Harpactea cressa

Harpactea cressa – gatunek pająka z rodziny komórczakowatych. Endemit Grecji. Zamieszkuje Kretę i Gawdos.

Gatunek ten opisany został po raz pierwszy w 1984 roku przez Paola Marcella Brignoliego na łamach „Revue Suisse de Zoologie”^[1][2]. Jako miejsce typowe wskazano górę Aloitha powyżej Mesa Lathitakion w jednostce Lasiti na Krecie^[1][3]. W 2006 roku poddany został redeskrypcji przez Marię Chadzaki i Miquela Arnedo na łamach „Zootaxa”^[3][2].

Prosoma u samca ma od 1,2 do 3 mm długości i od 1 do 2,2 mm szerokości, przy czym osobniki z Gawdos są większe niż z Krety. Karapaks jest rudobrązowy, gładki, w głowowej części gęściej owłosiony. Patrząc od góry boczne krawędzie ma w najszerszym miejscu wyraźnie zgięte kątowo. Oczy przednio-środkowe oddalone są na dystans równy ich średnicy. Para oczu tylno-środkowa jest najmniejsza. Jamka karapaksu jest wyraźna i podłużna. Szczękoczułki mają ziarnistości ze szczecinkami na całej powierzchni grzbietowej oraz po dwa ząbki na krawędziach przedniej i tylnej, te na przedniej są położone blisko siebie, a te na tylnej drobne. Dwukrotnie dłuższa niż szersza warga dolna ma białawą część górną. Kolor sternum jest żółty^[3].

Odnóża są żółte z rudobrązowymi udami dwóch pierwszych par. Spośród bioder tylko ostatnie może mieć do trzech kolców, pozostałe są ich pozbawione. Uda pierwszej pary mają dwa lub trzy kolce grzbietowe, drugiej pary dwa takie kolce, trzeciej pary od trzech do pięciu kolców grzbietowych, a pary ostatniej od czterech do siedmiu takich kolców. Rzepki trzeciej pary mają po jednym kolcu grzbietowym, a te pozostałych par są pozbawione kolców^[3].

Szczupła opistosoma (odwłok) ma od 1,3 do 3,1 mm długości i żółtawe ubarwienie. Całą jej powierzchnię równomiernie porastają jasne włoski^[3].

Nogogłaszczki samca mają golenie proste długości stóp. Bulbus ma dość wyraźnie rozdęte w szczytowej części tegulum, konduktor rozdwojony na dużą, blaszkowatą płytkę i bardzo cienki, ostry wyrostek, grupy, poprzeczny embolus o szerokiej podstawie oraz rozległą, prostokątną i nieco zakrzywioną w wierzchołkowej części apofizę dodatkową^[3].

Genitalia samicy cechują się długim, rurkowatym, w połowie gwałtownie zakrzywionym diwertikulum tylnym, niewyróżnialną poprzeczką, małym łukiem przednim oraz zesklerotyzowaną, długą, szczupłą spermateką z zaostrzonym wierzchołkiem, otoczoną przezroczystą błonką^[3].

Pająk rozmieszczony od poziomu morza do rzędnych 1450 m n.p.m. Zasiedla fryganę i lasy z udziałem sosen, cyprysów i dębów. Aktywne osobniki najliczniej widuje się od wczesnej wiosny do maja i od października do listopada^[3].

Gatunek palearktyczny, endemiczny dla obszaru Krety i sąsiedniej wyspy Gawdos^[2], podawany ze wszystkich kreteńskich jednostek regionalnych^[3].