Ludwik Trznadel
| Pełne imię i nazwisko |
Ludwik Franciszek Trznadel |
|---|---|
| Data i miejsce urodzenia |
29 września 1886 |
| Data śmierci |
po 1945 |
| Przebieg służby | |
| Siły zbrojne | |
| Jednostki | |
| Stanowiska |
komendant PKU |
| Główne wojny i bitwy |
I wojna światowa |
| Odznaczenia | |
Ludwik Franciszek Trznadel (ur. 29 września 1886[a] w Odrzykoniu, zm. po 1945) – pułkownik piechoty Wojska Polskiego, działacz niepodległościowy, kawaler Orderu Virtuti Militari.
Życiorys
Urodził się 29 września 1886 w Odrzykoniu, w ówczesnym powiecie krośnieńskim Królestwa Galicji i Lodomerii, w rodzinie Piotra i Anny z Foltów[2]. Był młodszym bratem Władysława (ur. 1884), sędziego Sądu Apelacyjnego w Katowicach[3]. Uczęszczał do szkoły powszechnej w Jaśle[2]. Tam w 1900 rozpoczął naukę w c. k. Gimnazjum[2][4][5][6]. Później kontynuował naukę w c. k. Gimnazjum w Sanoku[2]. 4 lipca 1908 zakończył naukę w klasie VIIIa ze zdanym egzaminem dojrzałości[7]. Od 1 października 1908 do 30 września 1909 jako jednoroczny ochotnik odbył obowiązkową służbę wojskową w c. k. 16 pułku piechoty Obrony Krajowej w Krakowie[2]. W 1909 rozpoczął studia na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Jagiellońskiego[2]. W 1913 uzyskał absolutorium[2]. W czasie studiów należał do Drużyn Bartoszowych[2]. Mieszkał z bratem przy ul. Małachowskiego 14[8].
1 sierpnia 1914 został zmobilizowany do c. k. 18 pułku piechoty Obrony Krajowej w Przemyślu[2]. W szeregach tego oddziału walczył na froncie wschodnim[2][9][10]. 2 maja 1915 w bitwie pod Gorlicami został ranny[2]. Leczył się w szpitalu wojskowym na Morawach[2]. Na stopień podporucznika rezerwy został mianowany ze starszeństwem z 1 lipca 1915[9][10]. Po wyleczeniu został ponownie skierowany na front wschodni, gdzie 9 listopada 1915 dostał się do rosyjskiej niewoli[2]. W niewoli przebywał w Tomsku[11][12]. 18 lipca 1918 w Semipałatyńsku wstąpił do 5 Dywizji Strzelców Polskich[2]. Wyróżnił się 6 września 1919 dowódząc kompanią 3 pułku strzelców polskich w walce pod Lenkami, w której został ciężko ranny[b]. 29 czerwca 1921 major Franciszek Dindorf-Ankowicz sporządził „wniosek na odznaczenie orderem «Virtuti Militari»”, w którym napisał:
W bitwie pod Lenkami dnia 6 października 1919 r. mjr Trznadel jako dowódca kompanii 3-go pułku widząc krytyczne położenie oddziału otoczonego z wszech stron przez masy bolszewickie, kiedy walka miejscami dochodziła już na białą broń rzuca się na czele resztki swoich żołnierzy do ataku na przeważające siły bolszewickie, odrzuca atakujących w tył, porywa innych przykładem. Niechybna klęska pułku, kończy się zwycięstwem. Mjr Trznadel w czasie ataku ciężko raniony[2].
Początkowo leczył się w szpitalu dywizyjnym, a w czasie ewakuacji polskich oddziałów w pociągu sanitarnym[2]. 10 kwietnia 1920 w porcie Dairen został zaokrętowany na pokład statku „Jarosław”[2]. W trakcie podróży morskiej, po zupełnym wyleczeniu, został przydzielony do Legii Oficerskiej[2]. 1 lipca 1920 przypłynął do Gdańska[2]. Po kilkudniowym urlopie został przydzielony do 1 pułku syberyjskiego, późniejszego 82 pułku piechoty[2]. W jego szeregach walczył na wojnie z bolszewikami jako dowódca kompanii[2]. 23 października 1920 został zatwierdzony z dniem 1 kwietnia 1920 w stopniu majora, w piechocie, w grupie oficerów byłej armii austro-węgierskiej[14].
Po zakończeniu działań wojennych pozostał w wojsku jako oficer zawodowy i kontynuował służbę w 82 pp w garnizonie Brześć na stanowisku dowódcy batalionu[15][2]. 3 maja 1922 został zweryfikowany w stopniu majora ze starszeństwem od 1 czerwca 1919 i 282. lokatą w korpusie oficerów piechoty[16][17][18]. W lipcu tego roku został zatwierdzony na stanowisku dowódcy batalionu[19]. W 1923 dowodził II batalionem[20]. Później został przesunięty na stanowisko dowódcy I batalionu[21]. Z dniem 1 maja 1925 został odkomenderowany na cztery miesiące do Powiatowej Komendy Uzupełnień Nowy Targ w celu odbycia praktyki poborowej[22]. W październiku 1925 został przydzielony z 82 pp do PKU Miechów na stanowisko I referenta[23]. W lutym 1926 został zatwierdzony na stanowisku kierownika I referatu administracji rezerw i zastępcy komendanta PKU Miechów[24]. 12 kwietnia 1927 prezydent RP nadał mu stopień podpułkownika z dniem 1 stycznia 1927 i 12. lokatą w korpusie oficerów piechoty[25][26][27]. W następnym miesiącu został przydzielony do PKU Wadowice na stanowisko komendanta[28]. 23 grudnia 1927 został przeniesiony do kadry oficerów piechoty z pozostawieniem na dotychczas zajmowanym stanowisku[29][30][31]. W marcu 1930 ogłoszono jego przeniesienie do PKU Sosnowiec na stanowisko komendanta[32]. W czerwcu tego roku zarządzenie o przeniesieniu zostało anulowane[33]. W grudniu 1932 został zwolniony ze stanowiska komendanta PKU Wadowice, a z dniem 31 marca 1933 przeniesiony w stan spoczynku[34][35]. Po zakończeniu służby wojskowej zamieszkał w Krakowie przy ul. Jana Kasprowicza 4[2]. W 1934, jako oficer stanu spoczynku pozostawał w ewidencji PKU Kraków Miasto. Posiadał przydział do Oficerskiej Kadry Okręgowej Nr V i był wówczas „przewidziany do użycia w czasie wojny”[36].
Po II wojnie światowej służył krótko w ludowym Wojsku Polskim, w stopniu pułkownika[37]. Był między innymi komendantem szkoły oficerskiej[37].
Był żonaty z Janiną z Proczków (ur. 14 stycznia 1901), działaczką niepodległościową, odznaczoną Medalem Niepodległości, z którą miał córkę Jadwigę (ur. 18 marca 1921)[2][38][39][40].
Ordery i odznaczenia
- Krzyż Srebrny Orderu Wojskowego Virtuti Militari nr 7386 – 22 czerwca 1922[41][2][42][43]
- Krzyż Niepodległości – 10 grudnia 1931 „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”[44][45][46][47]
- Krzyż Walecznych dwukrotnie[2][30][48]
- Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921[2]
- Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości[2]
- Odznaka za Rany i Kontuzje z jedną gwiazdką[2]
- Medal Zwycięstwa – 25 marca 1925[49][30]
- francuski Medal Pamiątkowy Wielkiej Wojny – 1930[50][2]
- Złoty Medal Waleczności[9][10]
Uwagi
- ↑ 18 kwietnia 1931 ogłoszono sprostowanie daty urodzenia ppłk. Ludwika Franciszka Trznadla z „29 września 1889” na „29 września 1886”[1].
- ↑ Ludwik Trznadel w kwestionariuszu kawalera Orderu Virtuti Militari napisał, że został ranny 5 października 1919 pod Sławgorodem[2]. Franciszek Dindorf-Ankowicz we wniosku odznaczeniowym podał, że Ludwik Trznadel został ranny 6 października 1919 w walce pod Lenkami, natomiast w opracownym przez siebie „Zarysie historji wojennej (...)” stwierdził, że batalion 3 pułku strzelców polskich stoczył walkę pod Lenkami 6 września 1919[13].
Przypisy
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 4 z 18 kwietnia 1931, s. 201.
- ↑ a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y z aa ab ac ad ae Trzandel Ludwik Franciszek. [w:] Kolekcja Orderu Wojennego Virtuti Militari, sygn. I.482.74-7007 [on-line]. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2025-08-28].
- ↑ Kartoteka ewidencji ludności 1870–1931. Archiwum Państwowe w Poznaniu. [dostęp 2025-08-29]..
- ↑ Sprawozdanie 1902 ↓, s. 39.
- ↑ Sprawozdanie 1904 ↓, s. 54.
- ↑ Sprawozdanie 1905 ↓, s. 49.
- ↑ Sprawozdanie 1908 ↓, s. 51, 53, 68.
- ↑ Wielka Księga Adresowa dla królewskiego stołecznego miasta Wielkiego Krakowa. Kraków: nakładem Stefana Mikulskiego, 1914, s. 277.
- ↑ a b c Ranglisten 1916 ↓, s. 57.
- ↑ a b c Ranglisten 1918 ↓, s. 104, 284.
- ↑ Lista strat nr 523. k. u. k. Kriegsministerium, 1917-02-09, s. 4..
- ↑ Lista strat nr 696. k. u. k. Kriegsministerium, 1918-10-02, s. 7., jako jeniec wojenny zwrócony w drodze wymiany.
- ↑ Dindorf-Ankowicz 1929 ↓, s. 24.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 41 z 27 października 1920, s. 1086.
- ↑ Spis oficerów 1921 ↓, s. 214.
- ↑ Lista starszeństwa 1922 ↓, s. 32.
- ↑ Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 401.
- ↑ Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 346.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 22 z 22 lipca 1922, s. 553.
- ↑ Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 361.
- ↑ Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 314.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 49 z 1 maja 1925, s. 238.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 105 z 14 października 1925, s. 565.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Dodatek do Nr 9 z 4 lutego 1926, s. 13.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 13 z 20 kwietnia 1927, s. 117.
- ↑ Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 166.
- ↑ Rocznik Oficerski 1932 ↓, s. 20.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 15 z 23 maja 1927 roku, s. 148.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 28 z 23 grudnia 1927. Dodatek Nr 1, s. 2.
- ↑ a b c Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 117.
- ↑ Rocznik Oficerski 1932 ↓, s. 525.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 8 z 31 marca 1930, s. 103.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 11 z 18 czerwca 1930, s. 237.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 13 z 9 grudnia 1932, s. 406.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 7 z 20 maja 1933, s. 121.
- ↑ Rocznik Oficerski Rezerw 1934 ↓, s. 325, 939.
- ↑ a b Siwiec-Cielebon 2019 ↓, s. 84.
- ↑ M.P. z 1931 r. Nr 156, poz. 227
- ↑ Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2025-08-29].
- ↑ Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2025-08-29].
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 27 z 19 sierpnia 1922, s. 615.
- ↑ Dindorf-Ankowicz 1929 ↓, s. 47.
- ↑ Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2025-08-29].
- ↑ M.P. z 1931 r. Nr 287, poz. 381
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 5 z 19 marca 1932, s. 195.
- ↑ Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2025-08-29].
- ↑ Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2025-08-29].
- ↑ Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2025-08-29].
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 35 z 25 marca 1925, s. 166.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 2 z 19 marca 1931, s. 81.
Bibliografia
- Sprawozdanie Dyrekcyi C. K. Gimnazyum w Jaśle za rok 1902. Jasło: Nakładem Funduszu Naukowego, 1902.
- Sprawozdanie Dyrekcyi C. K. Gimnazyum w Jaśle za rok 1904. Jasło: Nakładem Funduszu Naukowego, 1904.
- Sprawozdanie Dyrekcyi C. K. Gimnazyum w Jaśle za rok 1905. Jasło: Nakładem Funduszu Naukowego, 1905.
- XXVII. Sprawozdanie Dyrektora C. K. Gimnazyum w Sanoku za rok szkolny 1907/8. Sanok: Nakładem Funduszu Naukowego, 1908.
- Ranglisten der K. K. Landwehr und der K. K. Gendarmerie 1916. Wien: K. K. Hof und Staatsdruckerei, 1916. (niem.).
- Ranglisten der K. K. Landwehr und der K. K. Gendarmerie 1918. Wien: K. K. Hof und Staatsdruckerei, 1918. (niem.).
- Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych. [dostęp 2025-07-28].
- Spis oficerów służących czynnie w dniu 1.6.1921 r.. Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1921.
- Lista starszeństwa oficerów zawodowych. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1922.
- Rocznik Oficerski 1923. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1923.
- Rocznik Oficerski 1924. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1924.
- Rocznik Oficerski 1928. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1928.
- Rocznik Oficerski 1932. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1932.
- Rocznik Oficerski Rezerw 1934. Biuro Personalne Ministerstwa Spraw Wojskowych, 1934.
- Franciszek Dindorf-Ankowicz: Zarys historji wojennej 82-go syberyjskiego pułku piechoty. Warszawa: Wojskowe Biuro Historyczne, 1929, seria: Zarys historii wojennej pułków polskich 1918–1920.
- Michał Siwiec-Cielebon. Polski żołnierz na ołtarze. Droga życia Karola Wojtyły seniora i opinie przełożonych o nim w świetle dokumentów wojskowych. „Wadoviana”. 22, 2019. Wadowice.
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.