Oboczkowate

Oboczkowate
Ilustracja
Atherosperma moschatus
Systematyka[1][2]
Domena

eukarionty

Królestwo

rośliny

Podkrólestwo

rośliny zielone

Nadgromada

rośliny telomowe

Gromada

rośliny naczyniowe

Podgromada

rośliny nasienne

Nadklasa

okrytonasienne

Klasa

Magnoliopsida

Nadrząd

magnoliopodobne

Rząd

wawrzynowce

Rodzina

oboczkowate

Nazwa systematyczna
Atherospermataceae R. Br.
M. Flinders, Voy. Terra Austral. 2: 553. 19 Jul 1814[3]
Typ nomenklatoryczny

Atherosperma Labill. (1806)[3]

Systematyka w Wikispecies
Multimedia w Wikimedia Commons

Oboczkowate[4] (Atherospermataceae) – rodzina drzew i krzewów z rzędu wawrzynowców (Laurales). Należy do niej 7 rodzajów występujących w Ameryce Południowej (dwa gatunki w Chile), na Nowej Kaledonii, we wschodniej Australii, na Nowej Zelandii i Nowej Gwinei[2][5]. Rośliny kopalne z tej rodziny znane są także z Półwyspu Antarktycznego, co wraz z zasięgiem współczesnym wskazuje na genezę gandwańską rodziny[6]. Oboczkowate rosną głównie w lasach wspólnie z bukanami[5].

Morfologia

Pokrój
Drzewa i krzewy. Pędy pokryte włoskami pojedynczymi i nierozgałęzionymi oraz T-kształtnymi[6].
Liście
Naprzeciwległe, pojedyncze, ogonkowe, całobrzegie lub nierówno ząbkowane, bez przylistków[5][6][7].
Kwiaty
Wyrastają pojedynczo w kątach liści lub skupione w wierzchotkowate[6][7] lub czasem groniaste kwiatostany[7]. Promieniste lub słabo dwubocznie symetryczne, jedno- lub obupłciowe. Listki zewnętrznego okółka okwiatu są dwa, podczas gdy płatków korony jest od 7 do 20[5], przy czym różnice między okółkami bywają mało czytelne[6], czasem listki okwiatu są silnie zredukowane[7]. Pręcików jest od 4 do 100. Słupki u niektórych gatunków są dolne, u innych górne, zbudowane z wolnych owocolistków (od 3 do 100)[5][7]. Zawierają pojedyncze zalążki[7].
Owoce
Niełupki skupione w owoc zbiorowy[6].
Doryphora sassafras

Systematyka

Oboczkowate były często włączane do poleńcowatych (Monimiaceae) jako podrodzina Atherospermatoideae, ale na początku XXI wieku odkryto morfologiczne i molekularne dowody wskazujące na powiązanie filogenetyczne z gatunkiem Gomortega keule tworzącym monotypową rodzinę Gomortegaceae i w nowszych ujęciach systematycznych Atherospermataceae są wyodrębniane jako grupa siostrzana właśnie tego taksonu[5].

Pozycja systematyczna według APweb (aktualizowany system APG IV z 2016)[2]
wawrzynowce

kielichowcowate Calycanthaceae





Siparunaceae




Gomortegaceae



oboczkowate Atherospermataceae






poleńcowate Monimiaceae




hernandiowate Hernandiaceae



wawrzynowate Lauraceae






Podział na rodzaje[8]

Zastosowanie

Aromatyczne drewno oboczka Atherosperma moschatus i Laureliopsis philippiana służy do wyrobu mebli i sprzętów domowych[9]. Z kory oboczka sporządza się także na Tasmanii wonne napary[6]. Drzewa z rodzaju Laurelia uprawiane są jako ozdobne, zwłaszcza L. sempervirens w łagodnym klimacie oceanicznym zachodniej Europy[10]. Owoce L. sempervirens zwane są chilijską lub peruwiańską gałką muszkatołową i są używane jako jej substytut[10]. Aromatyczne drewno Doryphora sassafras służy w Australii do odstraszania owadów[6].

Przypisy

  1. ↑ Michael A. Ruggiero i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2021-03-02] (ang.).
  2. ↑ a b c Peter F. Stevens, Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2021-03-02] (ang.).
  3. ↑ a b James L. Reveal: Indices Nominum Supragenericorum Plantarum Vascularium. University of Maryland, 2010. [dostęp 2010-12-28]. (ang.).
  4. ↑ Nazwa polska według Józef Rostafiński: Słownik polskich imion rodzajów oraz wyższych skupień roślin. Kraków: Akademia Umiejętności, 1900.
  5. ↑ a b c d e f Heywood V. H., Brummitt R. K., Culham A., Seberg O.: Flowering plant families of the world. Ontario: Firely Books, 2007, s. 52-53. ISBN 1-55407-206-9.
  6. ↑ a b c d e f g h Maarten J.M. Christenhusz, Michael F. Fay, Mark W. Chase: Plants of the World. Richmond UK, Chicago USA: Kew Publishing, Royal Botanic Gardens, The University of Chicago Press, 2017, s. 109. ISBN 978-1-842466346.
  7. ↑ a b c d e f Armen Takhtajan: Flowering Plants. Springer, 2009, s. 48. ISBN 978-1-4020-9608-2.
  8. ↑ Atherospermataceae. [w:] Germplasm Resources Information Network (GRIN) [on-line]. United States Department of Agriculture. [dostęp 2016-08-06]. (ang.).
  9. ↑ Rośliny kwiatowe. Warszawa: Muza S.A., 1998, s. 43, seria: Wielka Encyklopedia Przyrody. ISBN 83-7079-779-2.
  10. ↑ a b Roger Philips, Martyn Rix: The Botanical Garden. Vol. 1. Trees and shrubs. London: Macmillan, 2002, s. 64. ISBN 0-333-73003-8.

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
Kembali kehalaman sebelumnya