Wanda Sarna
| Data i miejsce urodzenia | |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci | |
| Odznaczenia | |
| |
Wanda Sarna ps. „Iga” (ur. 5 sierpnia 1927 w Krakowie, zm. 3 marca 2021 w Oświęcimiu[1]) – łączniczka Armii Krajowej w niemieckim obozie Zagłady Auschwitz-Birkenau.
Przed wojną
Była córką Jana i Heleny Kondalów. Ojciec był maszynistą, pracował w Ostrawie, jednak po przyłączeniu Śląska Cieszyńskiego do Czechosłowacji zdeklarował się jako Polak co wymusiło zmianę miejsca zamieszkania rodziny do Oświęcimia. Matka zajmowała się domem i opieką nad pięciorgiem dzieci. Przed II wojną uczęszczała do szkoły powszechnej w Brzezince, w tym czasie była również harcerką, należała do chóru, grała na skrzypcach[2].
Działalność konspiracyjna
Po utworzeniu przez Niemców obozu Auschwitz podjęła tam pracę jako sprzątaczka co pozwoliło jej na stosunkowo swobodny kontakt z osadzonymi, z czasem nawiązywała z nimi kontakt i zaczęła nieść pomoc więźniom – przemycając lekarstwa. Początkowo robiła to samodzielnie, a od 1942 roku w ramach specjalnej komórki ZWZ-AK obwodu oświęcimskiego. Po podjęciu zorganizowanej konspiracji działała w oddziale partyzanckim „Sosienki” przyjmując pseudonim „Iga”. Do jej zadań należał kontakt z więźniami Auschwitz. Organizowała i przekazywała im lekarstwa oraz żywność, odbierała grypsy, później prowadziła nasłuch radiowy. Kontakty z Niemcami ułatwiała jej znajomość języka niemieckiego, którego uczyła się już przed wojną[2].
W styczniu 1945 roku, podczas ewakuacji obozu, znanej jako „marsz śmierci”, udzieliła schronienia wielu więźniom[ilu?], którzy uciekli z kolumny marszowej[3].
Upamiętnienie
Jej historia została upamiętniona w filmie dokumentalnym „Za cenę życia”, który opowiada o mieszkańcach Oświęcimia i ziemi oświęcimskiej niosących pomoc więźniom Auschwitz[4].
Odznaczenia
Za swoją odwagę i poświęcenie została w 2007 roku odznaczona Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski[5].
Przypisy
- ↑ Wanda Sarna nie żyje. wiadomosci.wp.pl. [dostęp 2021-03-04]. (pol.).
- ↑ a b Nie żyje Wanda Sarna [online], wydarzenia.interia.pl [dostęp 2021-03-03] (pol.).
- ↑ Zmarła Wanda Sarna, łączniczka oddziału AK Sosienki [online], dzieje.pl [dostęp 2025-04-30].
- ↑ Bogusław Kwiecień, Premiera filmu "Za cenę życia" o mieszkańcach Oświęcimia i ziemi oświęcimskiej na festiwalu w Gdyni "Niepokorni Niezłomni Wyklęci". Zdjęcia [online], Gazeta Krakowska, 29 września 2023 [dostęp 2025-04-30].
- ↑ Zmarła Wanda Sarna, łączniczka oddziału AK Sosienki [online], Polska Agencja Prasowa SA [dostęp 2021-03-03] (pol.).
Bibliografia
- Dziubek Marcin (2016), Niezłomni z oddziału Sosienki. Armia Krajowa wokół KL Auschwitz. Nowe spojrzenie, Kraków: Wydawnictwo Rudy Kot, ISBN 978-83-945-7540-3
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.