Postępowanie legisakcyjne (per legis actiones) – najstarsza forma cywilnego postępowania sądowego w prawie rzymskim. Było jedynym rodzajem postępowania...

Turcs faicte en 1589, Paryż 1859 Accusationis in Christophorum Sborovium actiones tres, Kraków 1585, drukarnia Łazarzowa (mowy łacińskie przeciw K. Zborowskiemu...

Actiones in rem (znane również jako vindicationes lub petitionis) – powództwa o charakterze rzeczowym. W prawie rzymskim grupa powództw służących do ochrony...

Actiones arbitrariae (skargi arbitralne) – w prawie rzymskim grupa powództw charakteryzujących się dodatkowym upoważnieniem dla sędziego. Stanowiły one...

Actiones famosae – w prawie rzymskim grupa powództw pociągających za sobą infamię zasądzonego pozwanego. Tego rodzaju infamię określano jako pośrednia...

Actiones in factum (actiones in factum conceptae) – powództwa oparte na fakcie. W prawie rzymskim grupa powództw pretorskich w których powód nie opierał...

Actiones annales (powództwa roczne) – w prawie rzymskim grupa powództw czasowych (actiones temporales), które przedawniały się po upływie roku. Do powództw...

Actiones bonae fidei (iudicia bonae fidei) – powództwa dobrej wiary, oparte na dobrej wierze. W prawie rzymskim była to grupa powództw obligacyjnych chroniących...

Actiones aediliciae – w prawie rzymskim grupa powództw przyznawanych przez edylów kurulnych (aediles curules) w sporach wynikających z transakcji targowych...

Actiones adiecticiae qualitatis – powództwa o charakterze dodatkowym. W prawie rzymskim grupa specjalnych powództw opartych na prawie pretorskim, za pomocą...

Actiones ficticiae – powództwa oparte na fikcji. W prawie rzymskim była to grupa powództw opartych na prawie pretorskim (actiones honorariae), których...

Actiones in personam (znane również jako Condictiones) – powództwa o charakterze osobistym. W prawie rzymskim grupa powództw służących do ochrony zobowiązań...

Actiones mixtae – powództwa mieszane, penalno-odszkodowawcze. W prawie rzymskim grupa powództw, w których żądanie powoda obejmowało zarówno uzyskanie świadczenia...

Actiones honorariae – powództwa urzędnicze, oparte na prawie urzędniczym. W prawie rzymskim grupa powództw przyznawanych przez urzędników wyposażonych...

Actiones stricti iuris, iudicia stricti iuris (łac. powództwa ścisłego prawa) – w prawie rzymskim powództwa sprawy, w których sędzia był bardziej skrępowany...

pretor tworzył powództwa analogiczne (actiones utilis), poprzez udzielenie powództwa opartego na fikcji (actiones ficticiae) lub poprzez udzielenie powództwa...

oparte na stosunku faktycznym (actiones in factum) lub na stosunku pokrewnym prawu cywilnemu (actiones utiles). Actiones in personam dzielono na powództwa...

Actiones in rem scriptae – w prawie rzymskim grupa powództw osobowych (actiones in personam). Powództwa in personam można było kierować jedynie przeciwko...

Actiones in ius conceptae (actiones civiles) – powództwa oparte na prawie cywilnym. W prawie rzymskim grupa powództw, w których powód opierał swoje żądanie...

podziału prawa na prawo dotyczące osób, rzeczy i skarg (personae, res, actiones). We współczesnych systemach prawnych prawo osobowe wchodzi w skład części...

złożył fałszywe zapewnienie co do jego powierzchni. Powództwo należało do actiones in personam. Sprzedawca odpowiadał w podwójnej wartości brakującej powierzchni...

Actioni contrariam semper et aequalem esse reactionem; sive corporum duorum actiones in se mutuo semper esse aequales et in partes contrarias dirigi. w wersji...

podstawie nabył posiadanie, utrzymał ją. Actio Publiciana należała do actiones ficticiae, gdyż opierała się na fikcji, że w odniesieniu do powoda upłynął...

do podjęcia decyzji, stąd słynne mowy przeciw Werresowi nazwał Cyceron Actiones („Akcjami”). Klasyczne dzieło retoryczne składało się z pięciu części (partes...

kwestionowane. Jest zarówno jedną z actiones in rem jak i actiones bonae fidei. Kolańczyk K., Prawo rzymskie, Warszawa 1997. p d e actiones bonae fidei...

kontraktów actiones stricti iuris (powództwa ścisłego prawa), ani do mniej sformalizowanych umów realnych i konsensualnych zwanych actiones bonae fidei...

najstarszych środków petytoryjnych – należała do skarg cywilnych. Należała do actiones in rem, gdyż powodem mógł być każdoczesny właściciel zaś pozwanym każda...

podwójnej wysokości ceny wymówionej podczas mancypacji. Skarga należała do actiones in personam. Władysław Rozwadowski "Prawo rzymskie" Wydanie II. Poznań...

zależności od treści przyrzeczenia, przysługiwały wierzycielowi różne skargi (actiones). Mogło to być actio certae creditae pecuniae – w przypadku przyrzeczenia...

1999, ISBN 83-7211-089-1, OCLC 830208116 . Władysław Rozwadowski "Prawo rzymskie" Wydanie II. Poznań 1992 ISBN 83-01-10031-1 p d e Actiones arbitrariae...

osobowe), res (prawo rzeczowe, w którym zawarte jest także prawo zobowiązań), actiones (prawo dotyczące skarg). edykt Dioklecjana 303 n.e. edykt tolerancyjny...

pojedynczą kwotę szkody. Skarga ta w prawie justyniańskim należała do actiones in rem scriptae – można ją było kierować również przeciwko osobie, która...

Actio iudicati – powództwo egzekucyjne w procesie formułkowym, obowiązujące w prawie rzymskim, wytaczane w celu przymusowego wykonania prawomocnego wyroku...

ISBN 83-7211-089-1, OCLC 830208116 . Władysław Rozwadowski "Prawo rzymskie" Wydanie II. Poznań 1992 ISBN 83-01-10031-1 p d e Actiones adiecticiae qualitatis...

1999, ISBN 83-7211-089-1, OCLC 830208116 . Władysław Rozwadowski "Prawo rzymskie" Wydanie II. Poznań 1992 ISBN 83-01-10031-1 p d e Actiones arbitrariae...

Władysław Rozwadowski "Prawo rzymskie" Wydanie II. Poznań 1992 ISBN 83-01-10031-1 p d e Actiones populares w prawie rzymskim p d e actiones famosae...

zwrot wzbogacenia, o ile jeszcze je posiadała. Actio Pauliana należała do actiones arbitrariae – do zasądzenia nie dochodziło, jeżeli na wezwanie sędziego...

organo. Tertius de laringe, vociis organo admirandam tradit historiam, actiones, utilitates magno labore ac studio (1613). De muscoli artificio: de ossium...

ISBN 83-7211-089-1, OCLC 830208116 . Władysław Rozwadowski "Prawo rzymskie" Wydanie II. Poznań 1992 ISBN 83-01-10031-1 p d e Actiones adiecticiae qualitatis...

ISBN 83-7211-089-1, OCLC 830208116 . Władysław Rozwadowski "Prawo rzymskie" Wydanie II. Poznań 1992 ISBN 83-01-10031-1 p d e Actiones adiecticiae qualitatis...

1999, ISBN 83-7211-089-1, OCLC 830208116 . Władysław Rozwadowski "Prawo rzymskie" Wydanie II. Poznań 1992 ISBN 83-01-10031-1 p d e Actiones arbitrariae...

przeciwko innym spadkobiercom i zapisobiorcom. Należało więc do grupy actiones in personam. W wypadku całkowitego pominięcia lub wydziedziczenia spadkobiercy...

przysługiwała legis actio per manus iniectionem, prawdopodobnie najstarsza z actiones in personam (skarg służących dochodzeniu praw podmiotowych względnych wynikających...

przedawnieniu (actiones perpetuae), co było o tyle nietypowe, że pozostałe powództwa urzędnicze (actiones honorariae) przedawniały się w ciągu roku (actiones annales)...

nakładów z tytułu administrowania majątkiem pupila. Powództwo należało do actiones bonae fidei. Opiekun miał obowiązek, po ustaniu opieki, przedstawić sprawozdanie...

1 – 2. Kazimierz Kolańczyk, Prawo rzymskie, Warszawa 2007, Wydawnictwo LexisNexis, ISBN 978-83-7334-031-2. p d e Actiones populares w prawie rzymskim...

(conductor). Skarga, jako wynikająca ze stosunku zobowiązaniowego należała do actiones in personam. Umowa najmu należała do kontraktów dwustronnie zobowiązujących...

levis. Ochronie praw, odpowiadających tym obowiązkom, służyła należąca do actiones in personam skarga odszkodowawcza actio pigneraticia. Początkowo oparta...

levis. Ochronie praw, odpowiadających tym obowiązkom, służyła należąca do actiones in personam skarga odszkodowawcza actio pigneraticia contraria. Początkowo...

trójpodziału prawa rzymskiego w Instytucjach Gaiusa (systematyka personæ-res-actiones), realizując jednocześnie postulaty nurtu naturalnoprawnego w prawie (podobnie...

skuteczne wobec wszystkich (erga omnes), a co za tym idzie należało do actiones in rem. Domagać się nią można było każdej rzeczy – zarówno ruchomej, jak...

Ochronie roszczeń legatariusza służyło actio ex testamento należące do actiones in personam. Władysław Rozwadowski "Prawo rzymskie" Wydanie II. Poznań...

 Kuryłowicz MarekM., AdamA. Wiliński AdamA., Rzymskie prawo prywatne, Kraków: „Zakamycze”, 1999, ISBN 83-7211-089-1, OCLC 830208116 . p d e actiones famosae...

ISBN 83-7211-089-1, OCLC 830208116 . Władysław Rozwadowski "Prawo rzymskie" Wydanie II. Poznań 1992 ISBN 83-01-10031-1 p d e Actiones adiecticiae qualitatis...

Rozwadowski "Prawo rzymskie" Wydanie II. Poznań 1992 ISBN 83-01-10031-1 p d e Actiones populares w prawie rzymskim Kontrola autorytatywna (procedura biznesowa):...

postanowienie do prowadzonego przez siebie rejestru klauzul niedozwolonych. p d e Actiones populares w prawie rzymskim Kontrola autorytatywna (łacińska fraza): LCCN: sh85104901...

 Kuryłowicz MarekM., AdamA. Wiliński AdamA., Rzymskie prawo prywatne, Kraków: „Zakamycze”, 1999, ISBN 83-7211-089-1, OCLC 830208116 . p d e Actiones arbitrariae...

świętej pamięci mąż Jan Łaski, Brześć 1567 (przeróbka dzieła Jana Crespina Actiones et monimenta martyrum, franc. wydanie 1554) M. Barletius Historia o żywocie...

(mandantowi). Skarga, jako wynikająca ze stosunku zobowiązaniowego, należała do actiones in personam. Zleceniobiorca, ponieważ wykonanie umowy leżało wyłącznie...

wykonywanie. Służebności na gruntach prowincjonalnych chroniono odpowiednimi actiones utiles. Marek Kuryłowicz, Adam Wiliński "Rzymskie prawo prywatne" Kraków...

należąca do skarg osobowych, actio conducti. Władysław Rozwadowski "Prawo rzymskie" Wydanie II. Poznań 1992 ISBN 83-01-10031-1 p d e actiones bonae fidei...

1999, ISBN 83-7211-089-1, OCLC 830208116 . Władysław Rozwadowski "Prawo rzymskie" Wydanie II. Poznań 1992 ISBN 83-01-10031-1 p d e Actiones divisoriae...

z zastrzeżeń dodatkowych (pacta adiecta). Władysław Rozwadowski "Prawo rzymskie" Wydanie II. Poznań 1992 ISBN 83-01-10031-1 p d e actiones bonae fidei...

skarga cywilna – actio depositi contraria. Władysław Rozwadowski "Prawo rzymskie" Wydanie II. Poznań 1992 ISBN 83-01-10031-1 p d e actiones bonae fidei...

Restitutio in integrum (łac. przywrócenie do stanu pierwotnego) – w prawie rzymskim środek ochrony pozaprocesowej udzielany osobie, która znalazła się...

zarządzany majątek do granic culpa in concreto. Powództwo należało do actiones bonae fidei. MarekM. Kuryłowicz MarekM., AdamA. Wiliński AdamA., Rzymskie...

ius quod ad res pertinet (dotyczące rzeczy) księgi II i III ius quod ad actiones pertinet (dotyczące powództw) księga IV. Do XIX wieku Instytucje Gajusza...

kondemnacji pieniężnej a ponadto infamii, gdyż powództwo to należało do actiones famosae. Roszczenie do wniesienia powództwa przedawniało się z upływem...

Actio recepticia – w prawie rzymskim powództwo przysługujące przeciwko bankierowi (argentarius) z tytułu umowy zwanej receptum argentarii, w której zobowiązywał...

wzniósł ją poprzedni właściciel. Powództwo należało do grupy actiones in personam oraz actiones arbitrariae. W prawie justyniańskim skarga ta uległa, pod...

charakter penalny, gdyż zmierzało wyłącznie do ukarania sprawcy. Należało do actiones famosae. Ponadto, było skargą ściśle osobistą – uprawnienie do wniesienia...

do actiones famosae. Władysław Rozwadowski "Prawo rzymskie" Wydanie II. Poznań 1992 ISBN 83-01-10031-1 p d e actiones bonae fidei p d e actiones famosae...

rzeczy skargą windykacyjną (rei vindicatio). Powództwo należało do grupy actiones in rem. Ustawa XII tablic wykluczała stosowanie actio ad exhibendum w celu...

powodowała jednak infamii zasądzonej osoby. Władysław Rozwadowski "Prawo rzymskie" Wydanie II. Poznań 1992 ISBN 83-01-10031-1 p d e actiones bonae fidei...

kodyfikacji. ZGB przyjął systematykę będącą połączeniem schematu personae-res-actiones oraz systemu pandektowego. Przypomina pod tym względem BGB i podobnie jak...

systematyki justyniańskiej (osoby – rzeczy – skargi, personae – res – actiones). Kodeks był wyrazem kompromisu pomiędzy szlachtą i mieszczaństwem, poważnie...

komodatariusza była to actio commodati contraria. Władysław Rozwadowski "Prawo rzymskie" Wydanie II. Poznań 1992 ISBN 83-01-10031-1 p d e actiones bonae fidei...

jako actio negotiorum gestorum contraria. Władysław Rozwadowski "Prawo rzymskie" Wydanie II. Poznań 1992 ISBN 83-01-10031-1 p d e actiones bonae fidei...

uczynku). Skarga należała – podobnie jak actio furti nec manifesti – do actiones famosae. Należała również do skarg penalnych, gdyż zmierzała wyłącznie...

przeciwko sprzedawcy (venditor). Skarga jako wynikająca z umowy należała do actiones in personam. Umowa kupna-sprzedaży należała do kontraktów dwustronnie zobowiązujących...

przymuszenia go do wykonania polecenia (modus). Powództwo należało do actiones bonae fidei. Początkowo kontrahent, który wykonując kontrakt nienazwany...

gorącym uczynku). Skarga należała – podobnie jak actio furti manifesti – do actiones famosae. Należała również do skarg penalnych, gdyż zmierzała wyłącznie...

(podziału współwłasności) oraz zobowiązaniowych. Powództwo należało do actiones famosae – powodowało infamię osoby zasądzonej. Jednakże zasądzonemu wspólnikowi...

Actio quanti minoris – w prawie rzymskim, powództwo kupującego przeciw sprzedawcy o obniżenie ceny z powodu wad fizycznych rzeczy kupionej. Na mocy edyktu...

do actiones famosae. Władysław Rozwadowski „Prawo rzymskie” Wydanie II. Poznań 1992 ISBN 83-01-10031-1. p d e actiones bonae fidei p d e actiones famosae...

przysługujące żonie (uxor) po rozwiązaniu małżeństwa. Powództwo należało do actiones bonae fidei. Mężowi przysługiwało prawo retencji, tj. zatrzymania (retentio)...

OCLC 830208116 . Władysław Rozwadowski "Prawo rzymskie" Wydanie II. Poznań 1992 ISBN 83-01-10031-1 p d e Actiones divisoriae p d e actiones bonae fidei...

Actio ex stipulatu – w prawie rzymskim zbiorcza nazwa powództw służących stypulatorowi do dochodzenia w procesie formułkowym przyrzeczonego świadczenia...

powodowała jego infamię (actio famosa). Władysław Rozwadowski "Prawo rzymskie" Wydanie II. Poznań 1992 ISBN 83-01-10031-1 p d e actiones bonae fidei...

OCLC 830208116 . Władysław Rozwadowski "Prawo rzymskie" Wydanie II. Poznań 1992 ISBN 83-01-10031-1 p d e Actiones divisoriae p d e actiones bonae fidei...

konkurencji skarg, ze skargą o wydanie rzeczy zrabowanej. Powództwo należało do actiones famosae – powodowało infamię pozwanego w wypadku zasądzenia. Władysław...

Służebności na gruntach prowincjonalnych chroniono za pomocą odpowiednich actiones utiles. Niektóre rodzaje służebności chroniły również interdykty pretorskie...

gospodarczej. Skarga ta należała do tzw. powództw o charakterze dodatkowym (actiones adiecticiae qualitatis). Za zobowiązania zaciągnięte przez kierownika (institor)...

zwierzchnika). Skarga ta należała do tzw. powództw o charakterze dodatkowym (actiones adiecticiae qualitatis). Za zobowiązania zaciągnięte przez osobę podległą...

skierowane przeciwko pater familias powództwa o charakterze dodatkowym (actiones adiecticiae qualitatis). Za dominatu, filius familias zdobywa stopniowo...

Actio rerum amotarum – w prawie rzymskim specjalne powództwo restytucyjne służące odzyskaniu rzeczy skradzionej przez współmałżonka, wykorzystywane często...

privatum). W ramach tego ostatniego miał miejsce podział na personae, res i actiones, części z Instytucji Gaiusa. Taką systematykę do polskiego prawa usiłowali...

infamizującą, tj. powodującą infamię zasądzonego depozytariusza. Należało do actiones in personam. Osobny artykuł: Actio depositi contraria. Roszczenia depozytariusza...

Actio damnum iniuriae – w prawie rzymskim powództwo przysługujące poszkodowanemu przeciwko sprawcy bezprawnego uszkodzenia rzeczy (damnum iniuria datum)...

komodanta była to actio commodati directa. Władysław Rozwadowski „Prawo rzymskie” Wydanie II. Poznań 1992 ISBN 83-01-10031-1 p d e actiones bonae fidei...

justyniańskim jako actio negotiorum gestorum directa. Władysław Rozwadowski "Prawo rzymskie" Wydanie II. Poznań 1992 ISBN 83-01-10031-1 p d e actiones bonae fidei...

Actio utilis suo nomine (lub krócej actio utilis) – w prawie rzymskim powództwo analogiczne służące cesjonariuszowi przeciwko dłużnikom z nabytych w drodze...

personae (przepisy dotyczące osób), res (przepisy dotyczące rzeczy) i actiones (skargi, przepisy proceduralne). Księgi podzielono na tytuły. W odróżnieniu...

Actio rationibus distrahendis – w prawie rzymskim powództwo o charakterze karnym przysługująca pupilowi (pupillus) przeciwko opiekunowi (tutor). Po zakończeniu...

Actio institutoria – w prawie rzymskim powództwo przeciwko osobie, na rzecz której zawarto intercessio tacita. Władysław Rozwadowski "Prawo rzymskie" Wydanie...

Actio restitutoria – w prawie rzymskim powództwo służące przeciwko dłużnikowi uwolnionemu w drodze intercesji uwalniającej. Władysław Rozwadowski, Prawo...

Ten artykuł od 2025-12 wymaga zweryfikowania podanych informacji. Należy podać wiarygodne źródła w formie przypisów bibliograficznych. Część lub nawet...