Urva

Urva
B.H. Hodgson, 1837[1]
Ilustracja
Mangusta indyjska (U. edwardsii)
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

zwierzęta

Typ

strunowce

Podtyp

kręgowce

Gromada

ssaki

Podgromada

żyworodne

Infragromada

łożyskowce

Rząd

drapieżne

Podrząd

kotokształtne

Infrarząd

Viverroidea

Rodzina

mangustowate

Podrodzina

Herpestinae

Rodzaj

Urva

Typ nomenklatoryczny

Urva cancrivora B.H. Hodgson, 1837 (= Gulo urva B.H. Hodgson, 1836)

Synonimy
Gatunki

9 gatunków – zobacz opis w tekście

Multimedia w Wikimedia Commons

Urva – rodzaj drapieżnych ssaków z podrodziny Herpestinae w obrębie rodziny mangustowatych (Herpestidae).

Rozmieszczenie geograficzne

Rodzaj obejmuje gatunki występujące w Azji (Arabia Saudyjska, Bahrajn, Kuwejt, Iran, Afganistan, Pakistan, Chiny, Indie, Sri Lanka, Nepal, Bangladesz, Bhutan, Mjanma, Tajlandia, Kambodża, Wietnam, Malezja, Singapur, Filipiny i Indonezja)[9][10][11].

Morfologia

Długość ciała (bez ogona) 25–55,8 cm, długość ogona 17,2–47 cm, długość tylnej stopy 6–10,9 cm, długość ucha 1,8–3,5 cm; masa ciała 305–4000 g; samce są większe i cięższe od samic[10][12].

Systematyka

Rodzaj zdefiniował w 1837 roku angielski etnolog i przyrodnik Brian Houghton Hodgson w artykule zatytułowanym O nowym rodzaju stopochodnych, opublikowanym w czasopiśmie „The Journal of the Asiatic Society of Bengal”[1]. Gatunkiem typowym jest (oryginalne oznaczenie) mangusta krabożerna (U. urva).

Etymologia

  • Mangusta: wschodnioindyjska nazwa Mangutia dla tego gatunku, zaadaptowana jako „la Mangouste” przez Buffona w 1765 roku, od telugu mangīsu lub marathi mangus ‘mangusta’[13]. Gatunek typowy: Horsfield wymienił kilka gatunków – Viverra ichneumon Linnaeus, 1758, Ichneumon major É. Geoffroy Saint-Hilaire, 1818 (= Viverra ichneumon Linnaeus, 1758), Ichneumon edwardsii É. Geoffroy Saint-Hilaire, 1818, Ichneumon griseus É. Geoffroy Saint-Hilaire, 1818 (= Viverra nems Kerr, 1792 (nomen dubium)), Ichneumon javanicus É. Geoffroy Saint-Hilaire, 1818, Mustela galera von Schreber, 1776 (nomen dubium) i Ichneumon ruber Geoffroy Saint-Hilaire, 1818 (= Ichneumon javanicus É. Geoffroy Saint-Hilaire, 1818) – nie wskazując gatunku typowego.
  • Urva: nepalska nazwa Arva dla mangusty krabożernej[14].
  • Mesobema: gr. μεσος mesos ‘środkowy, pośredni’; βημα bēma, βηματος bēmatos ‘krok, chód’[15]. Gatunek typowy (oryginalne oznaczenie): Urva cancrivora B.H. Hodgson, 1837 (= Gulo urva B.H. Hodgson, 1836).
  • Calogale (Galogale): gr. καλος kalos ‘piękny’; γαλεη galeē lub γαλη galē ‘łasica’[16]. Gatunek typowy: Gray wymienił kilkanaście gatunków – Herpestes sanguineus Rüppell, 1836, Herpestes badius A. Smith, 1838 (= Herpestes sanguineus Rüppell, 1836), Herpestes ornatus W.C.H. Peters, 1852 (= Herpestes sanguineus Rüppell, 1836), Herpestes punctulatus J.E. Gray, 1849 (= Herpestes sanguineus Rüppell, 1836), Calogale venatica J.E. Gray, 1865 (= Herpestes sanguineus Rüppell, 1836), Herpestes gracilis[c] Rüppell, 1836, Calogale grantii[c] J.E. Gray, 1865, Cynictis melanurus[c] W. Martin, 1836, Herpestes mutgigella[c] Rüppell, 1836, Herpestes nepalensis J.E. Gray, 1837 (= Mangusta auropunctata B.H. Hodgson, 1836), Mangusta (Herpestes) nyula[d] B.H. Hodgson, 1836, Herpestes rutilus J.E. Gray, 1861 (= Ichneumon javanica É. Geoffroy Saint-Hilaire, 1818), Herpestes thysanurus[e] J.A. Wagner, 1839 i Herpestes microcephalus Temminck, 1853 (nomen dubium) – z których gatunkiem typowym jest (późniejsze oznaczenie) Herpestes nepalensis J.E. Gray, 1837 (= Mangusta auropunctata Hodgson, 1836).
  • Calictis: gr. καλος kalos ‘piękny’; ικτις iktis, ικτιδις iktidis ‘łasica’[17]. Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Herpestes smithii J.E. Gray, 1837.
  • Onychogale: gr. ονυξ onux, ονυχος onukhos ‘pazur, paznokieć’; γαλεη galeē lub γαλη galē ‘łasica’[18]. Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Herpestes maccarthiae J.E. Gray, 1851 (= Herpestes fuscus Waterhouse, 1838).
  • Taeniogale: gr. ταινια tainia ‘przepaska, opaska’; γαλεη galeē lub γαλη galē ‘łasica’[19]. Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Herpestes vitticollis E.T. Bennett, 1835.

Podział systematyczny

Wyniki badań opartych na danych molekularnych wykazały, że tradycyjnie rozumiany rodzaj Herpestes obejmujący wszystkie gatunki zawarte w Herpestes, Urva, Galerella i Xenogale jest parafiletyczny, dlatego gatunki azjatyckie zostały przeniesione do ponownie wskrzeszonego rodzaju Urva[20][9]. Potrzebne są dalsze badania, aby lepiej wyjaśnić relacje między Herpestes i Urva[9]. Do rodzaju należą następujące gatunki[21][12][9]:

Grafika Gatunek Autor i rok opisu Nazwa zwyczajowa[22] Podgatunki[10][9][12] Rozmieszczenie geograficzne[10][9][12] Podstawowe wymiary[10][12][f] Status
IUCN[23]
Urva brachyurus (J.E. Gray, 1837) mangusta kusa 2 podgatunki południowa Tajlandia, Półwysep Malajski, Singapur, Sumatra i Borneo; zakres wysokości: do 1280 m n.p.m. DC: 35–49 cm
DO: 17–25 cm
MC: 1–3 kg 		 NT 
Urva semitorquata (J.E. Gray, 1846) mangusta obrożna 2 podgatunki Borneo (Sarawak, Kalimantan oraz być może Brunei), Sumatra (kilka rekordów) i Filipiny (Palawan i Calamian); zakres wysokości: do 1200 m n.p.m. DC: 40–45 cm
DO: 26–30 cm
MC: 3–4 kg 		 NT 
Urva urva (B.H. Hodgson, 1836) mangusta krabożerna 4 podgatunki Nepal, północno-wschodnie Indie, Bhutan, Bangladesz, kontynentalna południowo-wschodnia Azja, Tajwan oraz południowo-środkowa i południowo-wschodnia Chińska Republika Ludowa (włącznie z wyspą Hajnan); zakres wysokości: do 2000 m n.p.m. DC: 44–56 cm
DO: 26–34 cm
MC: 3–4 kg 		 LC 
Urva smithii (J.E. Gray, 1837) mangusta ruda 2 podgatunki większa część półwyspowej części Indii i Sri Lanka; zakres wysokości: do 2200 m n.p.m. DC: 39–47 cm
DO: 35–47 cm
MC: około 2,7 kg 		 LC 
Urva vitticollis (E.T. Bennett, 1835) mangusta pręgoszyja 2 podgatunki południowo-zachodnie Indie (Ghaty Zachodnie i Sri Lanka; zakres wysokości: do 2135 m n.p.m. DC: 46–53 cm
DO: 30–32 cm
MC: do 3,4 kg 		 LC 
Urva fusca (G.R. Waterhouse, 1838) mangusta brunatna 4 podgatunki południowo-zachodnie Indie (Ghatu Zachodnie) i Sri Lanka; zakres wysokości: 900–1400 m n.p.m. DC: 33–48 cm
DO: 19,8–34 cm
MC: około 2,7 kg 		 LC 
Urva edwardsii (É. Geoffroy Saint-Hilaire, 1818) mangusta indyjska 5 podgatunków od Półwyspu Arabskiego na wschód przez Iran do Indii, Nepalu, Bhutanu, Bangladeszu i Sri Lanki; zakres wysokości: do 2100 m n.p.m. DC: 35–45 cm
DO: 32–45 cm
MC: około 1,4 kg 		 LC 
Urva auropunctata (Hodgson, 1836) mangusta złocista gatunek monotypowy od Iraku i Iranu na wschód do Bangladeszu i Mjanmy; introdukowany w Indiach Zachodnich, regionie Gujana, Chorwacji, na wyspę Mafia (Tanzania), na Mauritiusie, w Japonii, na Hawajach i Fidżi; zakres wysokości: 0–2100 m n.p.m. DC: 25–37 cm
DO: 19,2–29 cm
MC: 305–662 g 		 LC 
Urva javanica (É. Geoffroy Saint-Hilaire, 1818) mangusta mała gatunek monotypowy południowa Chińska Republika Ludowa (w tym wyspa Hajnan), kontynentalna południowo-wschodnia Azja, Sumatra i Jawa; zakres wysokości: 0–1800 m n.p.m. DC: 30–41 cm
DO: 21–31 cm
MC: 0,5–1 kg 		 LC 

Kategorie IUCN:  LC  – gatunek najmniejszej troski,  NT  – gatunek bliski zagrożenia.

Uwagi

  1. ↑ Nowa, klasyczna nazwa dla Urva B.H. Hodgson, 1837.
  2. ↑ Niepoprawna późniejsza pisownia Calogale J.E. Gray, 1865.
  3. ↑ a b c d Podgatunek Herpestes sanguineus.
  4. ↑ Podgatunek U. edwardsii.
  5. ↑ Podgatunek U. smithii.
  6. ↑ DC – długość ciała; DO – długość ogona; MC – masa ciała

Przypisy

  1. ↑ a b B.H. Hodgson. On a new genus of the Plantigrades. „The Journal of the Asiatic Society of Bengal”. 6 (2), s. 651, 1837. (ang.). 
  2. ↑ T. Horsfield: Zoological researches in Java, and the neighbouring islands. London: Printed for Kingsbury, Parbury, & Allen, 1824, s. ryc. i nienumerowany tekst. (ang.).
  3. ↑ B.H. Hodgson. Classical terminology of Natural History. „The Journal of the Asiatic Society of Bengal”. 10 (1), s. 27, 1841. (ang.). 
  4. ↑ Gray 1864 ↓, s. 560.
  5. ↑ Gray 1864 ↓, s. 564.
  6. ↑ Gray 1864 ↓, s. 570.
  7. ↑ Gray 1864 ↓, s. 569.
  8. ↑ A. S. Wallace: The geographical distribution of animals. Cz. 2. New York: Harper and Brothers, Publisher, 1876, s. 195. (ang.).
  9. ↑ a b c d e f C.J. Burgin, D.E. Wilson, R.A. Mittermeier, A.B. Rylands, T.E. Lacher & W. Sechrest: Illustrated Checklist of the Mammals of the World. Cz. 2: Eulipotyphla to Carnivora. Barcelona: Lynx Edicions, 2020, s. 416–418. ISBN 978-84-16728-35-0. (ang.).
  10. ↑ a b c d e J.S. Gilchrist, A.P. Jennings, G. Veron, & P. Cavallini (koordynator): Family Herpestidae (Mongooses). W: D.E. Wilson & R.A. Mittermeier (redaktorzy): Handbook of the Mammals of the World. Cz. 1: Carnivores. Barcelona: Lynx Edicions, 2009, s. 308–312. ISBN 978-84-96553-49-1. (ang.).
  11. ↑ D.E. Wilson & D.M. Reeder (redaktorzy): Genus Herpestes. [w:] Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. [dostęp 2021-05-16]. (ang.).
  12. ↑ a b c d e Class Mammalia. W: Lynx Nature Books: All the Mammals of the World. Barcelona: Lynx Edicions, 2023, s. 658–659. ISBN 978-84-16728-66-4. (ang.).
  13. ↑ Palmer 1904 ↓, s. 399.
  14. ↑ Palmer 1904 ↓, s. 703.
  15. ↑ Palmer 1904 ↓, s. 413.
  16. ↑ Palmer 1904 ↓, s. 154.
  17. ↑ Palmer 1904 ↓, s. 151.
  18. ↑ Palmer 1904 ↓, s. 475.
  19. ↑ Palmer 1904 ↓, s. 659.
  20. ↑ M.-L. Patou, P.A. Mclenachan, C.G. Morley, A. Couloux, A.P. Jennings & G. Veron. Molecular phylogeny of the Herpestidae (Mammalia, Carnivora) with a special emphasis on the Asian Herpestes. „Molecular Phylogenetics and Evolution”. 53 (1), s. 69–80, 2009. DOI: 10.1016/j.ympev.2009.05.038. (ang.). 
  21. ↑ N.S. Upham, C.J. Burgin, J. Widness, M.A. Becker, H. Handika, J.S. Zijlstra & D.G. Huckaby: The ASM Mammal Diversity Database. [w:] ASM Mammal Diversity Database (Version 2.2) [on-line]. American Society of Mammalogists. [dostęp 2025-06-28]. (ang.).
  22. ↑ W. Cichocki, A. Ważna, J. Cichocki, E. Rajska-Jurgiel, A. Jasiński & W. Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 145–146. ISBN 978-83-88147-15-9. (pol. • ang.).
  23. ↑ Taxonomy: Urva – Genus. The IUCN Red List of Threatened Species. [dostęp 2025-06-28]. (ang.).

Bibliografia

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
Kembali kehalaman sebelumnya