Whewellit
 bezbarwny Whewellit z Saksonii w Niemczech | |
| Właściwości chemiczne i fizyczne | |
| Skład chemiczny |
Ca[C2O4]·H2O[1] |
|---|---|
| Twardość w skali Mohsa |
2,5–3[1] |
| Przełam | |
| Łupliwość | |
| Pokrój kryształu | |
| Układ krystalograficzny | |
| Właściwości mechaniczne | |
| Gęstość |
2,2 g/cm3[3] |
| Właściwości optyczne | |
| Barwa |
biała, żółta, brunatna, szara, bezbarwny[1], żółtobrązowy, jasnobrunatna[3][2] |
| Rysa | |
| Połysk | |
| Współczynnik załamania |
1,489–1,650 (dwuosiowy)[2] |
| Inne |
dwójłomność: 0,1600[2] |
| Dodatkowe dane | |
| Klasyfikacja Strunza |
10.AB.45[4] |
Whewelit – bardzo rzadki minerał organiczny, będący uwodnionym szczawianem wapnia[3].
Nazwa pochodzi od brytyjskiego mineraloga, krystalografa, przyrodnik, naukowca i profesora mineralogii na Uniwersytecie w Cambridge Williama Whewella (1794–1866)[4][5].
Właściwości
Krystalizuje w układzie jednoskośnym[1]. Wykształca kryształy o pokroju słupkowym, tabliczkowym, zwykle niewielkie, także V-kształtne i w kształcie serca bliźniaki. Występuje w skupieniach masywnych, ziarnistych, gwiaździstych, proszkowych[3], promienistych, zbitych, pylastych oraz ziemistych[1]. Spotykany również w formie szczotek krystalicznych[3]. Ma połysk szklisty lub perłowy. Posiada najczęściej barwę białą, często bezbarwny[1]. Jest minerałem kruchym, przezroczystym lub przeświecającym[3]. Nierozpuszczalny w wodzie. Rozpuszczalny w kwasach[3][2][4].
Występowanie
Spotykany w żyłach hydrotermalnych z siarczanami i węglanami, także w septariach, z węglami (kamiennym i brunatnym), geodach[4], w złożach kruszcowych lub w rudach uranu[3][1]. Drobne kryształy były znalezione w tkankach roślinnych, powstaje także jako produkt oddziaływania porostów czy grzybów na skały węglanowe bądź krzemianowe[3]. Współwystępuje z takimi minerałami jak kalcyt, syderyt, chalcedon, epidot, miedź, baryt, celestyn, piryt, sfaleryt, ozokeryt[1][4]. Występuje w Czechach, Niemczech, Rosji, Stanach Zjednoczonych (Utah, Oregon), Australii, Francji, Rumunii, we Włoszech[3][2][4]. W Polsce stwierdzony na Górnym Śląsku[4].
Przypisy
- ↑ a b c d e f g h i j k l m n o Rupert Hochleitner, Minerały, kamienie szlachetne, skały, Multico Oficyna Wydawnicza, 15 kwietnia 2022, s. 182, ISBN 978-83-7073-816-7.
- ↑ a b c d e f g h Whewellite [online], National Gem Lab [dostęp 2025-05-12] (ang.).
- ↑ a b c d e f g h i j k l m n o Jan Parafiniuk, Atlas Minerałów, Multico Oficyna Wydawnicza, 2019, s. 300, ISBN 978-83-7073-845-7.
- ↑ a b c d e f g Whewellite, [w:] Mindat.org [online], Hudson Institute of Mineralogy [dostęp 2025-04-18] (ang.).
- ↑ Whewellite, [w:] WebMineral.com [online] [dostęp 2025-04-18] (ang.).
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.