26 Brygada WOP

26 Brygada Wojsk Ochrony Pogranicza (26 BWOP) – brygada Wojsk Ochrony Pogranicza.

26 Brygada Wojsk Ochrony Pogranicza została sformowana podstawie rozkazu nr 043/org. Ministra Bezpieczeństwa Publicznego z 3 czerwca 1950, na bazie 15 Brygady Ochrony Pogranicza^[2]. Nowa numeracja batalionów i brygad weszła w życie z dniem 1 stycznia 1951^[3]. Dowództwo brygady stacjonowało w Przemyślu ul. Mickiewicza 44^[2]. W 1951, w związku z wymianą odcinków granicznych między Polską a ZSRR, przeniesiono 263 batalion WOP z Olszanicy do Ustrzyk Dolnych oraz strażnicę Hulskie z 264 batalionu Baligród do 263 batalionu Ustrzyki Dolne. Sformowano nowe GPK Krościenko (kolejowe) na granicy polsko-radzieckiej^[2]. W 1952, w związku z rozformowaniem 1 Brygady WOP w Krośnie nad Wisłokiem, odcinek i pododdziały przejęła 26 Brygada w Przemyślu. W miejscu postoju rozformowanej brygady sformowano 265 batalion WOP Krosno, któremu podporządkowano 7 strażnic. W 1953 w 263 batalionie WOP Ustrzyki Dolne utworzono dodatkowo jedną strażnicę^[4]. Zgodnie z etatem czasu „P” nr 352/24, na dzień 1 listopada 1954 brygada liczyła 2140 żołnierzy, a etat czasu „W” nr 0352/21 przewidywał 3018 żołnierzy^[5]. W 1956 z części sił i środków 26 Brygady WOP zorganizowano Samodzielną Grupę Manewrową WOP w Przemyślu, Samodzielny Oddział Zwiadu WOP w Przemyślu oraz 265 batalion WOP w Krośnie nad Wisłokiem. Dowództwo 26 Brygady WOP zostało dyslokowane do Nowego Sącza, gdzie podporządkowano mu 264 batalion WOP w Baligrodzie i nowo sformowany 265 batalion WOP w Krośnie nad Wisłokiem. Na podstawie rozkazu nr 07/Org. Mob. dowódcy WOP z 5 marca 1957 dotychczasowa 3 Brygada WOP w Krakowie została połączona z 26 Brygadą WOP w Nowym Sączu w jedną 3 Brygadę WOP w Nowym Sączu. Stan etatowy nowej brygady liczył 2301 wojskowych i 140 pracowników kontraktowych. Reorganizacja została przeprowadzona do 30 sierpnia 1957^[6].

15 maja 1951 obcy samolot dokonał zrzutu grupy nacjonalistów ukraińskich nad Lasami Sieniawskimi w powiecie Jarosław. Zarządzono przeszukanie terenu i poszukiwania. Po sześciu dniach trafiono na dywersantów. W czasie walki zabito trzech osobników i zdobyto ich wyposażenie^[2].

W 1950^[2]:

• Dowództwo 26 Brygady WOP w Przemyślu
• 261 batalion WOP w Lubaczowie
• 262 batalion WOP w Przemyślu
• 263 batalion WOP w Olszanicy
• 264 batalion WOP w Baligrodzie
• pododdziały dowodzenia

• płk Filip Kujun (do 24.07.1954)
• ppłk Robert Ładziński

• Henryk Dominiczak: Zarys historii Wojsk Ochrony Pogranicza 1945-1985. Warszawa: Wojskowa drukarnia w Łodzi, 1985.
• Grzegorz Goryński. Plany mobilizacyjne Wojsk Ochrony Pogranicza okresu zimnej wojny – zadania na rzecz MON. „Biuletyn Historyczny Muzeum Marynarki Wojennej”. 36/2021, 2021. Gdynia: Muzeum Marynarki Wojennej. ISSN 0137-5539. 
• Zenon Jackiewicz: Wojska Ochrony Pogranicza (1945-1991). Krótki informator historyczny. Kętrzyn: Centrum Szkolenia Straży Granicznej, 1998. ISBN 83-909304-3-9.
• Jerzy Prochwicz: Wojska Ochrony Pogranicza 1945-1965. Piotrków Trybunalski: Naukowe Wydawnictwo Piotrkowskie, 2011. ISBN 978-83-7726-027-2.
• Archiwum Straży Granicznej, DWOP sygn.2825/1. Rejestr główny jednostek WOP.