Synogarlica mała

Synogarlica mała
Streptopelia tranquebarica[1]
(Hermann, 1804)
Ilustracja
Samiec podgatunku S. t. humilis; Tajpej (Tajwan)
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

zwierzęta

Typ

strunowce

Podtyp

kręgowce

Gromada

ptaki

Podgromada

Neornithes

Infragromada

ptaki neognatyczne

Rząd

gołębiowe

Rodzina

gołębiowate

Podrodzina

gołębie

Rodzaj

Streptopelia

Gatunek

synogarlica mała

Synonimy
  • Columba tranquebarica Hermann, 1804
  • Columba humilis (Temminck, 1824) = Streptopelia tranquebarica humilis
  • Oenopopelia tranquebarica (Oates, 1898)
  • Turtur humilis
  • Turtur tranquebaricus
Podgatunki
  • S. t. humilis (Temminck, 1824)
  • S. t. tranquebarica (Hermann, 1804)
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2]

Systematyka w Wikispecies
Multimedia w Wikimedia Commons

Synogarlica mała (Streptopelia tranquebarica) – gatunek ptaka z rodziny gołębiowatych (Columbidae). Występuje na Półwyspie Indyjskim i w Azji Południowo-Wschodniej. Nie jest zagrożony wyginięciem.

Taksonomia

Po raz pierwszy gatunek opisał Johann Hermann w Observationes Zoologicae, wydanym w 1804 (po śmierci autora). Holotyp pochodził z Tarangambadi (ówcześnie duńskiej kolonii znanej jako Tranguebar). Autor nadał nowemu gatunkowi nazwę Columba tranquebarica[3]. Obecnie (2019) Międzynarodowy Komitet Ornitologiczny (IOC) umieszcza synogarlicę małą w rodzaju Streptopelia[4]. Choć dawniej uznawano ją za bliżej spokrewnioną z sierpówkami (S. decaocto), wyniki badań genetycznych wskazują na bliższe pokrewieństwo z synogarlicą wyspową (S. bitorquata), z którą tworzy klad bazalny obejmujący również turkawkę wschodnią (S. orientalis), zwyczajną (S. turtur) i różowobrzuchą (S. hypopyrrha). Odrębność tych dwóch gatunków względem całej grupy synogarlic z półobrożą na szyi, choć zaskakująca ze względu na ich wygląd – synogarlice małe i wyspowe mają właśnie półobroże, nie plamy jak turkawki – oprócz genetyki znajduje również potwierdzenie w różnicach w głosie. U synogarlic małych i wyspowych brakuje – podobnie jak u wspomnianych turkawek – jednego z głosów, który występuje u innych synogarlic[5].

IOC wyróżnia 2 podgatunki[4], podobnie jak autorzy HBW[6]. Oprócz podgatunku nominatywnego wyróżniany jest również S. t. humilis, opisany przez Temmincka w 1824[7][8] pod nazwą Columba humilis. Do opisu dołączone były dwie tablice barwne opatrzone numerami 258 i 259, przedstawiające odpowiednio samca i samicę[7]. Osobniki ze wschodnich Himalajów bywały dawniej wydzielane do S. t. murmensis[6] (Hartert, 1920[9]). W 1898 synogarlica mała została wskazana jako gatunek typowy dla nowo opisanego przez Oatesa rodzaju Oenopopelia[10], współcześnie nieuznawanego[4].

Podgatunki i zasięg występowania

Według szacunków BirdLife International zasięg występowania synogarlicy małej zajmuje około 19 mln km²[11]. IOC wyróżnia następujące podgatunki[4]:

Synogarlice małe występują również w kontynentalnej części Malezji, na Celebesie[6] (S. t. humilis) i na Jawie[13], gdzie prawdopodobnie zostały introdukowane[6][13]. W latach 40. XX wieku wprowadzono je również na Singapur[14].

Wędrujące lub zabłąkane osobniki odnotowywano w Libanie, Zjednoczonych Emiratach Arabskich, Omanie[15] (4 stwierdzenia do końca 2018 roku[16], według innego źródła – 5[17]), Iranie, Afganistanie, Rosji (wschodnia Syberia), północnych Chinach (południowa prowincja Heilongjiang), Sri Lance i południowej Japonii[13]. Przedstawiciele S. t. humilis pojawiają się w południowej Japonii zimą, od października do marca, lecz przygodnie mogą pojawiać się w innych częściach kraju cały rok[18]. Zimą synogarlice małe regularnie zalatują do Hongkongu[19]. W Bhutanie to nieczęste ptaki osiadłe, występują na wzgórzach w środkowej i wschodniej części kraju; nie są notowane każdego roku[20].

Morfologia

Długość ciała wynosi 20,5–23 cm[6]. Masa ciała dla 21 osobników z Tajwanu, płeć nieokreślona: średnio 101,5 g, odchylenie standardowe: 31,2 g[21]; dla 13 samców z Indii i Chin: średnio 103 g, od 80 do 144 g[22]. Synogarlice małe są najmniejszymi przedstawicielami Streptopelia. Dalszy opis dotyczy osobników podgatunku nominatywnego. Przedstawiciele S. t. humilis wyróżniają się nieco większymi rozmiarami ciała[13], większym nasyceniem barw w upierzeniu[12] i jego ogólnie ciemniejszą kolorystyką, co szczególnie dobrze widoczne jest na spodzie skrzydła – ma ciemną, niebieskoszarą barwę, nie zaś jasnoszarą i białą na wewnętrznych pokrywach[13].

U osobników młodocianych nie występuje czarna półobroża, a większość piór ma jasnopłowe krawędzie

U samca czoło, kark i pokrywy uszne są szare, w ciepłym odcieniu. Zwykle tył szyi okala szeroka czarna półobroża. Płaszcz, pokrywy skrzydłowe i lotki III rzędu mają intensywnie winnoczerwony kolor. Skrzydełko, pokrywy lotek I rzędu i lotki czarniawobrązowe. Obszar od grzbietu do pokryw nadogonowych ciemny, niebieskoszary. Środkowe sterówki szare (podobnie jak kuper), pozostałe czarniawe z białą (trzy najbardziej zewnętrzne sterówki) lub szarą (pozostałe) zewnętrzną połową. Biała barwa brody płynnie przechodzi w jasny róż gardła i dalej w winnoróżowy kolor piersi i brzucha. Pokrywy podogonowe białe, te najbardziej zewnętrzne z czarnymi nasadami (zwłaszcza na chorągiewkach wewnętrznych). Spód skrzydła jasnoszary (bardziej wewnętrzne pokrywy białe). Tęczówka ma barwę od brązowej do ciemnobrązowej, prawie czarnej. Dziób czarny z bardziej szarą nasadą i woskówką. Nogi barwy od czerwonej[13] lub magenta[12] do ciemnoczerwonej[13] lub czarnej[19].

Dymorfizm płciowy nie przejawia się w wymiarach[12]. Samice cechuje ziemistobrązowy wierzch ciała z jasnym, bardziej szarym czołem. Z tyłu szyi występuje taka sama półobroża jak u samców. Mają ciemniejsze brązowe lotki oraz bardziej szary grzbiet i kuper. Wyróżniają się również upierzeniem spodu ciała. Broda i gardło są jasne, płowoszare, pierś za to szarobrązowa (podobnie jak brzuch), a pokrywy podogonowe białe. Osobniki młodociane są podobne do samic, jednak nie mają czarnej półobroży, a na większości piór okrywowych i pokryw skrzydłowych można dostrzec jasnopłowe krawędzie. Ponadto pokrywy pierwszorzędowe mają szerokie kasztanowe końcówki[13].

Ekologia i zachowanie

Środowiskiem życia synogarlic małych są otwarte tereny z drzewami, krzewami i suchymi zadrzewieniami[6], również nadbrzeżnymi[19]. Ptaki te rzadko pojawiają się w pobliżu siedlisk ludzkich, inaczej niż inne azjatyckie synogarlice[6]. Na Filipinach występują w pobliżu terenów rolniczych, wsi oraz na namorzynach[23]. W Nepalu najczęściej odnotowywane są od 75 do 300 m n.p.m., rzadko do 1370 m n.p.m.[24], w Bhutanie – do 400 m n.p.m.[20] W Azji Południowo-Wschodniej występują poniżej 1200 m n.p.m.[25], w Bengalu Zachodnim i Asamie – 1300 m n.p.m. Synogarlice małe latem zapuszczają się na teren Himalajów, lecz poniżej 800 m n.p.m. W całym zasięgu są to raczej ptaki nizinne. Populacje z północnych rubieży zasięgu występowania są wędrowne, większość osobników na zimę migruje do południowej Azji[6].

Synogarlice małe żywią się nasionami traw, roślin zielnych i zbóż, w tym ryżu i kukurydzy, oraz pąkami i młodymi liśćmi. Większość pożywienia pobierają z ziemi. Zwykle pojawiają się w parach lub trójkach, jednak w miejscach obfitujących w pokarm mogą łączyć się w stada liczące około 50 lub więcej osobników[6]. Często dołączają wtedy do sierpówek i synogarlic senegalskich (S. senegalensis)[13].

Lęgi

Osobniki z południowych części zasięgu gniazdują, gdy pożywienia jest pod dostatkiem. W północnych częściach zasięgu okres lęgowy rozpoczyna się wraz z latem[6]. W północnych Indiach lęgi trwają od kwietnia do września[12] (podobnie jak w położonych w strefie umiarkowanej rejonach Chin[13]), w pozostałych częściach kraju zwykle mogą odbywać się o każdej porze roku[12]. Na Filipinach okres lęgowy rozpoczyna się w lutym i kończy w czerwcu[23], a na Andamanach – jak wskazują daty jaj zebranych tam przez Osmastona – trwa od lutego do kwietnia[12]. Gniazdo ma formę płaskiej lub nieznacznie wgłębionej platformy. Budulec stanowią gałęzie i łodygi traw. Zwykle gniazdo umieszczone jest od 3 do 8 m nad ziemią, wyżej niż u innych synogarlic, często blisko końca porośniętej liśćmi gałęzi. W zniesieniu znajdują się zwykle 2, rzadko 3 jaja o kremowobiałej skorupce[6]. Obydwa ptaki z pary biorą udział w budowie gniazda, wysiadywaniu i opiece nad młodymi[13][12]. Wymiary średnie dla 4 jaj: 25,9 na 19,9 mm[12]. Okres inkubacji nieznany[12][13].

Status i zagrożenia

IUCN uznaje synogarlicę małą za gatunek najmniejszej troski (LC, Least Concern) nieprzerwanie od 1988 roku (stan w 2020). BirdLife International uznaje trend liczebności populacji za spadkowy[11]. W 2015 w Chinach w lokalnej klasyfikacji synogarlica mała została uznana za gatunek najmniejszej troski (LC)[26]. W większej części zasięgu ptaki te uchodzą za pospolite po bardzo liczne[13][6] (oryg. common to abundant).

Przypisy

  1. ↑ Streptopelia tranquebarica, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. ↑ Streptopelia tranquebarica, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species (ang.).
  3. ↑ Johann Hermann: Observationes Zoologicae: quibus novae complures, aliaeque animalium species describuntur et illustrantur. Strasburg: 1804. (łac. • fr.).
  4. ↑ a b c d Frank Gill & David Donsker (red.): Pigeons. IOC World Bird List (v9.2), 22 czerwca 2019. [dostęp 2020-01-03].
  5. ↑ Johnson i inni, A molecular phylogeny of the dove genera Streptopelia and Columba, „Auk”, 118 (4), 2001, s. 874–887 [zarchiwizowane z adresu 2019-12-31].
  6. ↑ a b c d e f g h i j k l m n Baptista, L.F., Trail, P.W., Horblit, H.M., Boesman, P. & Garcia, E.F.J.: Red Turtle-dove (Streptopelia tranquebarica). [w:] del Hoyo, J., Elliott, A., Sargatal, J., Christie, D.A. & de Juana, E. (red.). Handbook of the Birds of the World Alive [on-line]. 2020. [dostęp 2020-01-03].
  7. ↑ a b Coenraad Jacob Temminck: Nouveau recueil de planches coloriées d'oiseaux. T. 4. s. Tablice 258 i 259. (fr.).
  8. ↑ E.C. Dickinson. Systematic notes on Asian birds. 9. 1 The “Nouveau recueil de planches coloriées” of Temminck & Laugier (1820-1839). „Leiden Zoologische verhandelingen”. 335, s. 46, 2001. ISSN 0024-1652. 
  9. ↑ Ernst Hartert: Die Vögel der paläarktischen Fauna. T. 2. 1920, s. 1499. (niem.).
  10. ↑ Eugene William Oates: The fauna of British India, including Ceylon and Burma. T. Birds. 4. 1898, s. 47.
  11. ↑ a b Red Turtle-dove Streptopelia tranquebarica. [dostęp 2020-01-03].
  12. ↑ a b c d e f g h i j Salim Ali & S. Dillon Ripley: Handbook of the Birds of India and Pakistan. Wyd. 2. T. 3. Stone Curlews to Owls. Delhi: Oxford University Press, 1981, s. 149–152.
  13. ↑ a b c d e f g h i j k l m n David Gibbs: Pigeons and Doves: A Guide to the Pigeons and Doves of the World. A&C Black, 2010, s. 256–257. ISBN 978-1-4081-3556-3.
  14. ↑ Peter K. L. Ng, Richard Corlett, Hugh T. W. Tan: Singapore Biodiversity: An Encyclopedia of the Natural Environment and Sustainable Development. Editions Didier Millet, 2011, s. 414. ISBN 978-981-4260-08-4.
  15. ↑ Richard Porter, Simon Aspinall: Birds of the Middle East. Bloomsbury Publishing, 2016, s. 180. ISBN 978-1-4729-4600-3.
  16. ↑ Hanne & Jens Eriksen, Oman Bird List, edition 7.9 [online], Birds Oman, 28 grudnia 2018 [dostęp 2020-01-05] [zarchiwizowane z adresu 2019-10-16].
  17. ↑ Dawn Balmer & David Murdoch, Around the region, „Sandgrouse”, 31, 2008, s. 95 [zarchiwizowane z adresu 2020-01-05].
  18. ↑ Mark Brazil: Birds of Japan. Bloomsbury Publishing, 2018, s. 220. ISBN 978-1-4729-1387-6.
  19. ↑ a b c J. MacKinnon, K. Phillipps: A Field Guide to the Birds of China. Oxford: Oxford University Press, 2000, s. 132. ISBN 0-19-854940-7. (ang.).
  20. ↑ a b Peter Spierenburg: Birds in Bhutan: status and distribution. Oriental Bird Club, s. 104.
  21. ↑ Hau-Jie Shiu et al.. Morphological Characters of Bird Species in Taiwan. „Taiwania”. 50, s. 82, 2005.  publikacja w otwartym dostępie – możesz ją przeczytać
  22. ↑ John B. Dunning: CRC Handbook of Avian Body Masses. CRC Press, 2007, s. 124. ISBN 978-1-4200-6445-2.
  23. ↑ a b Robert Kennedy, Pedro C. Gonzales, Edward Dickinson, Hector C. Miranda, Jr, Timothy H. Fisher: A Guide to the Birds of the Philippines. Oxford University Press, 2000, s. 148. ISBN 978-0-19-854668-9.
  24. ↑ Richard Grimmett, Carol Inskipp, Tim Inskipp & Hem Sagar Baral: Birds of Nepal: Revised Edition. 2016, s. 86.
  25. ↑ Craig Robson, Birds of South-East Asia: Concise Edition, Bloomsbury Publishing, 2015, s. 78, ISBN 978-1-4729-2425-4.
  26. ↑ Red List of China’s Vertebrates, „Biodiversity Science”, 14 (5), 2016, s. 515 [zarchiwizowane z adresu 2017-08-29].

Linki zewnętrzne

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
Kembali kehalaman sebelumnya