Tablica paschalna

Tablica paschalna – używane w średniowieczu zestawienie świąt Wielkanocy, stanowiące podstawę do zestawienia kalendarza ruchomych świąt kościelnych.

Dane te układano w odpowiednie kolumny i opracowywano dla cykli lat mających nastąpić. Początkowo cykl ten zawierał 84 lata[1], a później rozwinięto go do 95 lat[2]. Beda Czcigodny opracował tablice na 532 lata[3]. Jest to cykl paschalny lub wielkanocny powstały z pomnożenia 19-letniego cyklu księżycowego przez 28-letni cykl słoneczny (powstały z kombinacji 4-letniego cyklu roku przestępnego i 7 dni tygodnia)[4]. Bardzo popularne były tablice paschalne ułożone przez Dionizjusza Małego[2].

Pierwsza w Polsce tablica paschalna pochodziła z Fuldy i trafiła nad Wartę w latach 70. X wieku prawdopodobnie przez Czechy. W 1013 roku Rycheza, żona Mieszka II, przywiozła do Polski kolejną tablicę paschalną. Na tablicach paschalnych dokonywane były zapiski najstarszych polskich roczników: Rocznika Jordana i Rocznika Rychezy, także roczników późniejszych[5][6].

Zobacz też

Przypisy

  1. ↑ Encyklopedia Katolicka 2010 ↓, s. 1416.
  2. ↑ a b Encyklopedia Katolicka 2010 ↓, s. 1419.
  3. ↑ Encyklopedia Katolicka 2010 ↓, s. 1420.
  4. ↑ Stempa 2013 ↓, s. 109.
  5. ↑ Dąbrowski 1964 ↓, s. 48.
  6. ↑ Labuda 2001 ↓, s. 25.

Bibliografia

  • Jan Dąbrowski: Dawne dziejopisarstwo polskie (do roku 1480). Wrocław–Warszawa–Kraków: Zakład Narodowy im. Ossolińskich. Wydawnictwo Polskiej Akademii Nauk, 1964, s. 54–57.
  • Paschalne tablice. W: Encyklopedia Katolicka. T. XIV. Lublin: Towarzystwo Naukowe Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II, 2010, s. 1415–1420. ISBN 978-83-7306-518-5.
  • Gerard Labuda. Jeden czy dwa roczniki niemieckie u podstaw polskiego rocznikarstwa?. „Studia Źródłoznawcze”. 39, s. 7–27, 2001. 
  • Tomasz Stempa. Historia chrześcijańskiej rachuby lat. „Elpis”. 27 (40), s. 107–116, 2013. 

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
Kembali kehalaman sebelumnya