1887
Rządzący państwami w 1887
Wydarzenia w Polsce
- 3 stycznia – w szczecińskiej stoczni AG Vulcan zwodowano chiński krążownik pancerny „Jingyuan”.
- 14 stycznia – powstanie w Krakowie Związku Młodzieży Polskiej Zet, tajnej organizacji trójzaborowej.
- 22 marca – Józef Piłsudski został aresztowany pod zarzutem udziału w spisku na życie cara, którego autorami byli członkowie Frakcji Terrorystycznej Narodnej Woli.
- 5 kwietnia:
- otwarcie linii kolejowej Stryj-Beskid (dł. 79,3 km), należącej do Austriackich Kolei Państwowych.
- w Krypcie Zasłużonych na Skałce pochowano Józefa Ignacego Kraszewskiego.
- 2 czerwca – w warszawskim dzienniku „Słowo” rozpoczął się druk powieści Pan Wołodyjowski, ostatniej części Trylogii.
- 26 lipca – Ludwik Zamenhof opublikował książkę Język międzynarodowy. Przedmowa i podręcznik kompletny pod pseudonimem Doktor Esperanto.
- 15 sierpnia – w Kalwarii Zebrzydowskiej ukoronowano obraz Matki Bożej czczonej w tamtejszym klasztorze oo. bernardynów.
- 19 sierpnia – całkowite zaćmienie Słońca widoczne z terenów Polski.
- 7 września – w szkołach elementarnych i gimnazjach w zaborze pruskim zlikwidowano całkowicie naukę w języku polskim.
- 15 września – otwarto Wielką Synagogę w Gdańsku.
- 29 września – w Kurierze Codziennym ukazał się pierwszy odcinek powieści Lalka Bolesława Prusa.
- 30 października – otwarto odcinek Kolei Galicyjskiej Dębica – Nadbrzezie.
Wydarzenia na świecie
- 20 stycznia – Nowa Zelandia anektowała archipelag Kermadec na Pacyfiku.
- 28 stycznia – rozpoczęła się budowa Wieży Eiffla.
- 2 lutego – w Punxsutawney w Pensylwanii obchodzono po raz pierwszy Dzień Świszcza.
- 5 lutego – w La Scali odbyła się premiera opery Otello Giuseppe Verdiego.
- 8 lutego – Kongres Stanów Zjednoczonych przyjął ustawę Dawesa, znoszącą kolektywne władanie ziemią przez plemiona Indian.
- 23 lutego:
- trzęsienie ziemi i wywołane nim tsunami zabiły około 2 tys. osób we włoskiej Ligurii i na francuskim Lazurowym Wybrzeżu.
- zakazano importu chińskiego opium do USA.
- 7 marca – w mieście Korcza otwarto pierwszą albańskojęzyczną szkołę.
- 28 marca – dotychczas brytyjski Protektorat Zatoki Ambas został przyłączony do Kamerunu Niemieckiego.
- 5 kwietnia – wyspy Wallis i Futuna na Pacyfiku przyjęły francuski protektorat.
- 9 kwietnia – zwodowano brytyjski pancernik wieżowy HMS „Victoria”.
- 27 kwietnia – Filadelfia: chirurg George Thomas Morton dokonał pierwszego wycięcia wyrostka robaczkowego.
- 3 maja – w wyniku eksplozji w kopalni węgla kamiennego w Nanaimo w kanadyjskiej prowincji Kolumbia Brytyjska zginęło 150 górników.
- 17 maja – austriacki astronom Johann Palisa odkrył planetoidę (266) Aline.
- 18 maja – w Paryżu odbyła się premiera opery komicznej Król mimo woli Emmanuela Chabriera.
- 30 maja – Maurice Rouvier został premierem Francji.
- 3 czerwca – rozpoczęto budowę Kanału Kilońskiego, który połączył Bałtyk z Morzem Północnym poprzez Szlezwik-Holsztyn.
- 4 czerwca – otwarto Instytut Pasteura w Paryżu.
- 8 czerwca – Herman Hollerith opatentował maszynę liczącą używającą kart dziurkowanych jako nośnika zapisu danych.
- 13 czerwca – w Walencji uruchomiono pierwszą linię tramwaju konnego.
- 18 czerwca – został podpisany niemiecko-rosyjski Traktat reasekuracyjny.
- 7 lipca – Ferdynand I Koburg został, po abdykacji Aleksandra Battenberga, ogłoszony przez Zgromadzenie Narodowe nowym władcą Bułgarii.
- 29 września – powstał klub piłkarski Hamburger SV.
- 8 listopada – Emil Berliner opatentował gramofon.
- 13 listopada – 3 osoby zginęły, a około 100 zostało rannych w wyniku brutalnego rozpędzenia przez londyńską policję 10-tysięcznej demonstracji przeciwko nadużyciom w Irlandii (tzw. „krwawa niedziela”).
- 1 grudnia – Arthur Conan Doyle opublikował nowelę Studium w szkarłacie, w której po raz pierwszy pojawiła się postać Sherlocka Holmesa.
- 3 grudnia – Marie Francois Sadi Carnot został prezydentem Francji.
- 23 grudnia – Józef Piłsudski dotarł do docelowego miejsca zesłania – Kireńska w południowej Syberii, gdzie przebywał do lipca 1890 roku.
- W Gliwicach utworzono Oberschlesische Eisen – Industrie für Bergbau und Hüttenbetrieb A.G.
- W Szwajcarii powstała Liga Polska pod kierownictwem Zygmunta Miłkowskiego.
- Walter Goodall George ustanowił rekord świata w biegu na 1 milę wynikiem 4 min. 10,2 s.
Urodzili się
- 1 stycznia:
- Wilhelm Canaris, niemiecki admirał, szef Abwehry (zm. 1945)
- Josef Opatoszu, żydowski pisarz (zm. 1954)
- 3 stycznia:
- Nicolás Fasolino, argentyński duchowny katolicki, arcybiskup Santa Fe, kardynał (zm. 1969)
- August Macke, niemiecki malarz (zm. 1914)
- 4 stycznia – Jack Hickey, australijski rugbysta, medalista olimpijski (zm. 1950)
- 6 stycznia – Berthe Bovy, belgijska aktorka (zm. 1977)
- 7 stycznia – Oskar Luts, estoński pisarz (zm. 1953)
- 8 stycznia – Pawieł Gałanin, radziecki polityk (zm. 1936)
- 10 stycznia:
- Robinson Jeffers, amerykański poeta znany z twórczości poświęconej kalifornijskiemu wybrzeżu (zm. 1962)
- Agnieszka Wisła, działaczka polonijna w Stanach Zjednoczonych (zm. 1980)
- 13 stycznia – Sophie Tucker, amerykańska piosenkarka, aktorka pochodzenia żydowskiego (zm. 1966)
- 14 stycznia – Hugo Steinhaus, polski matematyk, współtwórca lwowskiej szkoły matematycznej (zm. 1972)
- 15 stycznia – Stanisław Górski, polski malarz portrecista (zm. 1955)
- 17 stycznia – Józef Samsó y Elias, hiszpański duchowny katolicki, męczennik, błogosławiony (zm. 1936)
- 19 stycznia – Karol Stryjeński, architekt, rzeźbiarz, działacz społeczny (zm. 1932)
- 21 stycznia:
- Zygmunt Beczkowicz, polski prawnik, polityk, wojewoda nowogródzki i wileński, senator RP (zm. 1985)
- Wolfgang Köhler, niemiecko-amerykański psycholog, wykładowca akademicki (zm. 1967)
- Anna Łubieńska, polska działaczka społeczna i oświatowa (zm. 1960)
- Anna Margolin, amerykańska poetka, tworząca w języku jidysz (zm. 1952)
- Désiré Paternoster, belgijski piłkarz (zm. 1952)
- 26 stycznia – Zygmunt Dadlez, polski lekarz, doktor medycyny, chirurg, pulmonolog (zm. 1962)
- 27 stycznia – Carl Blegen, amerykański archeolog (zm. 1971)
- 28 stycznia – Artur Rubinstein, polski pianista pochodzenia żydowskiego (zm. 1982)
- 1 lutego – Jan Górski, polski policjant (zm. 1940)[1]
- 2 lutego – Adela Stefanowicz, polska zakonnica (zm. 1961)
- 5 lutego:
- Alfred von Hubicki, niemiecki generał (zm. 1971)
- Omer Nishani, albański polityk, lekarz, dziennikarz, tłumacz (zm. 1954)
- 6 lutego:
- Joseph Frings, niemiecki duchowny katolicki, arcybiskup Kolonii, kardynał (zm. 1978)
- Ernest Gruening, amerykański polityk, senator ze stanu Alaska (zm. 1974)
- 7 lutego – Néstor Martín-Fernández de la Torre, hiszpański malarz (zm. 1938)
- 8 lutego – James Ryan, nowozelandzki rugbysta (zm. 1957)
- 10 lutego:
- Józef Pietrzak, polski nauczyciel, kawaler Orderu Virtuti Militari (zm. 1922)
- Emile Victor Rieu, angielski literaturoznawca i tłumacz (zm. 1972)
- 14 lutego – Axel Rydin, szwedzki żeglarz, medalista olimpijski (zm. 1971)
- 15 lutego:
- Jerzy Cegielski, polski oficer, kawaler Virtuti Militari (zm. 1940)
- Jerzy Rygier, polski aktor i reżyser (zm. 1952)
- 21 lutego:
- Feliks Yuste Cava, hiszpański duchowny katolicki, męczennik, błogosławiony (zm. 1936)
- Maude Farris-Luse, amerykańska superstulatka (zm. 2002)
- 24 lutego – Kazimierz Bisping, polski pułkownik dyplomowany, polityk, senator RP (zm. 1941)
- 26 lutego – Stefan Grabiński, polski pisarz grozy (zm. 1936)
- 27 lutego – Harald Wallin, szwedzki żeglarz, medalista olimpijski (zm. 1946)
- 9 marca – Otte Blom, holenderski tenisista (zm. 1972)
- 10 marca:
- Włodzimierz Dzerowicz, kapitan administracji piechoty Wojska Polskiego (zm. ?)
- Innocenty od Niepokalanego Poczęcia, hiszpański pasjonista, męczennik, święty katolicki (zm. 1934)
- Hugh Roddin, brytyjski bokser (zm. 1954)
- 11 marca – Alaksandr Pruszynski, białoruski poeta, pisarz, publicysta i działacz narodowy (zm. 1920)
- 14 marca:
- Sylvia Beach, amerykańska pisarka, księgarka (zm. 1962)
- Leon Schiller, polski reżyser, krytyk i teoretyk teatralny, jeden z najwybitniejszych polskich twórców scenicznych XX wieku (zm. 1954)
- 15 marca:
- Mustafa Merlika, albański polityk (zm. 1958)
- Jechiel Izajasz Trunk, polski eseista, etnograf pochodzenia żydowskiego (zm. 1961)
- 18 marca:
- Aurel Aldea, rumuński generał broni, polityk (zm. 1949)
- Róbert Berény, węgierski malarz (zm. 1953)
- 19 marca:
- Otto von Heydebreck, niemiecki dziennikarz (zm. 1959)
- Józef Radwan, polski urzędnik, polityk, minister reform rolnych (zm. 1977)
- 20 marca – Henrik Robert, norweski żeglarz, medalista olimpijski (zm. 1971)
- 23 marca – Juan Gris, hiszpański malarz (zm. 1927)
- 24 marca – Erik Waller, szwedzki żeglarz, olimpijczyk (zm. 1958)
- 25 marca – Stanisław Skiba, polski lekarz, doktor nauk medycznych, działacz plebiscytowy i niepodległościowy (zm. 1970)
- 29 marca – Piotr Gelabert Amer, hiszpański zakonnik rzymskokatolicki, jezuita, męczennik, błogosławiony katolicki (zm. 1936)
- 1 kwietnia – Rudolf Wirski, polski wojskowy narodowości czeskiej (zm. ?)
- 5 kwietnia – Brunon Materne, polski działacz niepodległościowy, kawaler Virtuti Militari (zm. 1950)
- 10 kwietnia – Bernardo Houssay, argentyński fizjolog (zm. 1971)
- 11 kwietnia – Jack Phillips, starszy radiooperator na RMS Titanicu (zm. 1912)
- 22 kwietnia – Alina Gryficz-Mielewska, polska aktorka (zm. 1946)
- 28 kwietnia – Thomas Aass, norweski żeglarz, medalista olimpijski (zm. 1961)
- 29 kwietnia – Piotr Esqueda Ramírez, meksykański duchowny katolicki, męczennik, święty (zm. 1927)
- 1 maja – Zygmunt Mężyński, polski oficer (zm. 1940)
- 7 maja – Ignacy Oziewicz, pułkownik, zastępca komendanta głównego Narodowej Organizacji Wojskowej, działacz Stronnictwa Ludowego (zm. 1966)
- 9 maja – Helena Bobińska, polska pisarka (zm. 1968)
- 16 maja – Jakob van Hoddis, niemiecki pisarz (zm. 1942)
- 18 maja – Ernst Wiechert, niemiecki pisarz (zm. 1950)
- 25 maja – Pio z Pietrelciny, włoski zakonnik, święty katolicki, stygmatyk (zm. 1968)
- 30 maja – Maria Climent Mateu, hiszpańska działaczka Akcji Katolickiej, męczennica, błogosławiona katolicka (zm. 1936)
- 31 maja – Saint-John Perse, francuski poeta i dyplomata (zm. 1975)
- 1 czerwca - Alma Motzko, austriacka działaczka samorządowa i społeczna (zm. 1968)
- 4 czerwca – Józef Trynidad Rangel, meksykański duchowny katolicki, męczennik, błogosławiony (zm. 1927)
- 8 czerwca – Wiktor Komorowski, polski kapitan pilot, as myśliwski (zm. 1952)
- 10 czerwca – Wacław Karaś, polski muzyk, kompozytor i dyrygent orkiestr wojskowych (zm. 1942)
- 11 czerwca (wg innych źródeł ur. w 1880) – Soava Gallone, aktorka, gwiazda niemego kina włoskiego (zm. 1957)
- 15 czerwca:
- Folke Johnson, szwedzki żeglarz, medalista olimpijski (zm. 1962)
- Józef Oppenheim, polski narciarz, taternik, ratownik górski, wieloletni kierownik TOPR (zm. 1946)
- 19 czerwca – Jan Hopliński, polski malarz (zm. 1974)
- 1 lipca – Arthur McCabe, australijski rugbysta, medalista olimpijski (zm. 1924)
- 7 lipca – Marc Chagall, rosyjski malarz, grafik pochodzenia żydowskiego (zm. 1985)
- 10 lipca – Gé Fortgens, holenderski piłkarz (zm. 1957)
- 8 sierpnia – Malcolm Keen, angielski aktor filmowy i teatralny (zm. 1970)
- 20 lipca – Floyd Collins, amerykański grotołaz (zm. 1925)
- 22 lipca – Gustav Ludwig Hertz, niemiecki fizyk, laureat Nagrody Nobla w 1925 roku (zm. 1975)
- 31 lipca – Herminia Martínez Amigó, hiszpańska działaczka Akcji Katolickiej, męczennica, błogosławiona katolicka (zm. 1936)
- 3 sierpnia:
- Otton Nikodym, polski matematyk (zm. 1974)
- Roman Rybarski, polski polityk i ekonomista (zm. 1942)
- 9 sierpnia – Hans Oster, niemiecki generał (zm. 1945)
- 10 sierpnia:
- Harry Johnson, brytyjski bokser (zm. 1947)
- Sam Warner, amerykański przedsiębiorca, współtwórca wytwórni filmowej Warner Bros. (zm. 1927)
- 12 sierpnia – Erwin Schrödinger, austriacki fizyk (zm. 1961)
- 17 sierpnia – Karol I Habsburg, ostatni władca Cesarsko-Królewskich Austro-Węgier (zm. 1922)
- 21 sierpnia – James Moody, szósty oficer na RMS Titanicu (zm. 1912)
- 23 sierpnia – Władysław Bończa-Uzdowski, polski generał brygady, działacz sportowy (zm. 1957)
- 24 sierpnia – Aleksander Falzmann, polski duchowny luterański, działacz społeczny pochodzenia niemieckiego (zm. 1942)
- 1 września:
- Blaise Cendrars, szwajcarski pisarz (zm. 1961)
- Magnus Konow, norweski przedsiębiorca i żeglarz, medalista olimpijski (zm. 1972)
- 12 września – George Georgescu, rumuński dyrygent, wiolonczelista, pedagog (zm. 1964)
- 13 września – Janusz Olszamowski, porucznik kawalerii Wojska Polskiego, kawaler Virtuti Militari (zm. 1920)
- 16 września – Witold Staniewicz, polski ekonomista, polityk, minister reform rolnych (zm. 1966)
- 18 września – Henryk Elzenberg, polski filozof, etyk, aforysta (zm. 1967)
- 23 września – Andrzej Iszczak, duchowny greckokatolicki, męczennik, błogosławiony (zm. 1941)
- 25 września – Stanisław Śliwiński, polski prawnik, wykładowca akademicki (zm. 1959)
- 26 września – Antonio Moreno, hiszpański aktor (zm. 1967)
- 28 września – Torsten Sandelin, fiński gimnastyk i żeglarz, medalista olimpijski (zm. 1950)
- 29 września – Emil Szramek, polski duchowny katolicki, męczennik, błogosławiony (zm. 1942)
- 30 września – Lil Dagover, niemiecka aktorka (zm. 1980)
- 3 października – Maurice Labeyrie, francuski rugbysta, medalista olimpijski (zm. 1969)
- 4 października – Franciszek Olejniczak, polski ksiądz i społecznik (zm. 1965)
- 10 października:
- Wacław Barcikowski, polski prawnik, Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego (zm. 1981)
- Józef Rajmund Ferragud Girbés, hiszpański działacz Akcji Katolickiej, męczennik, błogosławiony katolicki (zm. 1936)
- 13 października – Jozef Tiso, słowacki polityk, ksiądz (zm. 1947)
- 15 października – Frederick Fleet, obserwator na statku RMS Titanic (zm. 1965)
- 23 października – Janko Bojmír, słowacki nauczyciel, działacz turystyczny i publicysta (zm. 1970)
- 24 października – Lajos Rokfalusy, węgierski taternik, alpinista i nauczyciel (zm. 1974)
- 29 października – Jan Scheffler, rumuński biskup katolicki, błogosławiony (zm. 1952)
- 30 października – Georg Heym, niemiecki pisarz (zm. 1912)
- 31 października – Czang Kaj-szek, prezydent Republiki Chińskiej (zm. 1975)
- 1 listopada – L.S. Lowry, angielski malarz (zm. 1976)
- 10 listopada – Arnold Zweig, niemiecki pisarz (zm. 1968)
- 12 listopada – Edmund Gross, polski podpułkownik i lekarz (zm. 1951)
- 15 listopada:
- Hitoshi Ashida, japoński polityk, premier Japonii (zm. 1959)
- Georgia O’Keeffe, amerykańska malarka (zm. 1986)
- 17 listopada – Bernard Law Montgomery, brytyjski marszałek polny (zm. 1976)
- 18 listopada:
- Jan Gadziński, polski działacz komunistyczny i rewolucjonista (zm. 1956)
- Felice Bauer, narzeczona Franza Kafki (zm. 1960)
- 19 listopada – James Sumner, amerykański chemik, laureat Nagrody Nobla (zm. 1955)
- 20 listopada – Abram Jakub Szenfeld, polski fotograf (zm. 1942)
- 21 listopada – Hein ter Poorten, holenderski generał porucznik (zm. 1968)
- 23 listopada – Andreas Knudsen, norweski żeglarz, medalista olimpijski (zm. 1982)
- 24 listopada – Erich von Manstein, niemiecki feldmarszałek (zm. 1973)
- 28 listopada – Czesław Falkowski, polski duchowny katolicki, biskup łomżyński (zm. 1969)
- 29 listopada – Michał Malinowski, polski zakonnik rzymskokatolicki, jezuita, męczennik (zm. 1942)
- 2 grudnia:
- Stanisław Tadeusz Podoleński, polski zakonnik rzymskokatolicki, jezuita, socjolog, pedagog, męczennik, Sługa Boży (zm. 1945)
- Kazimierz Ziembiński, polski major inżynier pilot (zm. 1963)
- 3 grudnia – Higashikuni Naruhiko, japoński książę, polityk, premier Japonii (zm. 1990)
- 5 grudnia:
- Celia Dropkin, żydowska poetka, pisarka (zm. 1956)
- Stanisław Szeligowski, polski astronom (zm. 1966)
- 10 grudnia:
- Stanley Cobb, amerykański neurolog, psychiatra (zm. 1968)
- John Cudahy, amerykański polityk, dyplomata (zm. 1943)
- Arthur Hoffmann, niemiecki lekkoatleta, sprinter i skoczek w dal (zm. 1932)
- Hnin Mya, birmańska polityczka (zm. 1974)
- Jeronimas Plečkaitis, litewski nauczyciel, polityk (zm. 1963)
- 11 grudnia – Marianne Moore, amerykańska poetka (zm. 1972)
- 13 grudnia:
- George Pólya, amerykański matematyk, pochodzenia węgierskiego (zm. 1985)
- Leila Reitz, południowoafrykańska polityczka (zm. 1959)
- 16 grudnia – Kazimierz Szpotański, polski inżynier elektryk, pionier przemysłu aparatów elektrycznych (zm. 1966)
- 18 grudnia – Algot Lönn, szwedzki kolarz szosowy (zm. 1953)
- data dzienna nieznana:
- Józef Gąsienica Tomków, góral, przewodnik tatrzański i ratownik górski (zm. ok. 1942)
- Edward Walery Janczewski, polski geolog i geofizyk, taternik i alpinista (zm. 1959)
- Oszkár Jordán, węgierski taternik, alpinista, narciarz wysokogórski, prawnik (zm. 1914)
- Roman Komarnicki, węgierski taternik, alpinista, prawnik (zm. 1973)
Zmarli
Zdarzenia astronomiczne
- 19 sierpnia – całkowite zaćmienie Słońca, widoczne w Polsce[2].
Święta ruchome
- Tłusty czwartek: 17 lutego
- Ostatki: 22 lutego
- Popielec: 23 lutego
- Niedziela Palmowa: 3 kwietnia
- Pamiątka śmierci Jezusa Chrystusa: 7 kwietnia
- Wielki Czwartek: 7 kwietnia
- Wielki Piątek: 8 kwietnia
- Wielka Sobota: 9 kwietnia
- Wielkanoc: 10 kwietnia
- Poniedziałek Wielkanocny: 11 kwietnia
- Wniebowstąpienie Pańskie: 19 maja
- Zesłanie Ducha Świętego: 29 maja
- Boże Ciało: 9 czerwca
Zobacz też
Przypisy
- ↑ Grzegorz Łagódka, Grzegorz Grześkowiak, Jan Górski, Załącznik Nr 2 do uchwały Nr XLIX/1090/22 Rady Miasta Katowice z dnia 23 czerwca 2022 r., Katowice 2022, s. 1 [dostęp 2025-02-10] (pol.).
- ↑ Przemysław Mieszko Rudź. Zaćmienie!. „Urania – Postępy Astronomii”. 4 (790), s. 10–25, lipiec-sierpień 2017. Polskie Towarzystwo Astronomiczne, Polskie Towarzystwo Miłośników Astronomii. ISSN 1689-6009. (pol.).
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.