Stanisław Chomętowski
| |
 Lis | |
| Rodzina | |
|---|---|
| Data i miejsce urodzenia |
13 grudnia 1673 |
| Data i miejsce śmierci |
31 sierpnia 1728 |
Stanisław Chomętowski (lub Chomentowski) herbu Lis (ur. 13 grudnia 1673 w Łasku, zm. 31 sierpnia 1728 w Drohobyczu) – hetman polny koronny w latach 1726–1728 i wojewoda mazowiecki od 1706, w 1725 został marszałkiem nadwornym koronnym, ambasador Rzeczypospolitej w Imperium Osmańskim w latach 1712–1714[1].
Życiorys
Od 1696 roku starosta radomski, od 1706 roku zwoleński, od 1708 roku drohobycki, zwoliński i złotoryjski. Był elektorem Augusta II Mocnego w 1697 roku[2]. Jeden z najwierniejszych sprzymierzeńców Augusta II Mocnego. Bohater wojny północnej ze Szwedami. Poseł na sejm 1701 roku i sejm z limity 1701-1702 roku z województwa sandomierskiego[3]. W maju 1704 roku brał udział w konfederacji sandomierskiej. Był uczestnikiem Walnej Rady Warszawskiej 1710 roku[4].
W 1712 roku mianowany posłem nadzwyczajnym Rzeczypospolitej do Porty Osmańskiej, pertraktował tam w 1713 o wysłanie z Turcji Karola XII. W pertraktacjach pomagał mu Joachim Franciszek Goltz. Za tę „drobną” przysługę dyplomatyczną policzył sobie po powrocie 25 tys. talarów. Rozmowy trwały od września 1713 do 22 kwietnia 1714 roku. Polakom pomagali; dyplomata rosyjski Piotr Szafirow, rezydent austriacki Franz Anselm Fleischmann i poseł francuski Pierre Puchot, a także chan Kaplan Girej, przekupiony przez polskiego posła Piotr Lamara. 22 kwietnia 1714 roku podpisany został traktat między Rzecząpospolitą a Turcją. Turcy zrezygnowali z rewizji traktatu karłowickiego (1699), a Polacy zgodzili się przestrzegać rosyjsko-tureckich postanowień adrianopolskich z 1711; rosyjskie wojska miały zostać wycofane z Polski, a Karol XII miał mieć możliwość przejazdu przez terytorium Polski. Pokój zawarto niemal w ostatniej chwili. Turcja pokazała swą siłę atakując weneckie posiadłości (Morea) w 1716 roku.
Podpisał konstytucję sejmu niemego w 1717.
W 1718 roku wracając z Rzymu, kilka dni przebywał na Jasnej Górze. Obiecał wówczas ufundować główny ołtarz do budowanego kościoła. 70 tysięcy złotych polskich zostało nadesłanych do klasztoru w 1726 roku, a ołtarz konsekrowano 17 listopada 1734 roku.
W 1719/1720 posłował do Rosji. Było to bardzo drogie i okazałe poselstwo. Powrócił przeświadczony o konieczności utrzymywania dobrych stosunków z carem Piotrem I, był bowiem pod wrażeniem rozwoju militarnego i gospodarczego Rosji, który był dziełem cara.
Pochowany został w kościele OO Jezuitów w Samborze. 200 lat później kościół zamieniono na salę koncertową. W południowym ambicie Katedry wawelskiej znajduje się epitafium hetmana z portretem ufundowane w 1768 przez biskupa Franciszka Podkańskiego.
Zobacz też
Przypisy
- ↑ Rocznik Służby Zagranicznej Rzeczypospolitej Polskiej według stanu na 1 kwietnia 1938, Warszawa 1938, s. 140.
- ↑ Volumina Legum, t. V, Petersburg 1860, s. 424.
- ↑ Diariusz Sejmu Walnego Warszawskiego 1701-1702, Warszawa 1962, s. 350.
- ↑ Volumina Legum, t. VI, Petersburg 1860, s. 99.
Bibliografia
- Historia Dyplomacji Polskiej, tom II 1572-1795 pod red. Zbigniewa Wójcika, PWN, Warszawa 1982, s. 365-366, 372.
- Arkuszewski A. „Kazimiera z Leszczyńskich Romanowa Cichowska 6.II.1828 – 11.V.1885”, Warszawa, 1989 r. [maszynopis]
- Władysław Konopczyński: Chomętowski Stanisław. W: Polski Słownik Biograficzny. T. 3: Brożek Jan – Chwalczewski Franciszek. Kraków: Polska Akademia Umiejętności – Skład Główny w Księgarniach Gebethnera i Wolffa, 1937, s. 412–414. Reprint: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Kraków 1989, ISBN 83-04-03291-0
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.