Johannes Nitsche

Johannes Nitsche (ur. w Opawie prawdopodobnie w 1740, zm. 15 lutego 1830) – rzeźbiarz okresu baroku czynny na Górnym Śląsku na przełomie XVIII i XIX wieku.

Życiorys

Był synem rzeźbiarza Antona Nitschego^[1] urodzonego w Lewinie w 1706 (zm. 1763). Matką była Katarzyna Roth (zm. 1826), z którą Anton ożenił się jako wdową 26 sierpnia 1739.

Żoną artysty była Teresa (1770-1841). W 1801 r. zakupił dom w Opawie, a w 1814 wymieniony został jako opawski mieszczanin.

Rzeźbiarz przybył do pruskiej części Górnego Śląska ściągnięty tu przez hrabiego Antoniego (Antona) von Gaschina, który tak jak i on urodzony był w Opawie. Na jego i jego rodziny zlecenie Nitsche wykonał tu większość prac. Jako materiału używał głównie piaskowca z mikołowskich kamieniołomów.

Prace

Prace w kamieniu

Figura św. Jana Nepomucena w Wielkich Goszczycach, warsztat.
Figura św. Jana Nepomucena w Krowiarkach, warsztat.
Dwie figury: św. Florian i św. Barbara w Polskiej Cerekwi, obecnie przed kościołem parafialnym, 1780.
Tablica herbowa rodziny von Gaschin na ścianie kaplicy Gradusów, czyli Świętych Schodów kalwarii na Górze św. Anny, 1781.
Fontanna dla Krapkowic, 1783, nie istnieje.
Epitafium hrabiego Antona von Gaschin z całopostaciową płaskorzeźbą zleceniodawcy na ścianie kaplicy kalwaryjskiej św. Marii Magdaleny na Górze św. Anny, 1785.
Dwie figury w kaplicy św. Weroniki w kalwarii na Górze św. Anny, 1785, nie istnieją.
Prace renowacyjne przy Kolumnie Maryjnej w Raciborzu, 1791.
Fontanna Neptuna w Gliwicach, 1794.
Figura św. Jana Nepomucena w Gliwicach przed kościołem ormiańskim, 1794.
Figura Neptuna w Opawie, przed 1800^[2].
Figura św. Jana Nepomucena w Żyrowej, obecnie na ścianie prezbiterium kościoła parafialnego^[3], przełom XVIII i XIX wieku,
Figura Neptuna w Karniowie, lata 90. XVIII w.^[4]
Statua Neptuna w morawskich Dworcach.

Prace w drewnie

Figury nadnaturalnej wielkości św. Pawła i św. Jana Ewangelisty (?) na fasadzie kościoła parafialnego w Wielkich Goszczycach, lata 80. XVIII wieku.
Prace snycerskie w kościele św. Ducha w Opawie, 1793.
Prace snycerskie w kościele św. Mikołaja w Bielsku, 1810-1812.
Ołtarz i ambona w kościele św. Ducha, dominikanek w Raciborzu, pocz. XIX w.
Prace snycerskie w kościele św. Apostołów Piotra i Pawła w Grodźcu nad Morawicą, 1829.

Przypisy

↑ Był wraz z trzema pomocnikami twórcą drewnianej wieży kościoła klasztornego na Górze św. Anny, 1754.
↑ Dzieło to, po kilkakrotnym przenoszeniu z miejsca na miejsce, padło ofiarą kradzieży w latach 70. XX stulecia.
↑ Na wtórnym cokole; oryginalny zachowany na miejscowym cmentarzu – tam pierwotna lokalizacja figury.
↑ Widoczna na cokole data 1818 jest odniesieniem do translokacji rzeźby – pierwotnie ustawiona była przed zamkiem w Slezskych Rudolticich.

Bibliografia

Jacek Schmidt: Gliwicki Neptun w dwusetną rocznicę. W: Rocznik Muzeum w Gliwicach. T. X. Gliwice: Muzeum w Gliwicach, 1996, s. 389-395. ISSN 0860-0937.
Jacek Schmidt: Historia problemów wodnych w Gliwicach. Gliwice: 2002. ISBN 83-86192-31-7.
Jerzy Gorzelik: Zapomniany rzeźbiarz górnośląski Johannes Nitsche i jego prace w kamieniu. W: Rocznik Muzeum w Gliwicach. T. XVIII. Gliwice: Muzeum w Gliwicach, 2003, s. 163-170. ISSN 0860-0937.

[1] Był wraz z trzema pomocnikami twórcą drewnianej wieży kościoła klasztornego na Górze św. Anny, 1754.

[2] Dzieło to, po kilkakrotnym przenoszeniu z miejsca na miejsce, padło ofiarą kradzieży w latach 70. XX stulecia.

[3] Na wtórnym cokole; oryginalny zachowany na miejscowym cmentarzu – tam pierwotna lokalizacja figury.

[4] Widoczna na cokole data 1818 jest odniesieniem do translokacji rzeźby – pierwotnie ustawiona była przed zamkiem w Slezskych Rudolticich.

[1]

[2]

[3]

[4]