Stefan Rogowicz

Stefan Rogowicz
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia

23 marca 1891
Warszawa

Data i miejsce śmierci

23 grudnia 1946
Łódź

Narodowość

polska

Alma Mater

Państwowa Wyższa Szkoła Ogrodnicza w Warszawie

Praca
Styl

architektura krajobrazu

Projekty

Park na Zdrowiu

Odznaczenia
Złoty Krzyż Zasługi (II RP)
Multimedia w Wikimedia Commons
Zdjęcie kolorowe. Fotografia przedstawia płaski nagrobek z czerwonobrązowego kamienia. Na płycie nagrobnej wyryte są krzyż i napis „Ś. P. STEFAN ROGOWICZ 1891 — 1946 TWÓRCA PARKÓW ŁODZI”. Przed nagrobkiem, na pierwszym planie, kwitną żółte kwiaty.
Grób Stefana Rogowicza na Starym Cmentarzu w Łodzi

Stefan Rogowicz (ur. 23 marca 1891 w Warszawie, zm. 23 grudnia 1946 w Łodzi[1]) – polski architekt ogrodnictwa, ogrodnik, planista i publicysta naukowy, określany twórcą łódzkich parków.

Życiorys

Stefan Rogowicz urodził się w Warszawie jako syn warszawskiego lekarza Jakuba Ignacego Rogowicza (1839–1896) i Marii z Zawadzkich (1841–1939). Był młodszym bratem Wacława (1876–1960), Jadwigi (1878–1971) i Jana (1881–1945). Rogowiczowie mieszkali w kamienicy przy ul. Nowogrodzkiej 26 w Warszawie, tuż obok ulicy Marszałkowskiej, w miejscu dzisiejszego hotelu Novotel Warszawa Centrum.

W 1916 po uprzednim ukończeniu szkoły realnej, został absolwentem Państwowej Wyższej Szkoły Ogrodniczej w Warszawie. Pracował m.in. przy tworzeniu stacji doświadczalnej Towarzystwa Ogrodniczego Warszawskiego – arboretum w Morach.

Zaprojektował wiele parków i ogrodów. Począwszy od 1918 tworzył parki dworskie w całej Polsce, ogrody przy willach prywatnych właścicieli, a także ogrody przy instytucjach państwowych i fabrykach. Ponad 40 jego projektów umieszczono w „Rejestrze ogrodów polskich”.

W latach 1925–1929 pracował jako ogrodnik-planista w Dziale Ogrodniczym Wydziału Technicznego Zarządu Zieleni w Warszawie. W 1928 roku podczas Krajowej Wystawy Ogrodniczej w Poznaniu, zdobył nagrodę za projekt zagospodarowania przestrzennego Polesia Konstantynowskiego zwanego Zdrowiem.

1 października 1929 już jako znany planista objął stanowisko naczelnika Wydziału Plantacji Zarządu Miejskiego w Łodzi, gdzie z przerwą na okupację pozostał do końca życia. Przystosował istniejące parki (m.in. park Poniatowskiego, Źródliska, Sienkiewicza, 3 Maja) do współczesnych wymagań wielkomiejskich. Ukierunkował plan zadrzewienia miasta. Zaprojektował i tworzył Park Ludowy na Zdrowiu[2]. Był to wówczas największy park w Polsce i jeden z największych w Europie. Budowę parku Rogowicz prowadził osobiście do wybuchu II wojny światowej. Ponadto stworzył i zrealizował m.in. projekt kompleksu ogródków działkowych przy al. Unii Lubelskiej, które obecnie noszą jego imię (ROD im. Stefana Rogowicza). Był propagatorem ogródków jordanowskich i ogrodów szkolnych. Zmodernizował większość parków łódzkich i w parku na Zdrowiu zaprojektował ZOO.

W okresie okupacji niemieckiej pracował jako robotnik w Zieleni Miejskiej, pozbawiono go stanowiska służbowego i mieszkania. W 1945 po zakończeniu II wojny światowej powrócił na stanowisko naczelnika Wydziału Plantacji. Uczestniczył w naradach dotyczących utworzenia Łódzkiego Ogrodu Botanicznego.

Zmarł 23 grudnia 1946 w wieku 56 lat. Został pochowany w części katolickiej Starego Cmentarza w Łodzi (kwatera XIX-2-23)[2]. Jego żona, Irena Rogowiczowa (ur. 7 marca 1906), zmarła 3 lutego 1982 i została pochowana na cmentarzu Zarzew w Łodzi (kwatera XLV-10-44)[2].

Upamiętnienie

Zdjęcie kolorowe. Fotografia przedstawia szary, ustawiony pionowo, wśród parko wych alejek głaz narzutowy. Do kamienia jest przytwierdzona ciemna tablica pamiątkowa z napisem „STEFANOWI ROGOWICZOWI architektowi zieleni miasta Łodzi twórcy Łódzkich parków i zieleńców Społeczeństwo Łodzi Grudzień 1996”. Między górną krawędź tablicy, a głaz, do którego jest przytwierdzona, zatknięto na całej szerokości, kwitnące na żółto, kwiaty. W tle zdjęcia widać parkowe rośliny i alejki.
Pamiątkowy kamień poświęcony Stefanowi Rogowiczowi w parku na Zdrowiu

Jego imieniem nazwano ulicę na łódzkim osiedlu Olechów[3], a także park Zielona Ostoja pomiędzy ulicami Centralną i Wycieczkową w Łodzi[4]. W 1996 w 50. rocznicę śmierci planisty w parku im. J. Piłsudskiego na Zdrowiu w Łodzi odsłonięto kamień z tablicą pamiątkową. Z okazji 130. rocznicy urodzin i 75. rocznicy jego śmierci, rok 2021 ogłoszony został Społecznym Rokiem Stefana Rogowicza[5]. W tym samym roku dzięki dotacji miejskiej odnowiono jego nagrobek[6]. Imieniem Stefana Rogowicza nazwano park leśny Zielona Ostoja znajdujący się na terenie łódzkiego osiedla Julianów-Marysin-Rogi[7].

Nagrody i odznaczenia

  • Złoty medal na Wystawie Ogrodniczej w Poznaniu za owocną działalność na plantacjach miejskich w stolicy: 1926 (Dziennik Zarządu m. Łodzi nr 45 z dnia 05-11-1929 r.)
  • Złoty Krzyż Zasługi: 1937 (Dziennik Zarządu m. Łodzi nr 12 z 1937 r.)

Publikacje

  • Róże w parku (Ogrodnik nr 10 z 1926 r.)
  • O piękno krajobrazu wsi polskiej (Ogrodnik nr 12 z 1925 r.)
  • Ogrodnictwo dekoracyjne w świetle Międzynarodowej Wystawy Sztuki Dekoracyjnej w Paryżu (Ogrodnik nr 14 i nr 15 z 1925 r.)
  • Ogród i zagroda (Ogrodnik nr 16 i nr 17 z 1925 r.)
  • Rol-ogrodnictwo. Folwark-ogród (Ogrodnik nr 18 z 1925 r.)
  • Ogrodnictwo piękne (Przegląd Ogrodniczy nr 2 z 1926 r.)
  • Idea ogrodnictwa miast i wsi (Pamiętnik Jubileuszowej Wystawy Ogrodniczej w Poznaniu 25.IX-3.X.1926 r., Poznań 1926)
  • Plantacje miejskie m. st. Warszawy (Ogrodnik nr 1 z 1927 r., podpisane St.R.)
  • Ogrody mieszkalne (Ogrodnik nr 3, nr 5, nr 7, nr 8, nr 9, nr 11, nr 19 z 1928 r.)
  • Ogrody cmentarne (Ogrodnik nr 4 z 1928 r.)
  • Ogrody leśne (Ogrodnik nr 6 z 1929 r.), Ogródki mieszkalne (Osiedle, mieszkanie, dom nr 5 z 1929 r.)
  • Ogrody osiedli leśnych (Osiedle, mieszkanie, dom nr 8 z 1929 r.)
  • Pokaz dalji i roślin szklarniowych w Łodzi (Ogrodnik nr 21 z 1930 r.)
  • O nowych kierunkach w sztuce ogrodnictwa pięknego (Ogrodnik nr 15/16 z 1933 r.)
  • Miasta ogrody (Ogrodnik nr 4 z 1934 r.)
  • Rozbudowa miast a plantacje miejskie (Ogrodnik nr 8 z 1934 r.)
  • Prace przygotowawcze do zakładania plantacyj miejskich (Ogrodnik 13/14 i nr 15/16 z 1934 r.)
  • Stosunek architekta do zagadnienia zadrzewiania miast i osiedli (streszczenie referatu wygłoszonego w dniu 10 kwietnia 1934 roku na zjeździe architektów powiatowych województwa łódzkiego) (Dziennik Zarządu m. Łodzi nr 5 z 15-05-1934 r.)
  • Wszechpolski Zjazd Ogrodników Miejskich w Łodzi (Dziennik Zarządu m. Łodzi nr 10 z 15-10-1934 r.)
  • Plantacje miejskie w Łodzi. Odczyt wygłoszony w Stowarzyszeniu Techników w Łodzi (Dziennik Zarządu m. Łodzi nr 8 z 15-08-1936 r.)
  • W sprawie zmiany przeznaczenia terenów lasów miejskich w Łagiewnikach pod Łodzią (Dziennik Zarządu m. Łodzi nr 6 z 15-06-1937 r.)
  • I Międzynarodowy Kongres Architektów ogrodników w Paryżu (Dziennik Zarządu m. Łodzi nr 7 z 15-07-1937 r.)
  • Park wystawowy w Łodzi (Dziennik Zarządu m. Łodzi nr 10 z 15-10-1937 r.)
  • Rozwój i realizacja ogrodów działkowych (Dziennik Zarządu m. Łodzi nr 3 z 15-03-1938 r.)
  • Łódź na V Zjeździe Ogrodników Miejskich w Warszawie (Dziennik Zarządu m. Łodzi nr 10 z 15-10-1938 r.)
  • Łódź zadrzewiona (Dziennik Zarządu m. Łodzi nr 12 z 15-12-1938 r.)

Przypisy

  1. ↑ Stefan Rogowicz [online], genealogia.plewako.pl [dostęp 2017-11-26].
  2. ↑ a b c Dodany przez Małgorzata, Społeczny Rok Stefana Rogowicza [online], Zielnik Łódzki, 17 kwietnia 2021 [dostęp 2021-10-28] (pol.).
  3. ↑ Rogowicza Stefana Łódź (Łódź-Widzew), Ulica, 92-407 [online], mapa.targeo.pl [dostęp 2021-10-28] (pol.).
  4. ↑ Łodzianie wybrali nazwę nowego parku między ul. Centralną i Wycieczkową [online], Schronisko [dostęp 2022-12-31] (ang.).
  5. ↑ Telewizja Polska S.A, Rok Stefana Rogowicza – twórcy łódzkich parków [online], lodz.tvp.pl [dostęp 2021-10-28] (pol.).
  6. ↑ Stefan Rogowicz. Wizjoner zielonej Łodzi i pomysłodawca parku na Zdrowiu [online], Urząd Miasta Łodzi [dostęp 2021-10-28] (pol.).
  7. ↑ Monik@, baedeker łódzki: Ogrodnik Miasta Stefan Rogowicz i Zielona Ostoja - park jego imienia przy ulicy Wycieczkowej. [online], baedeker łódzki, 14 maja 2023 [dostęp 2025-02-08].

Linki zewnętrzne

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
Kembali kehalaman sebelumnya