Zbigniew Mitzner

Zbigniew Mitzner

Jan Szeląg

Zbigniew Mitzner w latach 60.
Pełne imię i nazwisko	Zbigniew Bronisław Mitzner
Data i miejsce urodzenia	14 lutego 1910 Warszawa
Data i miejsce śmierci	3 grudnia 1968 Warszawa
Miejsce spoczynku	cmentarz Wojskowy na Powązkach
Narodowość	polska
Rodzice	Emil
Małżeństwo	Laryssa
Dzieci	Piotr
Odznaczenia
Multimedia w Wikimedia Commons

Zbigniew Mitzner, ps. „Jan Szeląg” (ur. 14 lutego 1910 w Warszawie, zm. 3 grudnia 1968 tamże) – polski dziennikarz i satyryk.

Urodził się 14 lutego 1910 w Warszawie^[1], w rzemieślniczej rodzinie Emila. Ukończył studia prawnicze na Uniwersytecie Warszawskim.

Debiutował w roku 1928 na łamach „Robotnika”. Pisał także na łamach pisma „Płomienie”. Został członkiem Związku Niezależnej Młodzieży Socjalistycznej OMTUR. W 1930 wstąpił do Polskiej Partii Socjalistycznej. Publikował w czasopismach „Płomienie”, „Dziennik Ludowy”, „Echo Tygodnia”. W roku 1935 wraz z Erykiem Lipińskim założył tygodnik satyryczny „Szpilki”^[1]. W latach 1936–1938 piętnastokrotnie wytaczano mu procesy prasowe i trzy razy był skazywany na karę więzienia. Groziło mu uwięzienie w Berezie Kartuskiej.

Po wybuchu wojny znalazł się w Białymstoku, gdzie został aresztowany przez NKWD. Uwolniony dzięki staraniom Kazimierza Krukowskiego, przez Wilno, gdzie zetknął się z Czesławem Miłoszem, przedostał się do Warszawy. Uczestniczył w konspiracji. W okresie okupacji niemieckiej publikował w prasie podziemnej.

Po 1945 powrócił do zawodu dziennikarza. W latach 1945–1947 był redaktorem „Robotnika”. Od 1948 prowadził pracę dydaktyczną w szkole prawniczej im. Duracza, a w 1951 został wykładowcą na Wydziale Dziennikarstwa Uniwersytetu Warszawskiego, później dziekanem tego wydziału.

Oprócz felietonów w prasie opublikował wiele książek. W 1957 za nadmierny krytycyzm usunięto go z Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej i otrzymał czteroletni zakaz publikacji. Gdy cofnięto mu zakaz (w 1961), publikował felietony interwencyjne, m.in. w warszawskiej „Kulturze”, „Kurierze Polskim”, „Kontynentach” i „Fundamentach”. Pośmiertnie ukazała się powieść z kluczem Zenit i nadir, napisana od listopada 1956 do lutego 1957 roku. Stanowiła ona rozliczenie okresu stalinizmu.

Był członkiem Stowarzyszenia Dziennikarzy Polskich i Związku Literatów Polskich.

Pochowany na cmentarzu Wojskowym na Powązkach (kwatera A32-3-11)^[2].

Trzykrotnie żonaty. Po raz pierwszy, w latach 1934–1938, z Anną Golde (1912–1943), po raz drugi z Wandą Więckowską (1912–1999), z którą miał córkę Krystynę (1939–1962), poetkę i malarkę. Jego trzecią żoną była Larysa z Zajączkowskich (1918–1987), pisarka, z którą miał syna Piotra (ur. 1955), teatrologa, poetę, eseistę, pisarza.

• Wyprawy w przeszłość, Czytelnik, Warszawa 1953.
• Mroki dnia, Czytelnik, Warszawa 1963; kryminał.
• Tak i nie – wybór felietonów 1936–1966, Czytelnik, Warszawa 1966.
• 13 lat i 113 dni, Czytelnik, Warszawa 1968.
• Spotkania, Wydawnictwo Literackie, Kraków 1979 ISBN 83-08-00139-4.
• Zenit i nadir, Wyd. Adam Marszałek, Toruń 2006 ISBN 83-7441-238-0.

• Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski
• Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (31 lipca 1954)^[3]
• Złoty Krzyż Zasługi
• Srebrny Krzyż Zasługi (27 kwietnia 1946)^[4]
• Medal 10-lecia Polski Ludowej (12 stycznia 1955)^[5]

• Zgon Zbigniewa Mitznera. „Nowiny-Stadion”, s. 1, Nr 289 z 5 grudnia 1968. 

• Zbigniew Mitzner – publikacje w bibliotece Polona