Tom Waits
| Imię i nazwisko |
Thomas Alan Waits |
|---|---|
| Data i miejsce urodzenia |
7 grudnia 1949 |
| Instrumenty | |
| Gatunki | |
| Zawód |
piosenkarz, kompozytor, aktor, autor tekstów |
| Strona internetowa | |
Thomas Alan Waits (ur. 7 grudnia 1949 w Pomonie[2]) – amerykański wokalista, kompozytor, instrumentalista, autor tekstów, poeta i aktor.
Życiorys
Choć twórczość Waitsa zaliczana jest przede wszystkim do rocka, to w jego muzyce krzyżują się wpływy jazzu, bluesa, folku, rock and rolla i tradycyjnego popu.
Tom Waits gra na instrumentach klawiszowych, gitarze, akordeonie oraz niekonwencjonalnych instrumentach, np. na chamberlinie. Na początku kariery (głównie przed wydaniem albumu Swordfishtrombones w 1983 roku) śpiewał najczęściej przy akompaniamencie sekcji jazzowych. Później, wraz z rozwojem ogólnej koncepcji muzycznej, brzmienie jego utworów zaczęło być bardziej rockowo-eksperymentalne. O jego albumie Rain Dogs jeden z krytyków napisał, że „był on tym punktem ostatecznej przemiany Waitsa z ekscentrycznego piosenkarza w prawdziwie dziwnego piosenkarza”[3].
Bardzo charakterystyczną cechą muzyki Waitsa jest jego niski głos. Śpiewa on swoje własne bardzo osobiste, melancholijne, gorzkie w wymowie, cyniczne, przesycone czarnym humorem poezje. Często są inspirowane literackimi dokonaniami przedstawicieli amerykańskiej literatury beat, zwłaszcza Jacka Kerouaca i Charlesa Bukowskiego. Sukcesy występów artysty charakteryzujące się kameralną teatralnością skłoniły Waitsa do spróbowania szczęścia w zawodzie aktora. Zagrał najczęściej epizodyczne, charakterystyczne role w kilku filmach, zyskując dobre recenzje krytyków. Tom Waits komponuje również muzykę filmową. Także niektóre z jego piosenek zostały wykorzystane w filmowych produkcjach. Współpracował m.in. z takimi reżyserami jak: Francis Ford Coppola, Jim Jarmusch, Robert Altman, Héctor Babenco, Terry Gilliam.
Waits jest od 1980 roku żonaty z Kathleen Brennan (wcześniej był związany z Rickie Lee Jones). Ma troje dzieci: córkę Kellesimone i synów Caseya Xaviera i Sullivana.
Zawsze wolał nagrywać dla małych wytwórni. Gdy jakaś stawała się „zbyt duża”, przenosił się do innej. Nigdy nie wystąpił w reklamie, uważając że byłoby to poniżające dla artysty. Nie zgodził się też na wielokrotne próby użycia jego muzyki w jakiejkolwiek z nich. Ma za to na koncie kilka wygranych pozwów o nielegalne użycie jego muzyki w celach komercyjnych, m.in. z Frito Lay, Audi, Oplem.
W Polsce dotychczas wydano dwie biografie tego artysty (na rynku angielskim i amerykańskim jest ich kilka). Są to, wydana w Krakowie w 1995 roku, książka Patricka Humphriesa Tom Waits. To fortepian jest pijany, nie ja... i pozycja Dzikie lata. Muzyka i mit Toma Waitsa napisana przez Jaya S. Jacobsa (Wydawnictwo Dolnośląskie 2007).
Wiosną 2000 roku Tom Waits wystąpił w Polsce, w Sali Kongresowej.
Waits jest członkiem tajnego stowarzyszenia znanego jako Sons of Lee Marvin.
Albumy
| Rok | Tytuł | Uwagi |
|---|---|---|
| 1973 | Closing Time | |
| 1974 | The Heart of Saturday Night | |
| 1975 | Nighthawks at the Diner | nagrany na żywo przy małej widowni |
| 1976 | Small Change | |
| 1977 | Foreign Affairs | |
| 1978 | Blue Valentine | |
| 1980 | Heartattack and Vine | |
| 1982 | One From the Heart | Ścieżka dźwiękowa do filmu Francisa Forda Coppolli |
| 1983 | Swordfishtrombones | |
| 1985 | Rain Dogs | |
| 1987 | Franks Wild Years | Muzyka teatralna |
| 1988 | Big Time | Koncertowe CD, film i wideo |
| 1991 | Night on Earth | Ścieżka dźwiękowa do filmu Jima Jarmuscha |
| 1992 | Bone Machine | Nagroda Grammy Best Alternative Music Album |
| 1993 | The Black Rider | we współpracy z W.S. Burroughsem. Muzyka do sztuki teatralnej |
| 1999 | Mule Variations | Nagroda Grammy Best Contemporary Folk Album |
| 2002 | Blood Money | |
| 2002 | Alice | Opera |
| 2004 | Real Gone | |
| 2006 | Orphans: Brawlers, Bawlers & Bastards | 3 CD |
| 2009 | Glitter and Doom Live | 2 CD, Nagranie koncertowe z trasy „Glitter and Doom” |
| 2011 | Bad as Me |
Kompilacje
- 1983 Anthology of Tom Waits (Elektra)
- 1986 Asylum Years
- 1991 The Early Years, Volume One
- 1993 The Early Years, Volume Two
- 1998 Beautiful Maladies: The Island Years
- 2001 Used Songs 1973–1980
Współpraca i jako sideman
- 1991 Sailing the Seas of Cheese, Primus: Waits śpiewa w utworze Tommy the Cat
- 1993 Jesus Blood Never Failed Me Yet, Gavin Bryars: występ gościnny jako wokalista
- 1999 Antipop, Primus: śpiew, gra na melotronie (Intro i Coattails of a Dead Man)
- 2000 Helium, Tin Hat Trio: Waits występuje gościnnie w utworze Helium Reprise
- 2001 It's A Wonderful Life, Sparklehorse: Waits śpiewa w utworze „Dog Door”
- 2004 The Ride Los Lobos: Waits śpiewa w utworze „Kitate”
- 2004 The Late Great D. Johnston różni artyści: śpiewa utwór Johnstona „King Kong”
- 2008? Such Unlikely Covers – z E. Costello w I Forgot More Than You’ll Ever Know[4]
Jako producent
- 1999 Extremely Cool Chucka E. Weissa
- 2001 Wicked Grin Johna Hammonda
- 1995 Temptation, Holly Cole
- 1995 Step Right Up, różni artyści
- 2000 New Coat of Paint, różni artyści
- 2001 Wicked Grin, John Hammond
- 2003 Piosenki Toma Waitsa, Kazik Staszewski
- 2004 Step Right Up: The Songs of Tom Waits, różni artyści
- 2008 Anywhere I Lay My Head, Scarlett Johansson
- 2008 Female Tribute to Tom Waits, różni artyści
Trasy koncertowe
- 1973 Closing Time
- 1974–1975 The Heart Of Saturday Night
- 1975–1976 Small Change
- 1977 Foreign Affairs
- 1978–1979 Blue Valentine
- 1980–1982 Heartattack and Vine
- 1985 Rain Dogs
- 1987 Big Time
- 1999 Get Behind The Mule Tour
- 2004 Real Gone Tour
- 2008 Glitter and Doom Tour
Filmografia
- 1978 Paradise Alley debiut filmowy jako Mumbles
- 1982 Ten od serca (One from the Heart) F.F. Coppoli[5] jako Muzyk (trębacz)
- 1983 Outsiderzy (The Outsiders) jako Buck Merrill
- 1983 Rumble Fish jako Bennie
- 1984 Chłopiec z marmuru (The Stone Boy) jako człowiek na karnawale
- 1984 Cotton Club jako Irving Stark
- 1986 Poza prawem (Down by Law) jako Zack
- 1987 Chwasty (Ironweed) jako Rudy The Kraut
- 1987 Candy Mountain jako Al Silk
- 1989 Niedźwiedź: Miejska bajka[6] jako Punch & Judy Man
- 1989 Strach ma wielkie oczy (Cold Feet) jako Kenny
- 1989 Mystery Train jako głos DJ-a radiowego
- 1989 Morze miłości (Sea of Love) jako kompozytor muzyki do filmu
- 1990 Dwóch Jake’ów (The Two Jakes)
- 1991Zabawa w Boga (At Play in the Fields of the Lord) jako Wolf
- 1991 Fisher King jako żebrak – weteran wojenny
- 1991 Noc na Ziemi (z Kathleen Brennan) jako autor tematu muzycznego
- 1991 Przyjaciele w Queens (Queens Logic) jako Monte
- 1992 Serce Ameryki (American Heart) jako kompozytor[7] piosenek do filmu
- 1992 Drakula jako R.M. Renfield
- 1993 Coffee and Cigarettes: Somewhere In America jako rozmówca z Iggy Popem
- 1993 Na skróty (Short Cuts) jako Earl Piggott
- 1996 Przed egzekucją (Dead Men Walking)[8] autor 2 utworów[9] (ścieżka dźwiękowa)
- 1996 Koniec przemocy (The End of Violence)[10] autor piosenki[11] (ścieżka dźwięk.)
- 1999 Superbohaterowie (Mystery Men) jako Doc Heller
- 2004 Shrek 2 jako kompozytor (z Kathleen Brennan) ścieżki dźwiękowej
- 2005 Domino jako ksiądz-tułacz
- 2005 Życie ukryte w słowach (Vida secreta de las palabras, La) jako autor utworu[12]
- 2006 Tamten świat samobójców (Wristcutters: A Love Story) jako Kneller
- 2009 Parnassus: Człowiek, który oszukał diabła[13] jako Mr. Nick (Szatan)
- 2010 Księga ocalenia (The Book of Eli) jako inżynier
- 2012 7 psychopatów (7 Psychopaths) jako Zachariah – seryjny morderca
- 2018 Gentleman z rewolwerem (The Old Man & the Gun) jako Waller
- 2018 Ballada o Busterze Scruggsie jako poszukiwacz złota
- 2019 Truposze nie umierają jako Pustelnik Bob
Przypisy
- ↑ allmusic Tom Waits – Biography
- ↑ Gene Santoro: Highway 61 revisited: the tangled roots of American jazz, blues, rock, & country music. Oxford University Press US, 2004, s. 235. ISBN 978-0-19-515481-8.
- ↑ Robert Christgau: Marc Ribot Isn't Trying to Comfort Anyone. NPR Music, 2013-04-30. [dostęp 2013-05-01]. (ang.).
- ↑ 4. października 1986, Los Angeles
- ↑ Nominacja do Oskara za najlepszy temat muzyczny, ścieżkę dźwiękową
- ↑ ang. Bearskin: An Urban Fairytale
- ↑ z Kathleen Brennan
- ↑ Dead Man Walking Original Soundtrack 1996 – Original Score. AllMusic (ang.)
- ↑ („The Fall of Troy” i „Walk Away” autorstwa Toma Waitsa i Kathleen Brennan)
- ↑ Ścieżka dźwiękowa do filmu Koniec przemocy w bazie IMDb (ang.)
- ↑ „Little Drop of Poison” (autorzy: Tom Waits i Kathleen Brennan)
- ↑ (” All The World is Green” autorstwa Toma Waitsa i Kathleen Brennan)
- ↑ ang. The Imaginarium of Doctor Parnassus
Linki zewnętrzne
- TomWaits.com – Oficjalna strona Toma Waitsa
- Tom Waits w bazie IMDb (ang.)
- Tom Waits w bazie Notable Names Database (ang.)
- Tom Waits w bazie Filmweb
- ISNI: 0000000114751153
- VIAF: 74039179
- LCCN: n90611983
- GND: 11897792X
- NDL: 00621624
- LIBRIS: qn25cbj847qt0jc
- BnF: 139009478
- SUDOC: 059398744
- SBN: LO1V140564
- NKC: xx0023041
- BNE: XX1133959
- NTA: 072407212
- BIBSYS: 98004033
- CiNii: DA12622675
- Open Library: OL2881493A
- PLWABN: 9810605778205606
- NUKAT: n98037346
- J9U: 987007442092005171
- LNB: 000319586
- NSK: 000044887
- CONOR: 12977763
- KRNLK: KAC2019E1580
- LIH: LNB:c8U;=BW
- WorldCat: E39PBJgH8bxGCMQhFQTw96dhHC
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.