Swelina

Swelina
Ilustracja
Swelina
Kontynent

Europa

Państwo

 Polska

Województwo

 pomorskie

Lokalizacja

Gdynia i Sopot

Rzeka
Długość 2,6 km
Spadek

ok. 23‰

Źródło
Miejsce GdyniaBernadowo
Wysokość

ok. 59,8 m n.p.m.

Współrzędne

54°27′45″N 18°31′50″E/54,462500 18,530556

Ujście
Recypient Zatoka Gdańska
Miejsce

na granicy miast Gdynia-Sopot

Wysokość

0 m n.p.m.

Współrzędne

54°27′50″N 18°33′44″E/54,463889 18,562222

Położenie na mapie Sopotu
Mapa konturowa Sopotu, blisko górnej krawiędzi nieco na lewo znajduje się punkt z opisem „źródło”, natomiast blisko górnej krawiędzi nieco na prawo znajduje się punkt z opisem „ujście”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, u góry znajduje się punkt z opisem „źródło”, po prawej znajduje się również punkt z opisem „ujście”
Położenie na mapie województwa pomorskiego
Mapa konturowa województwa pomorskiego, blisko centrum na prawo u góry znajduje się punkt z opisem „źródło”, po prawej znajduje się również punkt z opisem „ujście”

Swelina (niem. Menzelbach, Potok Menzla; zwana także Potokiem Granicznym, niem. Der Grenzfließ, lub Swelinią[1]) – potok płynący wzdłuż granicy między Gdynią i Sopotem, uchodzący do Zatoki Gdańskiej. Długość potoku wynosi około 2,6 km[2]. W dolnym biegu potoku znajduje się niewielki zbiornik wodny o nazwie Staw Mazowiecki[3].

W okresie międzywojennym wzdłuż Sweliny przebiegał najbardziej na północ wysunięty odcinek granicy państwowej pomiędzy Polską i Wolnym Miastem Gdańskiem[4]. U ujścia potoku do Zatoki Gdańskiej znajdował się słup A001 z napisem Traite de Versailles / 28 Juin 1919 z dużymi literami FD i P.

Po raz pierwszy słowiańska nazwa Swelina pojawiła się w dokumencie z 1235 roku (Rivulum qui Swelina dicitur), potem wymieniano ją także w innych dokumentach z lat 1283, 1291 i 1295, a później wymieniał ją także Słownik Geograficzny Królestwa Polskiego[5]. Swelina wyznaczała także granicę Oliwy i Kolibek, gdy 5 marca 1283 Sopot nadany został cystersom oliwskim przez Mściwoja II[6]. Od tego czasu potok stanowił granicę między dobrami oliwskich cystersów, a znajdującymi się na północ dobrami rycerskimi.

W czystych wodach górnego biegu potoku Swelina żyje wypławek alpejski[7]. Fauna bogata w bezkręgowce (kiełż zdrojowy, larwy chruścików itp.). Przy brzegu można spotkać pliszkę górską. W rzece nie ma wielu ryb, żyje tu pstrąg potokowy, jednak jest go zbyt mało, by można go łowić. Rzeka nie jest zbyt zanieczyszczona, ale ze względu na głębokość i nurt nie nadaje się do kąpieli.

W 1908, w pobliżu potoku, wybudowano Świątynię Kollatha.

Zobacz też

Przypisy

  1. Z. Brecki w Roczniku Sopockim 1976 pisze: "gdy się jednak wie, że językowo niemieccy kanceliści średniowieczni nie zapisywali miękkości głosek słowiańskich, wówczas ich zapis Swelina odczytamy jako Swelinia". Patrz także Czasopismo Onomastica R.14: 1969.
  2. Monitoring wód powierzchniowych. gdynia.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2007-09-27)]. – www.gdynia.pl
  3. Inna spotkana nazwa to Staw Morawiecki, źródło: Przemysław Cudakiewicz, Igor Szymkowiak, Joanna Tycner, Mateusz Naskręt: Program Ochrony Środowiska wraz z Planem Gospodarki Odpadami na lata 2005-2007 z uwzględnieniem perspektywy na lata 2008-2011 dla Miasta Gdyni. lipiec 2005. s. s. 170. [dostęp 2008-07-26]. [zarchiwizowane z tego adresu (7 stycznia 2006)].
  4. Traktat wersalski w Sekcji XI. Artykule 100 wyznaczał tę granicę ogólnie, bez wymienienia nazwy potoku.
  5. Maria i Andrzej Szypowscy: Sopot, Wyd. Sport i Turystyka, Warszawa 1984, ISBN 83-217-2436-1
  6. Mamuszka F., Bedeker sopocki, Wydawnictwo Morskie, Gdańsk 1981.
  7. RAPORT O STANIE ŚRODOWISKA NATURALNEGO W SOPOCIE. sopot.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2005-02-16)]., Sopot 2002

Linki zewnętrzne

  • Pochodzenie nazwy: Legenda Swelinii
  • Swelina, [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. XI: Sochaczew – Szlubowska Wola, Warszawa 1890, s. 633.

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
Kembali kehalaman sebelumnya