Wincenty But
| Data i miejsce urodzenia |
10 marca 1890 |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
1940 |
| Przebieg służby | |
| Lata służby |
1913–1940 |
| Siły zbrojne | |
| Jednostki | |
| Stanowiska |
szef łączności |
| Główne wojny i bitwy |
I wojna światowa |
| Odznaczenia | |
Wincenty But (ur. 10 marca 1890 w Wojsławiu, zm. 1940 w Charkowie) – podpułkownik łączności Wojska Polskiego, działacz niepodległościowy, ofiara zbrodni katyńskiej.
Życiorys
Urodził się 10 marca 1890 w Wojsławiu, w ówczesnym powiecie mieleckim Królestwa Galicji i Lodomerii, w rodzinie Jana i Antoniny z Drzyzgów[1][2][3]. W czerwcu 1913 zakończył naukę w ósmej klasie i zdał maturę w c. k. Gimnazjum w Mielcu[4]. Zamierzał studiować agronomię[1]. Był członkiem Polskich Drużyn Strzeleckich. W latach 1913–1918 pełnił służbę w cesarskiej i królewskiej armii[5].
W 1918 został przyjęty do Wojska Polskiego i przydzielony do 1 batalionu telegraficznego[a]. 9 września 1920 został zatwierdzony w stopniu kapitana z dniem 1 kwietnia 1920 w Korpusie Wojsk Łączności, w grupie oficerów byłej armii austro-węgierskiej. Pełnił wówczas służbę w 1 batalionie telegraficznym szkolnym[6].
1 czerwca 1921 pełnił służbę w 1 batalionie zapasowym telegraficznym[7]. 3 maja 1922 został zweryfikowany w stopniu kapitana ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919 i 25. lokatą w korpusie oficerów łączności[8]. W 1923 pełnił obowiązki dowódcy II batalionu telegraficznego 1 pułku łączności w Zegrzu[9]. 8 kwietnia 1924 został przydzielony do Departamentu VI Ministerstwa Spraw Wojskowych[10]. 28 sierpnia 1924 został przydzielony do 1 pułku łączności[11]. Z dniem 1 października 1924 został wyznaczony na stanowisko dowódcy V batalionu 1 płącz[12][13]. 1 grudnia 1924 awansował na majora ze starszeństwem z dniem 15 sierpnia 1924 i 6. lokatą w korpusie oficerów łączności[14]. 12 stycznia 1927 został wyznaczony na stanowisko kwatermistrza 1 pułku łączności w Zegrzu[15]. W 1928 pełnił służbę w Departamencie Inżynierii Ministerstwa Spraw Wojskowych[16]. We wrześniu 1930 zastąpił majora Jana Kaczmarka na stanowisku I oficera sztabu w Dowództwie 1 Grupy Łączności w Warszawie[17][18]. Z dniem 16 listopada 1932 został powołany w charakterze słuchacza na III pięciomiesięczny informacyjny kurs dla oficerów sztabowych łączności przy Ministerstwie Poczt i Telegrafów[19]. W 1934, po likwidacji 1 Grupy Łączności, został wyznaczony na stanowisko zastępcy komendanta Centrum Wyszkolenia Łączności w Zegrzu[20]. Z dniem 1 grudnia 1934 został przeniesiony do Kierownictwa Zaopatrzenia Wojsk Łączności w Warszawie[21]. W 1939 pełnił służbę w Dowództwie Wojsk Łączności Ministerstwa Spraw Wojskowych w Warszawie na stanowisku szefa Wydziału Wyszkolenia. Na podpułkownika został awansowany ze starszeństwem z dniem 19 marca 1939 i 1. lokatą w korpusie oficerów łączności, grupa techniczna[22].
W czasie kampanii wrześniowej 1939 był szefem łączności Dowództwa Grupy Obrony Lwowa[5]. Po agresji ZSRR na Polskę i kapitulacji załogi Lwowa dostał się do niewoli sowieckiej. Przebywał w obozie w Starobielsku[5]. Wiosną 1940 został zamordowany przez funkcjonariuszy NKWD w Charkowie i pogrzebany potajemnie w bezimiennej mogile zbiorowej w Piatichatkach, gdzie od 17 czerwca 2000 mieści się oficjalnie Cmentarz Ofiar Totalitaryzmu w Charkowie[23]. Figuruje na tzw. liście Gajdideja (poz. 81)[5].
5 października 2007 minister obrony narodowej Aleksander Szczygło mianował go pośmiertnie na stopień pułkownika[24][25]. Awans został ogłoszony 9 listopada 2007 w Warszawie, w trakcie uroczystości „Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów”[26].
Ordery i odznaczenia
- Złoty Krzyż Zasługi – 19 marca 1936 „za zasługi w służbie wojskowej”[27][28]
- Medal Niepodległości – 24 października 1931 „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”[29][30]
- Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921
- Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości
Zobacz też
- jeńcy polscy w niewoli radzieckiej (od 1939 roku)
- obozy NKWD dla jeńców polskich
- ofiary zbrodni katyńskiej – zamordowani w Charkowie
Uwagi
- ↑ Autorzy „Księgi Cmentarnej (...)” podali, że w 1918 został przydzielony do Powiatowej Komendy Uzupełnień Mielec, lecz takowej nie było[5]. W Mielcu rezydował oficer ewidencyjny na powiat mielecki, który należał do składu osobowego Powiatowej Komendy Uzupełnień Rzeszów.
Przypisy
- ↑ a b Sprawozdanie 1913 ↓, s. 83.
- ↑ Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2023-12-15].
- ↑ Księga Cmentarna Charkowa 2003 ↓, s. 54, tu podano, że urodził się w Stawinie.
- ↑ Sprawozdanie 1913 ↓, s. 83, 94.
- ↑ a b c d e Księga Cmentarna Charkowa 2003 ↓, s. 54.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 36 z 22 września 1920, s. 895.
- ↑ Spis oficerów 1921 ↓, s. 359, 575.
- ↑ Lista starszeństwa 1922 ↓, s. 256.
- ↑ Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 957, 968.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 35 z 8 kwietnia 1924, s. 192.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 86 z 28 sierpnia 1924, s. 493.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 116 z 31 października 1924, s. 649.
- ↑ Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 874, 885.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 131 z 17 grudnia 1924, s. 737.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 1 z 12 stycznia 1927, s. 6.
- ↑ Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 611, 621.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 14 z 20 września 1930, s. 301.
- ↑ Rocznik Oficerski 1932 ↓, s. 268, 503.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 13 z 9 grudnia 1932, s. 444.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 14 z 22 grudnia 1934, s. 286.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 14 z 22 grudnia 1934, s. 273.
- ↑ Rybka i Stepan 2006 ↓, s. 273, 437.
- ↑ Księga Cmentarna Charkowa 2003 ↓, s. LXXIV, 54.
- ↑ Decyzja Nr 439/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 5 października 2007 w sprawie mianowania oficerów Wojska Polskiego zamordowanych w Katyniu, Charkowie i Twerze na kolejne stopnie oficerskie. Decyzja nie została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym MON.
- ↑ Zbrodnia katyńska, między prawdą i kłamstwem [online], edukacja.ipn.gov.pl, 2008, s. 215 [dostęp 2024-09-17].
- ↑ „Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów”. Portal polskiej Policji. [dostęp 2023-09-15].
- ↑ M.P. z 1936 r. Nr 66, poz. 131
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 1 z 19 marca 1936, s. 2.
- ↑ M.P. z 1931 r. Nr 251, poz. 335.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 5 z 19 marca 1932, s. 202.
Bibliografia
- Sprawozdanie Dyrekcyi C. K. Gimnazyum w Mielcu za rok szkolny 1912/13. Tarnów: Nakładem Funduszu Naukowego, 1913.
- Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych. [dostęp 2023-10-30].
- Spis oficerów służących czynnie w dniu 1.6.1921 r.. Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1921.
- Lista starszeństwa oficerów zawodowych. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1922.
- Rocznik Oficerski 1923. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1923.
- Rocznik Oficerski 1924. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1924.
- Rocznik Oficerski 1928. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1928.
- Rocznik Oficerski 1932. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1932.
- Jerzy Ciesielski, Zuzanna Gajowniczek, Grażyna Przytulska, Wanda Krystyna Roman, Zdzisław Sawicki, Robert Szczerkowski, Wanda Szumińska: Charków. Księga Cmentarna Polskiego Cmentarza Wojennego. Jędrzej Tucholski (red.). Warszawa: Oficyna Wydawnicza RYTM, 2003. ISBN 83-916663-5-2.
- Ryszard Rybka, Kamil Stepan: Rocznik oficerski 1939. Stan na dzień 23 marca 1939. Kraków: Fundacja CDCN, 2006. ISBN 978-83-7188-899-1.
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.