Pietro Badoglio
| Data i miejsce urodzenia |
28 września 1871 |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
1 listopada 1956 |
| Premier Włoch | |
| Okres |
od 25 lipca 1943 |
| Poprzednik | |
| Następca | |
| Odznaczenia | |
| Data i miejsce urodzenia |
28 września 1871 |
|---|---|
| Data śmierci |
1 listopada 1956 |
| Przebieg służby | |
| Lata służby |
1892–1943 |
| Siły zbrojne | |
| Główne wojny i bitwy |
I wojna włosko-abisyńska, |
| Późniejsza praca |
polityk |
Pietro Badoglio (ur. 28 września 1871 w Grazzano Monferrato, zm. 1 listopada 1956 tamże) – włoski dowódca wojskowy i polityk[1][2][3], pierwszy książę Addis Abeby.
Życiorys
Urodził się w miejscowości Grazzano Monferrato, która obecnie nosi na jego cześć nazwę Grazzano Badoglio[4]. Jego rodzicami byli Mario Badoglio i Antonietta Pittarelli[4]. Ukończył Akademię Wojskową w Turynie[3]. W armii włoskiej służył od 1892. Jako porucznik artylerii brał udział w wojnach kolonialnych: kampanii etiopskiej[2], gdzie walczył m.in. pod Aduą (1896) oraz w kampanii libijskiej przeciwko Turcji w latach 1911–1912[5]. Uczestnik I wojny światowej, już jako generał pomagał przywrócić porządek po klęsce Włochów pod Caporetto w 1917[2].
Podpisał rozejm w Villa Giusti.
W 1919 został wybrany senatorem[1][3], a następnie pełnił misje dyplomatyczne w różnych krajach, m.in. w latach 1923–24 był ambasadorem Włoch w Brazylii[4]. W 1926 otrzymał stanowisko głównodowodzącego armii włoskiej i stopień marszałka[2][3][6] i w latach 1929–1933 pełnił obowiązki generalnego gubernatora Cyrenajki i Trypolitanii[6].
W 1936, w trakcie ponownej agresji włoskiej na Abisynię, objął funkcję głównodowodzącego[1] wojsk inwazyjnych po generale Emilio De Bono[7]; zintensyfikował działania zbrojne, czego efektem było triumfalne wkroczenie do Addis Abeby 5 maja. Po kampanii otrzymał od króla Wiktora Emanuela III tytuł księcia Addis Abeby[4] i został mianowany generalnym gubernatorem i wicekrólem Etiopii[2].
W 1940 był szefem sztabu generalnego. Przeciwny udziałowi Włoch w II wojnie światowej, po agresji na Grecję podał się do dymisji[1][6].
26 lipca 1943 mianowany premierem po zdymisjonowaniu Benito Mussoliniego przez króla[1]. Wraz z rządem schronił się na południu kraju, kiedy Niemcy zaczęły okupować Włochy[8]. Podpisał akt bezwarunkowej kapitulacji Włoch, a następnie wypowiedział wojnę III Rzeszy 13 października 1943[1][2]. Premierem pozostał aż do wyzwolenia Rzymu w czerwcu 1944[2][3].
Pod naciskiem antyfaszystowskich polityków, niechętnych Badoglio ze względu na jego udział w budowaniu kolonialnego imperium Włoch, ustąpił ze stanowiska i przeszedł w stan spoczynku. Jego miejsce zajął Ivanoe Bonomi[9].
Odznaczenia
Odznaczony następującymi odznaczeniami[10]:
- Wielka Wstęga Orderu Korony Włoch (30 grudnia 1919)
- Wielki Oficer Orderu Korony Włoch (11 listopada 1918)
- Komandor Orderu Korony Włoch (30 grudnia 1917)
- Kawaler Orderu Korony Włoch (4 czerwca 1908)
- Krzyż Wielki Orderu Świętych Maurycego i Łazarza (17 lipca 1921)
- Komandor Orderu Świętych Maurycego i Łazarza (18 czerwca 1920)
- Oficer Orderu Świętych Maurycego i Łazarza (13 września 1917)
- Krzyż Wielki Orderu Sabaudzkiego Wojskowego (6 listopada 1918)
- Order Annuncjaty (1929)
- Wielki Oficer Orderu Kolonialnego Gwiazdy Włoch
- Komandor Orderu Grobu Świętego (4 grudnia 1939)
Przypisy
- ↑ a b c d e f Badoglio Pietro, [w:] Encyklopedia PWN [online], Wydawnictwo Naukowe PWN [dostęp 2017-12-05].
- ↑ a b c d e f g Pietro Badoglio, [w:] Encyclopædia Britannica [dostęp 2017-12-05] (ang.).
- ↑ a b c d e Pietro Badoglio. encyclopedia.com. [dostęp 2017-12-05]. (ang.).
- ↑ a b c d Piero Pieri: BADOGLIO, Pietro. [w:] Dizionario Biografico degli Italiani – Volume 5 (1963) [on-line]. treccani.it. [dostęp 2017-12-05]. (wł.).
- ↑ Spencer C. Tucker (red.): World War I: A Student Encyclopedia. Santa Barbara: ABC-CLIO, 2006, s. 270. ISBN 978-1-85109-879-8. (ang.).
- ↑ a b c Pietro Badoglio. biografiasyvidas.com. [dostęp 2017-12-05]. (hiszp.).
- ↑ Pietro Badoglio. larousse.fr. [dostęp 2017-12-05]. (fr.).
- ↑ Badòglio, Pietro. treccani.it. [dostęp 2017-12-05]. (wł.).
- ↑ Bonòmi, Ivanoe. treccani.it. [dostęp 2017-12-05]. (wł.).
- ↑ Scheda senatore BADOGLIO Pietro [online], notes9.senato.it [dostęp 2022-05-31].
- ISNI: 000000010929092X
- VIAF: 100907172
- LCCN: n83141018
- GND: 118646281
- NDL: 00540256
- BnF: 12033622r
- SUDOC: 02851579X
- SBN: RAVV069488
- NLA: 35699655
- BNE: XX842737
- NTA: 068033966
- BIBSYS: 90797034
- CiNii: DA05972280
- Open Library: OL126362A
- PLWABN: 9810700573205606
- NUKAT: n2005094905
- J9U: 987007275126405171
- PTBNP: 45411
- NSK: 000057119
- CONOR: 44112995
- LIH: LNB:0xZ;=Bo
- WorldCat: E39PBJdWVVYVgdkj68fvW6HKVC
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.