Uvit
_5.JPG) Uvit na kwarcu z Brazylii | |
| Właściwości chemiczne i fizyczne | |
| Skład chemiczny |
CaMg3(Al5Mg)[(OH)4/(BO3)3/Si6O18] (borokrzemian wapnia, magnezu i glinu)[1] |
|---|---|
| Twardość w skali Mohsa | |
| Przełam |
nieregularny/nierówny, muszlowy[2] |
| Łupliwość |
niewyraźna[2] |
| Pokrój kryształu |
pryzmatyczny, równoległy, tabularne, piramidalne[2] |
| Układ krystalograficzny | |
| Właściwości mechaniczne | |
| Gęstość |
2,97–3,14 g/cm3[2] |
| Właściwości optyczne | |
| Barwa |
ciemnobrunatna, brunatna, brunatnożółta, czarna, rzadziej niebieskoczarna, żółtozielona, zielona lub ciemnozielona[1], czerwona[2] |
| Rysa | |
| Połysk | |
| Współczynnik załamania |
1,637–1,668 (jednoosiowy)[2] |
| Inne |
dwójłomność: 0,0180–0,0290[2] pleochroizm: słaby; O = jasnożółty; E = bezbarwny[2]; |
| Dodatkowe dane | |
| Klasyfikacja Strunza |
9.CK.05 |
Uvit – bardzo rzadki minerał z rodziny krzemianów, będący odmianą turmalinu[1][2].
Nazwa pochodzi od miejsca odkrycia – prowincji Uva na Sri Lance[5].
Właściwości
Krystalizuje w układzie trygonalnym. Posiada pryzmatyczny, tabularny i piramidalny pokrój[2]. Tworzy skupienia wachlarzowate, masywne[3] i promieniste tzw. słońca turmalinowe. Jest bogatą w żelazo i magnez odmianą turmalinu. Okazy o zabarwieniu zielonym czasami zawierają chrom i wanad. To minerał kruchy, przezroczysty do przeświecającego[1]. Jest silnie piezo- i piroelektryczny[2][3].
Odmiany
Uwit bogaty w fluor nazywany jest fluor-uvit. W 2010 roku został uznany za odrębny minerał przez IMA ze wzorem chemicznym Ca(Mg,Fe2+)3Al5Mg(BO3)3Si6O18OH)3F. Fluor-uvit występuje w przyrodzie znacznie częściej niż sam uvit[5].
Występowanie
Bywa składnikiem niektórych skarnów[3] i pegmatytów[1]. Występuje w zmetamorfizowanych złożach magnezytu oraz w metamorficznych łupkach i marmurach[3]. Towarzyszą mu tytanit, apatyt, magnezyt, cyrkon, kwarc[3], kalcyt, dolomit, tremolit, aktynolit, hematyt, skapolit[4][5]. Występuje na Słowacji, w Kanadzie, USA (Kalifornia, New Hampshire, New Jersey, Connecticut, Nowy Jork), Birmie, Rosji (Zabajkale, południowa Jakucja), Chinach[3][1][5].
Galeria
-
okaz w kolorze bursztynowym z Pakistanu -
czerwony z magnezytem z Brazylii -
czarny uvit z Nowego Jorku -
o zielonym zabarwieniu z Brazylii
Przypisy
- ↑ a b c d e f g h i Jerzy Żaba, Ilustrowana encyklopedia skał i minerałów, Wydawnictwa Videograf SA, 2024, s. 469, ISBN 978-83-8293-231-7.
- ↑ a b c d e f g h i j k l m n o Uvite [online], National Gem Lab [dostęp 2025-05-12] (ang.).
- ↑ a b c d e f g h i Uvite [online], Minerals Net [dostęp 2025-04-18].
- ↑ a b c d John W. Anthony i inni red., Uvite, 2001–2005, Mineralogical Society of America [dostęp 2025-05-12] (ang.).
- ↑ a b c d Uvite, [w:] Mindat.org [online], Hudson Institute of Mineralogy [dostęp 2025-04-18] (ang.).
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.