Depressariidae
| Depressariidae | |
| Meyrick, 1883[1] | |
Depressaria radiella | |
| Systematyka | |
| Domena | |
|---|---|
| Królestwo | |
| Typ | |
| Podtyp | |
| Gromada | |
| Podgromada | |
| Rząd | |
| Nadrodzina | |
| Rodzina |
Depressariidae |
Depressariidae[2] – rodzina motyli z nadrodziny Gelechioidea, obejmuje 2300 opisanych gatunków, które występują na całym świecie; w Polsce odnotowano 66 gatunków.
Morfologia
U larw występują boczne wyrostki na segmentach odwłoka, które uniemożliwiają im poruszanie się na boki[1.1]. Cecha wyróżniająca rodzinę to budowa męskich genitaliów – gnatos ma postać jednego lub kilku kolczastych guzków[3], nie występuje jednak w takiej formie u wszystkich przedstawicieli tej rodziny[1.1]. Unkus jest szczątkowy[4]. U samic signum ma kształt gwiaździsty lub przypominaja czworokąt[4].
Głowa pokryta gładkimi łuskami, z boku głowy grupy łusek są odstające[4]. Występują przyoczka z wyjątkiem przedstawicieli rodzaju Luquetia[4]. Czułki są krótsze od przednich skrzydeł, u ich podstawy znajduje się kępka łusek[4]. Długie głaszczki wargowe, wywinięte ku górze, dobrze rozwinięta ssawka[4], jej nasada jest gęsto pokryta łuskami[5]. Przednie skrzydła są jajowate i wydłużone, nawet czterokrotnie dłuższe niż szersze, tylne skrzydła również jajowate[4].
Zachowanie
Gąsienice niektórych gatunków mogą powodować szkody w rolnictwie, żerują na selerowcach, m.in. na marchwi[6]. Durrantia arcanella z kolei żeruje na liściach olejowca gwinejskiego (palmy oleistej)[7]. Niektóre gatunki z rodzaju Agonopterix są minujące[8]. Imagines hibernują, pojawiają się wczesnym latem[9]. Zdarzają się przypadki występowania niektórych gatunków także zimą[10].
Występowanie
Występują na całym świecie, głównie w środowiskach leśnych państwa holarktycznego[9]. W krainie palearktycznej stwierdzono przeszło 350 gatunków z 8 rodzajów[9]. W Australii stwierdzono 72 gatunki z 24 rodzajów[3]. W Polsce 66 gatunków[11] (w 2004 roku odnotowano 63 gatunki[12]).
Systematyka
Rodzina należy do nadrodziny Gelechioidea[13], jednej z najbardziej licznych wśród motyli[1.2], a ta należy do grupy molowców[5]. Rodzina jest monofiletyczna[1.3], obejmuje 2300 gatunków[1.2] (według innego autora 550[9]) ujętych w 35 rodzajach[9].
Wybrane gatunki Depressariidae zostały stosunkowo wcześnie poznane: Agonopterix heracliana opisał Karol Linneusz w 1758 roku, a Agonopterix alstromeriana opisał Carl Alexander Clerck 1759 roku; do końca XVIII wieku opisano 21 gatunków, głównie opisali je Michael Denis i Ignaz Schiffermüller[5]. W XIX wieku opisano 88 nowych gatunków[5]. Pierwsze obszerne studia nad genitaliami Depressariidae przeprowadził Hans-Joachim Hannemann, poczynając od 1953 roku[5].
Takson był traktowany jako podrodzina płożkowatych, również Edward Meyrick uznawał go za przynależący do płożkowatych[3] i opisał go naukowo jako osobny takson[1.1]. Depressariinae bywają traktowane jako podrodzina Elachistidae[14]. Takson został o podniesiony do rangi rodziny w 1990 roku (Common oraz Nielsen & Common, 1991)[3].
Podrodziny
- Acriinae Kuznetsov & Stekolnikov, 1984
- Aeolanthinae Kuznetsov & Stekolnikov, 1984
- Cryptolechiinae Meyrick, 1883 (homonim: Orophiinae Lvovsky, 1974 nec Thomson, 1863)
- Depressariinae Meyrick, 1883 (parafiletyczna[1.4])
- Ethmiinae Busck, 1909
- Hypercalliinae Leraut, 1993
- Hypertrophinae Fletcher, 1929
- Peleopodinae Lvovsky, 1996
- Oditinae Hodges, 1974
- Stenomatinae Meyrick, 1906
- nieujęte w podrodziny zostały rodzaje: Carcina (bywała ujmowana w Peleopodinae[15]), Gonionota, Machimia, Himmacia sensu stricto, Psilocorsis oraz prawdopodobnie także kilka rodzajów płożkowatych[1.2]
Galeria
-
Depressaria radiella, larwa
-
Ethmia bipunctella, larwa
-
Adscita mannii mannii (Stenomatinae)
-
Ethmia nigroapicella, larwa w oprzędzie
-
Agonopterix carduncelli, głowa
-
Acria sp. (Acriinae)
-
Bibarrambla allenella (Depressariinae)
-
Cryptolechia rhodobapta (Depressariinae)
-
Ethmia bipunctella (Ethmiinae)
-
Himmacia trailii (Depressariinae)
-
Hypercallia citrinalis (Hypercalliinae)
-
Hypertropha chlaenota (Hypertrophinae)
-
Menesta melanella (Stenomatinae)
-
Odites issikii (Oditinae)
-
Orophia denisella (Cryptolechiinae)
Przypisy
- ↑ Maria Heikkilä, Marko Mutanen, Mari Kekkonen, Lauri Kaila, Morphology reinforces proposed molecular phylogenetic affinities: a revised classification for Gelechioidea (Lepidoptera), „Cladistics”, 30 (6), 2014, DOI: 10.1111/cla.12064, ISSN 1096-0031 (ang.).
- ↑ Depressariidae (1DEPRF)[Overview]| EPPO Global Database [online], gd.eppo.int [dostęp 2026-07-16] (ang.).
- ↑ a b c d Australian Faunal Directory [online], biodiversity.org.au [dostęp 2026-07-10] [zarchiwizowane z adresu 2025-03-26] (ang.).
- ↑ a b c d e f g Key to genera (Depressariidae) [online], British Lepidoptera [dostęp 2026-07-16] (ang.).
- ↑ a b c d e Peter Buchner, Martin Corley, Depressariidae, Brill, 2024 (Microlepidoptera of Europe), DOI: 10.1163/9789004713116_003, ISBN 978-90-04-71311-6.
- ↑ AgroAtlas - Pests - Depressaria depressana (F.) - Purple Carrot-seed Moth [online], agroatlas.ru [dostęp 2026-07-16] [zarchiwizowane z adresu 2025-03-17].
- ↑ Tejeda-Rico i inni, Biology, Population Fluctuation, and Foliar Consumption Rate of Durrantia arcanella Busk, 1912 (Lepidoptera: Depressariidae), a Defoliator of Oil Palm in the Colombian Caribbean, „Insects”, 14 (12), 2023, DOI: 10.3390/in, ISSN 2075-4450 [dostęp 2026-07-16] [zarchiwizowane z adresu 2025-02-06] (ang.).
- ↑ Depressariidae [online], Plant Parasites of Europe leafminers, galls and fungi (ang.).
- ↑ a b c d e Peter Buchner, Jan Šumpich, Depressariidae (Lepidoptera) of the Russian Altai Mountains: new species, new records and updated checklist, „Acta Entomologica Musei Nationalis Pragae”, 60 (1), 2020, s. 201, DOI: 10.37520/aemnp.2020.013 [dostęp 2026-07-10].
- ↑ Jacek Hikisz, Agnieszka Soszyńska-Maj, What Moths Fly in Winter? The Assemblage of Moths Active in a Temperate Deciduous Forest During the Cold Season in Central Poland, „J. Entomol. Res. Soc.,”, 2015, s. 62, ISSN 1302-0250.
- ↑ Tomasz Blaik, Xavier Dobrzański, Marek Hołowiński, Witold Zajda, Badania nad Depressariidae (Lepidoptera) Polski. I. Nowe dane o rozmieszczeniu i bionomii. Uwagi o hodowli Semioscopis strigulana (Denis & Schiffermüller, 1775), 19 grudnia 2019, s. 2, DOI: 10.5281/ZENODO.3584945.
- ↑ Fauna Polski: charakterystyka i wykaz gatunków, Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2004, s. 390, ISBN 978-83-88147-04-3.
- ↑ Depressariidae [online], Depressariidae (ang.).
- ↑ Depressariinae, [w:] Integrated Taxonomic Information System [dostęp 2026-07-17] (ang.).
- ↑ Peleopodinae [online], ftp.funet.fi [dostęp 2026-07-16].
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.