of Iceland: The Glacier. [dostęp 2018-07-06]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-07-06)]. (ang.).
↑ Lonely Planet, Carolyn Bain, Alexis Averbuck: Lonely Planet Iceland. Lonely Planet, 2015. ISBN 978-1-74360-539-4. [dostęp 2018-07-06]. (ang.).
↑ The Environment Agency of Iceland: Snæfellsjökull National Park. [dostęp 2018-07-06]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-03-13)]. (ang.).

Linki zewnętrzne

Informacje o systemie wulkanicznym Snæfellsjökull. [w:] Catalogue of Icelandic Volcanoes [on-line]. [dostęp 2019-03-01]. (ang.).

[:4-1] ↑ ^a ^b ^c ^d ^e ^f ^g ^h ⁱ ^j ^k ^l Helgi Björnsson: The Glaciers of Iceland: A Historical, Cultural and Scientific Overview. Springer, 2016, s. 359–373. ISBN 978-94-6239-207-6. [dostęp 2018-07-06]. (ang.).

[:1-2] Department of Mineral Sciences · National Museum of Natural · History Smithsonian Institution: Snaefellsjökull. [w:] Global Volcanism Program [on-line]. [dostęp 2018-07-06]. (ang.).

[:2-3] The Environment Agency of Iceland: The Glacier. [dostęp 2018-07-06]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-07-06)]. (ang.).

[:3-4] Lonely Planet, Carolyn Bain, Alexis Averbuck: Lonely Planet Iceland. Lonely Planet, 2015. ISBN 978-1-74360-539-4. [dostęp 2018-07-06]. (ang.).

[:0-5] The Environment Agency of Iceland: Snæfellsjökull National Park. [dostęp 2018-07-06]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-03-13)]. (ang.).

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]