Sympecma
| Sympecma | |||
| Burmeister, 1839[1] | |||
Samiec straszki pospolitej (Sympecma fusca) | |||
| Systematyka | |||
| Domena | |||
|---|---|---|---|
| Królestwo | |||
| Typ | |||
| Gromada | |||
| Podgromada | |||
| Rząd | |||
| Podrząd | |||
| Nadrodzina | |||
| Rodzina | |||
| Rodzaj |
Sympecma | ||
| Typ nomenklatoryczny | |||
|
Agrion phallatum Charpentier, 1825[2] | |||
| Synonimy | |||
|
| |||
| Gatunki | |||
| |||
Sympecma – rodzaj ważek z rodziny pałątkowatych (Lestidae)[1].
Zasięg występowania
Rodzaj Sympecma obejmuje gatunki palearktyczne występujące w Eurazji, gdzie są szeroko rozprzestrzenione, oraz w Afryce Północnej[6].
W Polsce występują dwa gatunki: straszka pospolita i straszka północna (zwana też syberyjską)[7][8]. Są to jedyne krajowe ważki zimujące w stadium imago[7].
Morfologia
Ciało tych ważek jest beżowo-szare i metalicznie brązowe[7]. Pterostygma skrzydeł przednich położona jest bliżej wierzchołka niż na skrzydłach tylnych, w przybliżeniu o długość pterostygmy[7].
Systematyka
Rodzaj ten wprowadził w 1839 roku niemiecki zoolog i entomolog Hermann Burmeister[2]. Gatunkiem typowym jest Sympecma fusca[3]. W 1951 roku Fraser wyróżnił w obrębie pałątkowatych podrodzinę Sympecmatinae, zaliczając do niej rodzaje Sympecma, Austrolestes, Indolestes i nowy (obecnie nieuznawany) Tricholestes[3], ale późniejsze analizy – Rehn (2003) czy Dijkstra i in. (2014) – nie wspierają dzielenia tej rodziny na podrodziny[9][10].
Etymologia
Sympecma: gr. sympiezō „ściskać razem”, sympyknos „ściśnięte razem, mocno ściśnięte”[11][12]. Pisownia nazwy rodzajowej jest rezultatem błędu – Burmeister otrzymał od Charpentiera manuskrypt pracy na temat ważek, która miała zostać opublikowana w 1840 roku; w manuskrypcie nazwa rodzajowa została zapisana jako Sympycna, ale Burmeister niepoprawnie ją odczytał i w swym Handbuch der Entomologie opublikował jako Sympecma[12]. Nazwa nawiązuje do tego, że w spoczynku ważki te składają skrzydła ciasno wzdłuż odwłoka[12].
Podział systematyczny
Do rodzaju należą następujące gatunki[1]:
- Sympecma fusca (Vander Linden, 1820) – straszka pospolita
- Sympecma gobica Förster, 1900
- Sympecma paedisca (Brauer, 1877) – straszka północna
Przypisy
- ↑ a b c d Paulson, D., Schorr, M., Abbott, J., Bota-Sierra, C., Deliry, C., Dijkstra, K.-D. & Lozano, F. (koordynatorzy), World Odonata List [online], OdonataCentral, University of Alabama, 2025 [dostęp 2025-09-06] (ang.).
- ↑ a b H. Burmeister, Handbuch der Entomologie, t. Bd.2 Abt.2 T.2, Berlin 1839, s. 823 (niem.).
- ↑ a b c F.C. Fraser, Outline of a new classification for the legion Lestes Selys (Order Odonata), „Entomological News”, 62, 1951, s. 61–69 (ang.).
- ↑ T. de Charpentier, Libellulinae europaeae descriptae ac depictae, Lipsiae 1840, s. 10, 19 (łac.).
- ↑ Henrik Steinmann: World Catalogue of Odonata Vol. I Zygoptera. Nowy Jork, Berlin: Walter de Gruyter, 1997, s. 135, seria: The Animal kingdom. (ang.).
- ↑ wynik wyszukiwania: Sympecma. [w:] The IUCN Red List of Threatened Species [on-line]. [dostęp 2025-09-06]. (ang.).
- ↑ a b c d Jacek Wendzonka. Klucz do oznaczania dorosłych ważek (Odonata) Polski (pdf). „Odonatrix - Biuletyn Sekcji Odonatologicznej Polskiego Towarzystwa Entomologicznego”. 1 (Suplement), czerwiec 2005. ISSN 1733-8239.
- ↑ E. Miłaczewska, Systematyka ważek, [w:] wazki.pl [online] [dostęp 2025-09-06].
- ↑ Andrew C. Rehn, Phylogenetic analysis of higher‐level relationships of Odonata, „Systematic Entomology”, 28 (2), 2003, s. 181–240, DOI: 10.1046/j.1365-3113.2003.00210.x [dostęp 2025-09-06] (ang.).
- ↑ Klaas-Douwe B. Dijkstra, Vincent J. Kalkman, Rory A. Dow, Frank R. Stokvis, Jan Van Tol. Redefining the damselfly families: a comprehensive molecular phylogeny of Zygoptera (Odonata). „Systematic entomology”. 39 (1), s. 68–96, 2014. John Wiley & Sons Ltd, The Royal Entomological Society. DOI: 10.1111/syen.12035.
- ↑ Edmund C. Jaeger, Source-book of biological names and terms, wyd. 3, rewizja 2, Springfield: Charles C. Thomas, 1959, s. 253, OCLC 11069271 (ang.).
- ↑ a b c H. Fliedner, The scientific names of Friedrich Försters odonate taxa, „International Dragonfly Fund Report. Journal of the International Dragonfly Fund”, 191, 2025, s. 104 (ang.).
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.