Alfred Hausner
Alfred Hausner (1822–1887). Litografia Roberta Theera z 1839 r. | |
| Data i miejsce urodzenia |
11 stycznia 1822 |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
17 lutego 1887 |
| Poseł do Sejmu Krajowego Galicji I II III kadencji | |
| Okres |
od 1861–1869 |
| Poseł do austriackiej Rady Państwa w Wiedniu II kadencji | |
| Okres |
od 20 maja 1867 |
| Przynależność polityczna |
Koło Polskie |
Alfred Hausner (ur. 11 stycznia 1822 w Brodach, zm. 17 lutego 1887 tamże) – bankier i kupiec oraz poseł do Sejmu Krajowego Galicji i austriackiej Rady Państwa
Życiorys
Ukończył szkołę średnią we Lwowie. Od 1847 był wspólnikiem, a po śmierci ojca od 1858 r. kierował rodzinnym domem handlowym i bankowym „Hausner & Violland” w Brodach i Lwowie[1]. Sadok Barącz w swej książce o Brodak, że jedną z najokazalszych kamienic w mieście była należąca do „bankiera Hausner et Violand, który to dom w owym czasie wielkie robił interesa, dorobił się ogromnej fortuny tak, że równie jak Bach panicze Hausnerowie pokupowali podobno dobra, a panny zbytkowały i bieliznę posyłały prać do Wiednia”[2]. W tym właśnie domu Hausnerowie gościli przebywających w Brodach przedstawicieli rodziny Habsburgów, m.in. arcyksięcia Karola Ludwika w 1855 roku[2]. Przejął firmę w dramatycznych okolicznościach po zamordowaniu jego ojca Karola[2]. Firma prowadzona przez niego była najbogatszym przedsiębiorstwem w Brodach. Jej kapitał w połowie XIX wieku wynosił 250 000 florenów[3]. Do jej klientów należały najważniejsze rodziny ziemiańskie z Galicji, a także elita polityczna kraju, m.in. pożyczał pieniądze Franciszkowi Smolce i Florianowi Ziemiałkowskiemu[4].
Politycznie związany z demokratami. Poseł do Sejmu Krajowego Galicji I kadencji (1861–1867) II kadencji (1867–1869) III kadencji 1873–1876). Wybrany do Sejmu Krajowego w II kurii, jako przedstawiciel Brodzkiej Izby Handlowej i Przemysłowej[5][6]. Aktywnie uczestniczył w obradach parlamentu galicyjskiego m.in. na jego wniosek Sejm uchwalił Statut dla miasta Brody[7]. Poseł do austriackiej Rady Państwa w Wiedniu II kadencji (20 maja 1867 – 5 czerwca 1868)[8] reprezentował w kurii II izby przemysłowe i handlowe[9]. Był członkiem Koła Polskiego[8][10]. W Radzie Państwa brał udział w komisji finansowej jako sekretarz[11]. Był także członkiem najpierw z grupy najwyżej opodatkowanych kupców potem z grupy gmin miejskich Rady Powiatowej (1875–1887) oraz członkiem (1875–1887) i wiceprezesem (1875) Wydziału Powiatowego w Brodach[12].
Był od 1870 członkiem ze stanu kupieckiego, a także wiceprezesem (1870–1871,1880–1884) i prezesem (1885–1887) Izby Przemysłowo-Handlowej w Brodach[13][8]. Członek oddziału brodzkiego (1870–1887) Galicyjskiego Towarzystwa Gospodarskiego we Lwowie[14].
Rodzina
Rodzina była pochodzenia niemieckiego, pradziad Jan przeniósł się w XVIII w. z Moraw do Polski i założył domy bankowe we Lwowie i Brodach pod firmą „Hausner et Violland”. Z czasem stała się ona najbogatszą firmą w Brodach i jedną z najpoważniejszych instytucji kredytowych Galicji. Julian Ursyn Niemcewicz który odwiedził Brody w 1820 oceniał dom handlowy Hausnera jako wyjątkowo chrześcijańską firmę „pośród niezmierzonego okiem oceanu Żydów”. Ojciec Alfreda Karol (1790–1858) był już całkowicie spolonizowany. W latach 1832–1848 bank firmy Hausner przekazywał nielegalnie listy Juliusza Słowackiego do jego matki Salomei Bécu w Krzemieńcu[3]. Alfred żył samotnie. Chory na nieuleczalną chorobę 17 lutego 1887 popełnił samobójstwo[8]. Był starszym bratem Otto Hausnera[15].
Przypisy
- ↑ Monarchya Austryacka. Rzecz urzędowa. „Gazeta Lwowska”, 80 (5 kwietnia 1861), s. 1.
- ↑ a b c Sadok Barącz, Wolne miasto handlowe Brody, Lwów 1865, s. 137, 148, 149.
- ↑ a b Edmund Bernhaut, Obrazki z przeszłości Brodów i powiatu brodzkiego, t. 1, Brody 1938, s. 60, 69.
- ↑ Kazimierz Chłędowski, Pamiętniki, oprac. Antoni Knot, t. 1, Kraków 1957, s. 80–81.
- ↑ Wykaz Członków Sejmu krajowego królestwa Galicyi i Lodomeryi, tudzież wielkiego xięstwa Krakowskiego 1863, Lwów 1863.
- ↑ Stanisław Grodziski, Sejm Krajowy Galicyjski 1861–1914, Warszawa 1993, ISBN 83-7059-052-7.
- ↑ Stenograficzne sprawozdania z trzeciej sesyi Sejmu Krajowego Królestwa Galicji i Lodomerii wraz z Wielkim Księstwem Krakowskim w roku 1865–1866, Tom 1 [Lwów 1866] s. 586.
- ↑ a b c d Parlament Österreich Republik, Franz Adlgasser, Kurzbiografie Hausner, Alfred. – Parlamentarier 1848–1918 online [10.05.2020, 28.02. 2023].
- ↑ Józef Buszko, Polacy w parlamencie wiedeńskim 1848–1918, Warszawa 1996.
- ↑ Wojciech Hausner, Jeden rok Alfreda Hausnera w Radzie Państwa, Cracovia Leopolis.
- ↑ Protokoły Koła Polskiego w wiedeńskiej Radzie Państwa (lata 1867–1868), oprac. i wstęp Zbigniew Fras i Stanisław Pijaj, Kraków 2001, s. 192.
- ↑ Szematyzm Królestwa Galicji i Lodomerii z Wielkim Księstwem Krakowskim na rok 1875 s. 259, 260; 1880 s. 229; 1884 s. 213;1887, s. 214.
- ↑ Szematyzm Królestwa Galicji i Lodomerii z Wielkim Księstwem Krakowskim na rok 1870 s. 316; 1880 s. 212; 1884, s. 195; 1887, s. 196.
- ↑ Szematyzm Królestwa Galicji i Lodomerii z Wielkim Księstwem Krakowskim na rok 1870 s. 572; 1875 s. 568; 1884 s. 546; 1887, s. 547.
- ↑ Adam Galos, Hausner Otto (1827–1890), Polski Słownik Biograficzny t. 9, Wrocław-Warszawa-Kraków 1960–1961, s. 315.
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.