Ignacy Chmieleński
.jpg)
| |
| Data i miejsce urodzenia | |
|---|---|
| Data śmierci |
1871 |
Ignacy Jakub Chmieleński albo Chmieliński (ur. 26 lipca 1837 w Mińsku Mazowieckim[1], zm. 1871) – polski działacz niepodległościowy, szef Rządu Narodowego w czasie powstania styczniowego, działacz stronnictwa czerwonych, zwany Małym Robespierrem. Brat Zygmunta.
Życiorys
Uczęszczał na wydział filologiczno-historyczny na uniwersytecie w Kijowie, gdzie zetknął się z postępowymi kołami młodzieży. W 1861 przyjechał do Warszawy i związał się z lewym skrzydłem organizacji czerwonych. We współpracy z Apollem Korzeniowskim powołał Komitet Miejski, który zajął się przygotowaniem wybuchu powstania. Pod wpływem Chmieleńskiego i Jarosława Dąbrowskiego Komitet Centralny Narodowy ustalił pierwotnie datę wybuchu powstania na 26 czerwca 1862. To zaniepokoiło organizację białych, którzy doprowadzili do obalenia komitetu. Był zwolennikiem koncepcji Dąbrowskiego powiązania powstania zbrojnego z rewolucją społeczną, oraz terroru indywidualnego. W 1862 był inicjatorem przeprowadzenia zamachu na namiestnika wielkiego księcia Konstantego. Zwany był Małym Robespierrem, ale jego fanatyzm powodował wśród czołowych członków stronnictwa czerwonych duże zaniepokojenie[2]. W czasie powstania był w opozycji do kolejnych rządów powstańczych. Zorganizował Oddział V Żandarmerii Narodowej tzw. sztyletników, którzy terroryzowali rosyjskie władze okupacyjne. 19 września 1863 został szefem Rządu Narodowego i naczelnikiem wojskowym miasta stołecznego Warszawy. Tego też dnia przeprowadził zamach na namiestnika Fiodora Berga. Po 1863 wyemigrował; mieszkał we Francji i w Szwajcarii. Przypisuje się mu autorstwo broszury Sąd i wyrok poezji przeciw polityce, wydanej w Nowym Jorku w 1865. Zginął prawdopodobnie w czasie Komuny Paryskiej[3].
Przypisy
- ↑ Chmielenski Ignacy Jakub 1837-1871/. Fundacja im. Ignacego Kapicy. [dostęp 2025-02-09].
- ↑ Szymaniak 2019 ↓, s. 179.
- ↑ Mała Encyklopedia 1967 ↓, s. 244.
Bibliografia
- Edmund Oppman: Chmieleński Ignacy. W: Polski Słownik Biograficzny. T. 3: Brożek Jan – Chwalczewski Franciszek. Kraków: Polska Akademia Umiejętności – Skład Główny w Księgarniach Gebethnera i Wolffa, 1937, s. 320–321. Reprint: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Kraków 1989, ISBN 83-04-03291-0.
- Mała Encyklopedia Wojskowa. Wyd. 1. Warszawa: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, 1967.
- Marcin Szymaniak: Polskie zamachy. Od zbrodni w Gąsawie do tragedii w Gdańsku. Kraków: 2019. ISBN 978-83-240-5729-0.
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.