Rabarbar
Rabarbar lekarski | |||
| Systematyka[1][2] | |||
| Domena | |||
|---|---|---|---|
| Królestwo | |||
| Podkrólestwo | |||
| Nadgromada | |||
| Gromada | |||
| Podgromada | |||
| Nadklasa | |||
| Klasa | |||
| Nadrząd | |||
| Rząd | |||
| Rodzina | |||
| Rodzaj |
rabarbar | ||
| Nazwa systematyczna | |||
| Rheum L. Sp. Pl. 371. 1753[3] | |||
| Typ nomenklatoryczny | |||
| Synonimy | |||
| |||

Rabarbar, rzewień (Rheum L.) – rodzaj roślin należących do rodziny rdestowatych. Obejmuje około 60 gatunków[4] występujących w subtropikalnej i umiarkowanej Azji[5] (najdalej na zachód, do europejskiej części Rosji, sięga zasięg rabarbaru tatarskiego[6]). Rośliny te rosną zwykle na górskich łąkach oraz w miejscach skalistych[6]. Wiele gatunków rozpowszechnionych jest w uprawie jako rośliny ozdobne i lekarskie. Do częściej uprawianych należą: rabarbar dłoniasty, rabarbar kędzierzawy, rabarbar lekarski i rabarbar ogrodowy oraz mieszańce między rabarbarem kędzierzawym i ogrodowym (R. × hybridum)[7][6].
Morfologia
- Pokrój
- Okazałe byliny osiągające do 3 m wysokości[6], z tęgim korzeniem i wyprostowaną, dętą, podłużnie bruzdowaną nagą lub owłosioną łodygą[5].
- Liście
- Zebrane w rozetę przyziemną, poza tym także łodygowe. Pojedyncze, całobrzegie, zatokowo-ząbkowane lub dłoniasto złożone. Blaszka szeroka, owalna lub trójkątna, wyrastająca na grubym ogonku liściowym. Liście rozety przyziemnej okazałe, większe od łodygowych, których u części gatunków zresztą brak. Gatka luźna, zwykle okazała, błoniasta i całobrzega[5][6].
- Kwiaty
- Drobne, zebrane zwykle w okazałe, rozgałęzione kwiatostany. Okwiat trwały, sześcioczłonowy, różowy, biały lub zielony. Pręcików zwykle 9. Zalążnia jednokomorowa, górna, szyjki słupka 3, krótkie[5][6].
- Owoce
- Trójkanciaste, oskrzydlone niełupki[5].
Systematyka
- Pozycja systematyczna
Rodzaj z podrodziny Polygonoideae, rodziny rdestowatych (Polygonaceae), rzędu goździkowców (Caryophyllales) w obrębie dwuliściennych właściwych[2]. W obrębie podrodziny reprezentuje plemię Rumiceae[8], obejmujące trzy rodzaje, w obrębie których bazalnym jest szczawiór Oxyria, a rabarbar tworzy wspólny klad z siostrzanym rodzajem szczaw Rumex[9].
- Pozycja rodzaju na tle kladogramu podrodziny Polygonoideae[2][9]
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
- Rheum acuminatum Hook. f. & Thomson
- Rheum alexandrae Batalin
- Rheum altaicum Losinsk.
- Rheum australe D. Don – rabarbar Emoda
- Rheum compactum L.
- Rheum delavayi Franch. – rabarbar Delavaya
- Rheum forrestii Diels
- Rheum glabricaule Sam.
- Rheum globulosum Gage
- Rheum hotaoense C.Y. Cheng & T.C. Kao
- Rheum × hybridum Murray
- Rheum inopinatum Prain
- Rheum kialense Franch.
- Rheum laciniatum Prain
- Rheum lhasaense A.J. Li & P.G. Xiao
- Rheum likiangense Sam.
- Rheum lucidum Losinsk.
- Rheum macrocarpum Losinsk.
- Rheum maculatum C.Y. Cheng & T.C. Kao
- Rheum moorcroftianum Royle
- Rheum nanum Siev. ex Pall.
- Rheum nobile Hook. f. & Thomson
- Rheum officinale Baill. – rabarbar lekarski, rzewień lekarski
- Rheum palmatum L. – rabarbar dłoniasty, rzewień dłoniasty
- Rheum przewalskyi Losinsk.
- Rheum pumilum Maxim.
- Rheum racemiferum Maxim.
- Rheum reticulatum Losinsk.
- Rheum rhabarbarum L. – rabarbar kędzierzawy, rzewień kędzierzawy
- Rheum rhaponticum L. – rabarbar ogrodowy, rzewień ogrodowy
- Rheum rhizostachyum Schrenk
- Rheum rhomboideum Losinsk.
- Rheum ribes L.
- Rheum spiciforme Royle
- Rheum subacaule Sam.
- Rheum sublanceolatum C.Y. Cheng & T.C. Kao
- Rheum tanguticum Maxim. ex Balf. – rabarbar tangucki
- Rheum tataricum L.f. – rabarbar tatarski
- Rheum tibeticum Maxim. ex Hook. f. – rabarbar tybetański
- Rheum turkestanicum Janisch.
- Rheum uninerve Maxim.
- Rheum webbianum Royle – rabarbar Webba
- Rheum wittrockii C.E. Lundstr.
- Rheum yunnanense Sam.
Przypisy
- ↑ Michael A. Ruggiero i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).
- ↑ a b c Peter F. Stevens, Caryophyllales, [w:] Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2009-10-07] (ang.).
- ↑ a b c Index Nominum Genericorum. [dostęp 2009-02-25].
- ↑ Germplasm Resources Information Network: Species Records of Rheum. [dostęp 2013-09-28]. (ang.).
- ↑ a b c d e Bao Bojian; Alisa E. Grabovskaya-Borodina: Rheum Linnaeus. [w:] Flora of China [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2013-12-06]. (ang.).
- ↑ a b c d e f Roger Philips, Martyn Rix: The Botanical Garden. Vol. 2. Perennials and annuals. London: Macmillan, 2002, s. 92. ISBN 0-333-74890-5.
- ↑ Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa, Adam Zając, Maria Zając: Vascular Plants of Poland – A Checklist. Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski. Instytut Botaniki PAN im. Władysława Szafera w Krakowie, 1995. ISBN 83-85444-38-6.
- ↑ Genus Rheum L.. [w:] Germplasm Resources Information Network (GRIN-Taxonomy) [on-line]. USDA, Agricultural Research Service, National Plant Germplasm System. [dostęp 2022-07-30].
- ↑ a b Tanja M. Schuster, James L. Reveal, Michael J. Bayly, Kathleen A. Kron. An updated molecular phylogeny of Polygonoideae (Polygonaceae): Relationships of Oxygonum, Pteroxygonum, and Rumex, and a new circumscription of Koenigia. „Taxon”. 64, 6, s. 1188-1208, 2015. DOI: 10.12705/646.5.
- ↑ Rheum. [w:] The Plant List [on-line]. [dostęp 2016-08-27].
- ↑ Nazwy polskie według: Wiesław Gawryś: Słownik roślin zielnych łacińsko-polski. Kraków: Officina Botanica, 2008, s. 153. ISBN 978-83-925110-5-2.
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.