Motoryzacja

Ciągnik New Holland

Motoryzacja – całokształt zagadnień związanych z zastosowaniem samochodów, motocykli i ciągników (poruszające się dzięki własnemu napędowi; m.in. silnikami spalinowymi, elektrycznymi, wodorowymi, gazowymi etc. )[1].

Eksploatacja tych pojazdów wymaga odpowiedniej infrastruktury (sieci dróg, stacji paliw, warsztatów naprawczych, miejsc parkingowych oraz garażowych).

Podstawowym problemem motoryzacji jest zapewnienie bezpieczeństwa ruchu drogowego (zasady ruchu na drogach, dbanie o sprawność techniczną pojazdu, oznakowanie dróg itp.). Motoryzacja ma duże znaczenie gospodarcze (transport) i inne.

Rozwój motoryzacji przyczynił się do znaczących zmian funkcjonowania transportu drogowego i powstania społeczeństwa mobilnego.

Historia motoryzacji

 Osobny artykuł: Historia motoryzacji.
  • 1764 r. – pierwszy pojazd napędzany silnikiem dwucylindrowym parowym przeznaczony do ciągnięcia przedmiotów
  • 1802 r. – pierwsza lokomotywa drogowa
  • 1827 r. – pierwszy pojazd parowy w ruchu pasażerskim
  • 1884 r. – został zbudowany pierwszy pojazd benzynowy

Historia motoryzacji w Polsce (1900-1939)

Policjant kieruje ruchem w Warszawie, listopad 1939
Motocykl typu chopper

Początki motoryzacji sięgają okresu sprzed I wojny światowej. W Warszawie w przededniu wybuchu wojny było zarejestrowanych 400 samochodów. Między poszczególnymi zaborami wyraźne były różnice w jakości dróg, jak i w zasadach ruchu drogowego (przykładowo w Austro-Węgrzech obowiązywał ruch lewostronny).

W 1924 było w Polsce 7500 samochodów, w 1927 roku 16 000[2], w 1929 29 423[3], w 1931 27 000[2], w 1935 24 821[3]. W okresie międzywojennym liczba automobilów w Polsce wzrosła do ponad 40 000, co jednak nadal stawiało Polskę na dalekiej pozycji pod względem ilości samochodów (należy pamiętać, że wówczas około 70% wszystkich samochodów na świecie znajdowało się w USA). Na przeszkodzie rozwojowi motoryzacji stała bardzo słaba jakość ówczesnych dróg, jak też mała zamożność społeczeństwa, co wynikało z trudnej sytuacji gospodarczej po I wojnie światowej i wojnie polsko-bolszewickiej. Zaczęła się rozwijać komunikacja autobusowa, jednak kryzys gospodarczy w latach 1929–1935 spowodował pewien regres w motoryzacji, przykładem tego zjawiska może być liczba taksówek, która przed wybuchem II wojny światowej nie zdołała przekroczyć stanu z roku 1929.

W drugiej połowie lat dwudziestych wprowadzono w Warszawie sygnalizację świetlną, a w pewnym momencie liczba aut w stolicy osiągnęła liczbę 3500. Znaki drogowe w Polsce pojawiły się w 1927 r., jednak prawidłowa jazda była wówczas egzekwowana jedynie w obrębie miast[4]. Pierwsze stacje benzynowe w Polsce (zwane pompami) pojawiły się w 1924 roku w Warszawie (wcześniej benzynę kupowało się w aptekach i składach chemicznych). Na słabo zaludnionych, wielkich obszarach Kresów jeszcze w latach 30. rzadka sieć stacji benzynowych uniemożliwiała normalne korzystanie z samochodu[5].

Motoryzacja a wpływ na środowisko

Samochód osobowy

Badanie z 2012 r., wykazało, że same kolizje drogowe, zanieczyszczenie i hałas spowodowane przez zmotoryzowanych pociągają za sobą w całej Unii Europejskiej koszty rzędu 373 miliardów euro (750 euro na jedną osobę). Wartość ta przekracza kwotę inkasowaną przez rządy w postaci podatków związanych z samochodami[6].

Motoryzacyjna sztuka

Motoryzacyjna sztuka to pojęcie obejmujące dzieła artystyczne inspirowane światem motoryzacji. Łączy w sobie elementy designu samochodowego, grafiki, malarstwa, fotografii i innych form wyrazu artystycznego, które celebrują kulturę samochodową i jej estetykę. Zyskała popularność wśród pasjonatów motoryzacji, którzy pragną w unikalny sposób wyrazić swoją miłość do pojazdów mechanicznych[potrzebny przypis].

Historia

Motoryzacyjna sztuka rozwijała się równolegle z historią motoryzacji. Już w latach 20. XX wieku producenci samochodów, tacy jak Bugatti czy Rolls-Royce, podkreślali znaczenie estetyki pojazdów, co wpłynęło na rozwój grafiki reklamowej. W latach 60. i 70. XX wieku, w erze pop-artu, motoryzacja zaczęła być traktowana jako symbol kultury masowej. Artyści tacy jak Andy Warhol przedstawiali samochody jako ikony współczesnego życia, co umocniło ich miejsce w sztuce nowoczesnej.

Współczesność

Obecnie motoryzacyjna sztuka obejmuje szerokie spektrum form wyrazu:

  • Plakaty motoryzacyjne – przedstawiające klasyczne i nowoczesne modele samochodów.
  • Grafiki cyfrowe – tworzone za pomocą zaawansowanych technologii wizualnych.
  • Fotografia motoryzacyjna – ukazująca samochody w wyjątkowych krajobrazach i sceneriach.
  • Rzeźby – inspirowane motoryzacyjnymi kształtami i materiałami.

Motoryzacyjna Sztuka w Polsce

W Polsce zainteresowanie motoryzacyjną sztuką stale rośnie. Coraz więcej artystów i firm oferuje produkty, które odzwierciedlają fascynację światem samochodów.

Przypisy

  1. motoryzacja, [w:] Encyklopedia PWN [online], Wydawnictwo Naukowe PWN [dostęp 2014-07-27].
  2. a b Maja i Jan Łozińscy: W przedwojennej Polsce. Życie codzienne i niecodzienne, wyd. 2011, s. 188 i 218-219.
  3. a b Bogusław Wołoszański: Honor żołnierza 1939, wyd. 2010, s. 242.
  4. Maja i Jan Łozińscy: W przedwojennej Polsce. Życie codzienne i niecodzienne, wyd. 2011, s. 185.
  5. Maja i Jan Łozińscy: W przedwojennej Polsce. Życie codzienne i niecodzienne, wyd. 2011, s. 182–183.
  6. Wayback Machine [online], web.archive.org, 23 stycznia 2018 [dostęp 2019-02-17] [zarchiwizowane z adresu 2018-01-23].

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
Kembali kehalaman sebelumnya