Fabiánka

Fabiánka
Państwo

 Słowacja

Kraj

 koszycki

Pasmo

Kras Słowacko-Węgierski

Wysokość

633 m n.p.m.

Położenie na mapie kraju koszyckiego
Mapa konturowa kraju koszyckiego, po lewej nieco na dole znajduje się czarny trójkącik z opisem „Fabiánka”
Położenie na mapie Słowacji
Mapa konturowa Słowacji, blisko centrum na prawo znajduje się czarny trójkącik z opisem „Fabiánka”
Ziemia48°33′56″N 20°32′53″E/48,565556 20,548056

Fabiánka (węg. Grulyahegy-tető; 633 m n.p.m.) – wzniesienie w środkowej części Płaskowyżu Silickiego w Krasu Słowacko-Węgierskiego, w południowo-wschodniej Słowacji.

Położenie

Leży ok. 2,2 km na północny wschód od wsi Silica w powiecie Rożniawa i tyleż samo na północ od granicy państwowej słowacko-węgierskiej. Szczyt jest oznaczony kamiennym znakiem geodezyjnym i stalowym prętem.

Geologia, geomorfologia

Fabiánka wznosi się ok. 50 m ponad otaczające je tereny. Wzgórze jest łagodnie kopulaste, wyraźnie wydłużone w osi wschód-zachód, stoki słabo rozczłonkowane. Prawie cały Płaskowyż Silicki zbudowany jest z wapieni, podlegających procesowi krasowienia. Kopułę szczytową wzgórza, aż po Jašteričie jazero na pn.-zach. budują natomiast niekrasowiejące, nieprzepuszczalne ilasto-margliste łupki, podobnie jak stoki południowe wzgórza aż po jeziorko w tzw. Fararovej jamie[1]. Z tego powodu całe otoczenie Fabiánki jest bezwodne, jedynie u południowych podnóży, na wysokości ok. 540–550 m n.p.m., początek bierze kilka drobnych, w części okresowych cieków wodnych, które spływając na południe łączą się w jeden potok i wkrótce znikają w ponorze przy Majkowej jaskini[2], zasilając następnie Sokoli potok (źródłowy tok rzeki Turňa).

Przyroda ożywiona

Szczyt i stoki Fabiánki prawie w całości pokrywają łąki kośne i pastwiska dla bydła, do chwili obecnej wykorzystywane gospodarczo. Zwracają uwagę rzadko rozrzucone stare drzewa, wśród nich wiele owocowych – pozostałość po dawnych sadach.

Na stokach, zwłaszcza południowych, wczesną wiosną obficie kwitnie sasanka słowacka. Na zboczach wzgórza i na okolicznych łąkach rosną poza tym m.in. podgatunek kosaćca bezlistnego (Iris aphylla subsp. hungarica), miodunka wąskolistna, podgatunek smagliczki pagórkowej (Alyssum montanum subsp. Brymii), len złocisty i lilia złotogłów[3].

Awifaunę reprezentują m.in. dzierzba gąsiorek, dudek, krętogłów zwyczajny, pokrzewka jarzębata, skowronek borowy, myszołów zwyczajny i rzadki trzmielojad zwyczajny. Występuje tu także ciepłolubny owad z rodziny pasikonikowatych siodlarka stepowa[3].

Ochrona przyrody

Szczytowa kopuła Fabiánki leży poza granicami Parku Narodowego Kras Słowacki, na terenie jego otuliny[4]. Południowe stoki wzgórza oraz jego dalsze otoczenie znajdują się w granicach obszaru „SKUEV3355 Fabiánka”, wytypowanego do słowackiego wykazu obszarów europejskiego znaczenia Natura 2000.

U południowych podnóży Fabiánki, w dolnej części dolinki wspomnianego wyżej potoku (słow. Brezoblatný potok), znajduje się rezerwat przyrody Pod Fabiánkou.

Turystyka

Na szczyt Fabiánki nie prowadzi żaden znakowany szlak turystyczny. Natomiast jej zachodnimi podnóżami wiodą czerwone szlak turystyczny czerwony znaki szlaku z Silicy na Jablonovské sedlo, od których dość wyraźna polna droga wyprowadza w okolice szczytu wzniesienia[2]. Roztacza się z niego dookolna panorama. W kierunku południowo-zachodnim można zobaczyć wioskę Silica, na północy maszt przekaźnika RTV na Dziewczęcej Skale, a na prawo od niego Volovské vrchy z widocznym Volovcem. Przy dobrej widoczności dostrzegalna jest Kráľova hoľa w Niżnych Tatrach, również z wysokim masztem na szczycie. Na wschodzie widać charakterystyczny Turniansky hradný vrch z ruinami zamku na szczycie[3].

Przypisy

  1. ↑ Wg tablicy informacyjnej przy Jašteričim jazere (2018 r.)
  2. ↑ a b Wg Turistickamapa.sk [1]
  3. ↑ a b c Slavomír Szabó: Fabiánka (2014 r.) [Literárna spoločnosť Pravé orechové (praveorechove.com)]
  4. ↑ Slovenský kras – Domica. Turistická mapa 1:50 000, wydanie 3, wyd. VKÚ Harmanec 2007, ISBN 80-8042-413-6

Bibliografia

  • Ďurček Jozef: Slovenský kras. Turistický sprievodca ČSSR. Bratislava: Šport, slovenské telovýchovné vydavatel’stvo, 1989. ISBN 80-7096-020-5

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
Kembali kehalaman sebelumnya