Tadeusz Stankiewicz
Tadeusz Stankiewicz, Stanisława Śliwińska, Mateusz Morawiecki (2018) | |
| Data i miejsce urodzenia |
7 sierpnia 1930 |
|---|---|
| Data śmierci |
5 kwietnia 2024 |
| Miejsce spoczynku | |
| Zawód, zajęcie |
elektromechanik |
| Narodowość |
polska |
| Rodzice | |
| Krewni i powinowaci |
Barbara Dembek (siostra) |
| Odznaczenia | |

Tadeusz Antoni Stankiewicz (ur. 7 sierpnia 1930 w Puławach, zm. 5 kwietnia 2024[1]) – polski Sprawiedliwy wśród Narodów Świata, z zawodu elektromechanik.
Życiorys
Tadeusz Stankiewicz urodził się w rodzinie Barbary z domu Dysput i leśniczego Stanisława Stankiewicza[2].
W marcu 1941[3] Stanisław namówił Niemców na pozwolenie zatrudnienia Żydów do prac w leśniczówce w Głodnie. W ten sposób schronienie znaleźli Żydzi z getta w Opolu Lubelskim. Gdy w 1942 rozpoczęto wywózki do obozów zagłady, wokół leśniczówki Stankiewiczów ukrywało się ponad 200 osób. Stanisław pomagał Żydom budować szałasy w lesie, znajdować kryjówki w okolicznych zabudowaniach, zdobywać jedzenie. Tadeusz znalazł Szlomę (Jana) Szmulewicza, który uciekł z obozu pracy w Józefowie nad Wisłą. Tadeusz wraz z siostrą Barbarą zacierali ślady ukrywających się Żydów, dbali o bezpieczeństwo transportów z żywnością, pilnowali, czy nikt nie śledzi ukrywających się. Wiosną 1942 kryjówki zostały zadenuncjowane przez Polaka o nazwisku Szyszko, ukrywający się zaś zamordowani. Przeżyli jedynie ukrywający się w zabudowaniach[2][4]. Szyszko po wojnie został skazany na karę śmierci[3].
Ostatecznie udało się uratować sześcioro Żydów, w tym Szmulewicza, który osiadł w Lublinie i jako jedyny z tej grupy nie wyjechał z Polski. Przyjaźnili się z Tadeuszem do śmierci Jana w 2007[2].
Po wojnie przez rok uczęszczał do gimnazjum w Żelechowie, a następnie w Sterdyni. Rodzina Stankiewiczów po wygnaniu ze służbowego mieszkania zamieszkała w Nurze. Tadeusz dorabiał, pomagając miejscowym rolnikom. Wyjechał stamtąd do Warszawy i kontynuował naukę w państwowym liceum techniczno-teatralnym, które ukończył. Nie został przyjęty na Politechnikę Warszawską jako „syn wroga ludu”[5]. Pracował zawodowo jako elektromechanik obsługi widowisk teatralnych, m.in. w Teatrze Polskim w Warszawie oraz Teatrze Muzycznym. Brał udział w budowie rozgłośni radiowo-telewizyjnej. W 1995 przeszedł na emeryturę[6].
W 1947 jego ojca porwali funkcjonariusze UB i dla upozorowania samobójstwa wyrzucili go przez okno. Tadeusz Stankiewicz o śmierci ojca dowiedział się po 10 latach, zaś jego szczątki odnaleziono i pochowano w 2021[5].
W 2006 razem z siostrą Barbarą Dembek został odznaczony medalem Sprawiedliwych wśród Narodów Świata[7]. W 2009 „za bohaterską postawę i niezwykłą odwagę wykazaną w ratowaniu życia Żydom podczas II wojny światowej, za wybitne zasługi w obronie godności człowieczeństwa i praw ludzkich” otrzymał Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski[8][9]. W tym samym roku jako przedstawiciel Sprawiedliwych brał udział w wizycie w Stanach Zjednoczonych, podczas której spotkał się m.in. z prezydentem Barackiem Obamą[10]. W 2017 odznaczony Medalem „Pro Patria”[11].
Stankiewicz był wiceprezesem Zarządu Polskiego Towarzystwa Sprawiedliwych wśród Narodów Świata[12].
Przypisy
- ↑ Zmarł Tadeusz Stankiewicz – Sprawiedliwy wśród Narodów Świata [online], Instytut Pamięci Narodowej [dostęp 2024-04-06] (pol.).
- ↑ a b c Anna Zawadzka, Historia pomocy – Rodzina Stankiewiczów | Polscy Sprawiedliwi [online], sprawiedliwi.org.pl, lipiec 2009 [dostęp 2020-01-20].
- ↑ a b Tadeusz Stankiewicz – Sprawiedliwy Wśród Narodów Świata [online], dzieje.pl, 22 lutego 2018 [dostęp 2020-01-20] (pol.).
- ↑ Stankiewicz Tadeusz – Sprawiedliwi wśród Narodów Świata. Lublin i Lubelszczyzna – Teatr NN [online], teatrnn.pl [dostęp 2020-01-20] (pol.).
- ↑ a b c Pożegnaliśmy Tadeusza Stankiewicza – Sprawiedliwego wśród Narodów Świata, „Instytut Pamięci Narodowej”, 6 kwietnia 2024 [dostęp 2025-12-30] [zarchiwizowane z adresu 2025-02-25].
- ↑ Tadeusz Stankiewicz - Historia Mówiona - Teatr NN [online], teatrnn.pl [dostęp 2025-12-30].
- ↑ Righteous Among the Nations Honored by Yad Vashem by 1 January 2019. Poland [online], Jad Waszem, 1 stycznia 2019, s. 93 [dostęp 2020-01-20] (ang.).
- ↑ Lista osób odznaczonych w Łodzi [online], prezydent.pl, 27 sierpnia 2009 [dostęp 2020-01-20].
- ↑ Postanowienie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 13 sierpnia 2009 r. o nadaniu orderów (M.P. z 2010 r. Nr 23, poz. 214 (ISAP)).
- ↑ Wizyta delegacji polskich Sprawiedliwych w Stanach Zjednoczonych, prezydent.pl, 23 kwietnia 2009 [dostęp 2020-01-20] [zarchiwizowane 2020-01-02].
- ↑ Wręczenie medali „Pro Patria” Sprawiedliwym Wśród Narodów Świata – Urząd do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych [online], kombatanci.gov.pl, 15 października 2017 [dostęp 2020-01-21].
- ↑ Władze – www.sprawiedliwi.org [online] [dostęp 2020-01-20] (pol.).
Linki zewnętrzne
- Stankiewicz Tadeusz [online], 10 kwietnia 2018 [dostęp 2025-12-30] [zarchiwizowane z adresu 2024-05-21].
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.