Wacław Baehr

Wacław Baehr
Państwo działania

 Polska

Data i miejsce urodzenia

6 października 1873
Makowlany

Data i miejsce śmierci

17 września 1939
Radość

Profesor nauk biologicznych
Specjalność: genetyka, zoologia
Alma Mater

Uniwersytet Petersburski

Profesura

1922

Polska Akademia Umiejętności
Status

członek korespondent

Nauczyciel akademicki
uczelnia

Uniwersytet Warszawski

Wacław Brunon Baehr herbu Ursus (ur. 6 października 1873 w Makowlanach[1], zm. 17 września 1939 w Radości koło Warszawy[2]) – polski biolog.

Życiorys

Był synem Ottona i Zofii z Kleczkowskich[1]. W 1893 ukończył I Gimnazjum w Petersburgu[3]. W 1898 otrzymał dyplom ukończenia studiów I stopnia na Oddziale Przyrodniczym Wydziału Fizyko-Matematycznego Uniwersytetu Petersburskiego[3]. W 1900 ożenił się z Józefą Jastrzębską[1]. W latach 1899–1917 pracował jako asystent w Cesarskiej Akademii Nauk w Petersburgu[3]. Wówczas m.in. towarzyszył Mikołajowi Knipowiczowi w wyprawie badawczej na Nową Ziemię (1901)[3]. W międzyczasie studiował i pracował poza Rosją, m.in. w latach 1903–1905 w Tybindze, w latach 1905–1906 w Sorbonie, 1907–1909 w Wurzburgu[3]. W 1911 otrzymał stopień magistra Uniwersytetu w Petersburgu[4]. W latach 1912 i 1913 asystował w Louvain u Victora Gregoire[4].

W 1922, po powrocie do Polski, mianowany został profesorem zwyczajnym[1] tytularnym UW[4]. W 1925 został profesorem rzeczywistym[4]. W 1937 przeszedł w stan spoczynku[4].

W pracy naukowej skupiał się na badaniach z zakresu cytologii zwierząt. Opublikował m.in. serię prac nt. chromosomów determinujących płeć u mszyc, odkrywając różnice chromosomowe męskich i żeńskich gamet mszyc[4]. Opisał zachowanie się chromosomów w podziale jąder jaj patyczaka Bacillus rossii.[4]. Zbadał zjawisko redukcji chromosomów u wieloszczeta Saccocirrus major[4]. Autor prac z zakresu cytologicznych aspektów dziedziczenia kręgowców i bezkręgowców[2]. Z uwagi na odkrycie różnic w chromosomach gamet męskich i żeńskich wspólnie z Thomasem H. Morganem zgłoszony został do Nagrody Nobla (fizjologia i medycyna)[2].

Jego badania nad dziedziczeniem stały się w owym czasie podwalinami wiedzy o cytologii. Wyjaśniały zagadnienia determinacji płci oraz zjawiska w procesie mejotycznego podziału komórki. Profesor otrzymał propozycję objęcia profesury jednej z uczelni angielskich.

Od 1933 członek korespondent Polskiej Akademii Umiejętności, a od 1928 członek czynny Towarzystwa Naukowego Warszawskiego[1]. Należał również do Towarzystwa Przyjaciół Nauk w Poznaniu, Towarzystwa Biologicznego w Paryżu i Towarzystwa Genetycznego w Stanach Zjednoczonych. Był członkiem przybranym Towarzystwa Naukowego we Lwowie[2].

Wybrane publikacje naukowe

  • Ueber das von Eimer beschriebene beim Karpfen (1906)
  • Ueber die Zahl der Richtungskörper in parthenogenetisch sich entwickelungen Eier von Bacillus rossii (1907)
  • Ueber die Bildung des Sexualzellen bei Aphididae (1908)
  • Dziedziczność i płeć w świetle cytologji i genetyki (1921)[5]
  • Cytologiczne podstawy zjawisk dziedziczności (1930)

Przypisy

  1. ↑ a b c d e Stanisław Łoza (red.), Czy wiesz kto to jest?, Warszawa: Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe : na zam. Zrzeszenia Księgarstwa, 1983, s. 18.
  2. ↑ a b c d Majewski 2016 ↓, s. 39.
  3. ↑ a b c d e Majewski 2016 ↓, s. 37.
  4. ↑ a b c d e f g h Majewski 2016 ↓, s. 38.
  5. ↑ Wacław Baehr, Dziedziczność i płeć w świetle cytologji i genetyki [online], polona.pl [dostęp 2019-01-21].

Bibliografia

  • Biogramy uczonych polskich, Część II: Nauki biologiczne (pod redakcją Andrzeja Śródki i Pawła Szczawińskiego), Ossolineum, Wrocław 1985
  • Tomasz Majewski, Wacław Baehr 1873–1939, [w:] Portrety uczonych. Profesorowie Uniwersytetu Warszawskiego 1915–1945. A–Ł, Warszawa 2016, s. 37–39, ISBN 978-83-235-2142-6.

Linki zewnętrzne

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
Kembali kehalaman sebelumnya