Marin Sirdani
| Kraj działania | |
|---|---|
| Data i miejsce urodzenia | |
| Data i miejsce śmierci | |
| Wyznanie | |
Marin Sirdani (ur. 17 stycznia 1885 w Gusinju, zm. 14 lutego 1962 w Szkodrze) – albański franciszkanin, duchowny i teolog katolicki, nauczyciel oraz publicysta; jeden z najwybitniejszych albańskich etnografów[1], w swoich pracach opisywał między innymi życie Skanderbega[2].
Życiorys
Kształcił się w kolegium franciszkańskim w Szkodrze, następnie wstąpił do zakonu franciszkańskiego oraz podjął studia teologiczne i filozoficzne na Uniwersytecie w Grazu[3][1] lub na Uniwersytecie Wiedeńskim[4][5]; studia ukończył w 1909 roku[6]. Wrócił na teren Albanii, gdzie przyjął święcenia kapłańskie oraz pełnił posługę kapłańską, następnie pracował jako nauczyciel w Troshanie[4]. Po I wojnie światowej nauczał historii[7] oraz religii katolickiej[3] w szkoderskiej szkole Illyricum[5], której był dyrektorem[4][1] w latach 1932–1938[8].
Podczas II wojny światowej publikował materiały etnograficzne i folklorystyczne dla czasopism Hylli i Dritës oraz Leka[3][4][5]. Po przejęciu przez Mehmeta Shehu stanowiska premiera Albanii w 1954 roku, wydano nakaz aresztowania Marina Sirdaniego[5] z powodu przynależności do zakonu franciszkańskiego oraz pełnienia posługi kapłańskiej[4][5]. Miał być początkowo skazany na roboty przymusowe, jednak karę zamieniono na 2 lata pozbawienia wolności[4][5]. Po odbyciu wyroku miał negocjować z władzami w kwestii statusu Kościoła katolickiego w Albanii, jednak z powodu wyrażenia sprzeciwu ponownie trafił do więzienia, z którego został zwolniony pod koniec 1959 lub na początku 1960 roku[1].
Zmarł 14 lutego 1962 roku w Szkodrze z powodu gruźlicy[1].
Prace
- Për historinë kombëtare[3][4][9]
- Vepra kombëtare e Françeskanëve[4]
- Legjenda e Gjergj Kastriotit (1925)[5][1]
- Skenderbegu mbas gojëdhanash (1926)[4][9]
- Zêmbra e Skanderbegut (1931)[2]
- Kërkim mí vorrin e Skanderbegut (1932)[2]
- Nji rival i Skanderbegut (1932)[2]
- Në shka fajiset Skanderbegu (1935)[2]
- Vepra atdhetare e Françeskanvet në Shqipëri (1940)[3]
- Shqipnia e Shqiptarëve (1941)[3][5][9]
- Historija e provincës françeskane në Shqipëri (1942)[4][5]
Kilka tysięcy stron jego rękopisu została spalona przez funkcjonariuszy Sigurimi[5][1][9], a według Zefa Pllumiego, 5 lub 6 prac Sirdaniego było niewydanych[4].
Wybrane publikacje
- Kontributi i katolikëve në Shqipëri[3][5]
- Për çka fajësohet Skënderbegu[4][5][1]
- Nora e Kelmendit[3][4][5]
- Varri i Skënderbeut[4][5]
Życie prywatne
Syn Dakë[1] i Marii Smajli[10]; matka zmarła we wczesnym dzieciństwie Marina[11][12]. Miał młodszego brata Aleksandra[11][12][9].
Przypisy
- ↑ a b c d e f g h i Daniel Gàzulli: Daniel Gàzulli: Vëllaznit Sirdani. kosova.albemigrant.com, 2010-10-07. [dostęp 2010-12-02]. (alb.).
- ↑ a b c d e Marlekaj 2018 ↓, s. 133.
- ↑ a b c d e f g h Doka 2014 ↓, s. 58.
- ↑ a b c d e f g h i j k l m n Atë Marin Sirdani, françeskan e studiues i historisë, në përvjetorin e vdekjes. archivioradiovaticana.va, 2016-02-14. (alb.).
- ↑ a b c d e f g h i j k l m n Vëllaznit Sirdani -V-. rrezore.com, 2010-12-10. (alb.).
- ↑ Kurti 2003 ↓, s. 46.
- ↑ Kurti 2003 ↓, s. 233.
- ↑ Kurti 2003 ↓, s. 189.
- ↑ a b c d e Kolec Topalli: Kolec Topalli: Communist Persecution in Albanian Studies. albanianhistory.net, 2010. (ang.).
- ↑ Kurti 2003 ↓, s. 130.
- ↑ a b Ulqini 1999 ↓, s. 74.
- ↑ a b Pllumi 2009 ↓, s. 297.
Bibliografia
- Kahreman Ulqini, Faktorë kulturorë e fetarë: nga kombësia tek kombi: sprovë, Szkodra: Idromeno, 1999, ISBN 978-99927-623-3-2.
- Donat Kurti, Provinça Françeskane Shqiptare, Szkodra: Botime Françeskane, 2003, ISBN 99927-789-1-1.
- Zef Pllumi, Rrno vetëm për me tregue, Tirana: Shtëpia Botuese 55, 2009, ISBN 978-99943-799-8-9.
- Griselda Doka, Francescani d’Albania: p. Marin Sirdani O. F. M. (1885-1962) cultore di storia e letteratura, 2014, ISBN 978-88-8234-183-1.
- Luigj Marlekaj, Skanderbegu në traditat popullore shqiptare, Szkodra: Botime Françeskane, 2018, ISBN 978-99956-97-73-0.
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.