Wurmbea

Wurmbea
Ilustracja
Wurmbea inusta
Systematyka[1][2]
Domena

eukarionty

Królestwo

rośliny

Podkrólestwo

rośliny zielone

Nadgromada

rośliny telomowe

Gromada

rośliny naczyniowe

Podgromada

rośliny nasienne

Nadklasa

okrytonasienne

Klasa

Magnoliopsida

Nadrząd

liliopodobne (≡ jednoliścienne)

Rząd

liliowce

Rodzina

zimowitowate

Rodzaj

Wurmbea

Nazwa systematyczna
Wurmbea Thunb.
Nov. Gen. Pl. 1: 18 (1781)
Typ nomenklatoryczny

Wurmbea capensis Thunb[3].

Synonimy
  • Anguillaria R.Br.
  • Onixotis Raf.
  • Skizima Raf.
  • Dipidax Lawson ex Salisb.
  • Neodregea C.H.Wright[4]
Systematyka w Wikispecies
Multimedia w Wikimedia Commons
Wurmbea inusta
Kwiatostan Wurmbea stricta
Kwiat Wurmbea dioica

Wurmbea Thunb. – rodzaj wieloletnich, ziemnopączkowych roślin zielnych z rodziny zimowitowatych, obejmujący 49 gatunków występujących w tropikalnej i południowej Afryce oraz Australii[4]. Rośliny te zawierają silnie toksyczny alkaloid kolchicynę, flawon luteloinę oraz kwas wanilinowy i kwas salicylowy[5].

Nazwa rodzaju została nadana na cześć Friedricha van Wurmba, osiemnastowiecznego duńskiego przyrodnika, sekretarza Bataviaasch Genootschap van Kunsten en Wetenschappen w Holenderskich Indiach Wschodnich[6].

Morfologia

Pokrój
Drobne rośliny zielne, osiągające wysokość od 2–5 cm (Wurmbea minima) do 10–30 cm (Wurmbea dolichantha)[7].
Łodyga
Jajowata do niemal kulistej bulwa pędowa okryta ciemną, skórzastą lub błoniastą tuniką[7]. Pęd naziemny wzniesiony[8].
Liście
Rośliny tworzą od dwóch do czterech liści łodygowych, nitkowatych do jajowatych, siedzących, okalających pęd tworząc pochwę liściową[7].
Kwiaty
Kwiaty obupłciowe lub jednopłciowe[9], pojedyncze lub zebrane w kłosowaty skrętek. Okwiat promienisty, trwały. Listki okwiatu zrośnięte u nasady i tworzące rurkę[8], białe, kremowe lub żółtawe do czerwonych lub brązowych, niekiedy z ciemniejszymi brzegami lub wierzchołkami, często z ciemnymi miodnikami. Pręciki wyrastające do poziomu ujścia gardzieli okwiatu lub powyżej. Zalążnia cylindryczna, głęboko trójklapowana. Trzy szyjki słupka długie i smukłe lub krótkie i haczykowate[7].
Owoce
Jajowate do podługowatych torebki. Nasiona kuliste lub niemal kuliste, brązowe lub czarne[7].
Genetyka
Liczba chromosomów 2n = 10, 14, 20, 22, 40[8].

Systematyka

Pozycja rodzaju według Angiosperm Phylogeny Website (aktualizowany system APG IV z 2016)
Rodzaj zaliczany jest do plemienia Anguillarieae w rodzinie zimowitowatych (Colchicaceae), należącej do rzędu liliowców (Liliales) zaliczanych do jednoliściennych (monocots)[2].
Gatunki[4]

Zastosowanie

Wiele gatunków tych roślin jest uprawianych w ogrodach jako rośliny ozdobne[10].

Przypisy

  1. ↑ Michael A. Ruggiero i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).
  2. ↑ a b Peter F. Stevens, Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2017-10-20] (ang.).
  3. ↑ Tropicos. Missouri Botanical Garden. [dostęp 2011-03-27].
  4. ↑ a b c Rafaël Govaerts: World Checklist of Selected Plant Families. The Board of Trustees of the Royal Botanic Gardens, Kew. [dostęp 2011-03-27]. (ang.).
  5. ↑ H. Potesilová, T.D. Macfarlane, D. Guénard i V. Šimánek. Alkaloids and phenolics of Wurmbea and Burchardia species. „Phytochemistry”. 26 (4), s. 1031-1032, 1987. DOI: 10.1016/S0031-9422(00)82343-2. (ang.). 
  6. ↑ D. Gledhill: The names of plants. Cambridge ; New York: Cambridge University Press, 2008, s. 408. ISBN 978-0-521-86645-3.
  7. ↑ a b c d e John Manning, Peter Goldblatt, D. A. Snijman: The color encyclopedia of cape bulbs. Portland: Timber Press, 2002, s. 409-411. ISBN 978-0-88192-547-0.
  8. ↑ a b c B. Nordenstam: Colchicaceae. W: Klaus Kubitzki (red.): The Families and Genera of Vascular Plants. T. 3: Flowering Plants. Monocotyledons. Lilianae (except Orchidaceae). Berlin Heidelberg: Springer-Verlag, 1998, s. 182. ISBN 3-540-64060-6. (ang.).
  9. ↑ Gwen J. Harden: Flora of New South Wales. Kensington, NSW, Australia: New South Wales University Press, 1990, s. 110. ISBN 978-0-86840-188-1.
  10. ↑ John E. Bryan: Bulbs. Portland, Or.: Timber Press, 2002, s. 474. ISBN 978-0-88192-529-6.

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
Kembali kehalaman sebelumnya