Olga Ilić

Olga Ilić

Олга Илић

Olga Ilić (1900)
Imię i nazwisko	Olga Gašparović
Data i miejsce urodzenia	5 lutego 1880 Saloniki
Data i miejsce śmierci	17 stycznia 1945 Belgrad
Zawód	aktorka, piosenkarka
Współmałżonek	Kosta Ilić Petar Hristilić
Lata aktywności	1895-1934
Zespół artystyczny
Teatr Narodowy w Belgradzie

Olga Ilić serb. Олга Илић, właśc. Olga Gašparović, znana też jako Olga Ilić-Hristilić, ps. Olivera Sant (ur. 5 lutego 1880 w Salonikach, zm. 17 stycznia 1945 w Belgradzie^[1]) – serbska aktorka i śpiewaczka.

Urodziła się w Salonikach jako nieślubna córka Mariji Gašparović i Francuza Gastona Santa^[1]. Uczyła się we francuskiej szkole klasztornej^[2]. W 1887, po śmierci ojca wraz z matką przeniosła się do Niszu, gdzie uczyła się w gimnazjum^[3]. Na scenie teatralnej zadebiutowała w roku 1895, w roli malarza Stefana w sztuce Trnje i lovorike^[3]. Spektakl odbył się w hotelu Evropa w Niszu, w którym matka Olgi pracowała jako kelnerka^[2]. Występowała krótko w teatrze w Niszu, a następnie dołączyła do wędrownej trupy cyrkowej Fieri, w której śpiewała i tańczyła^[1]. Po krótkiej przygodzie z cyrkiem występowała w teatrze lalkowym, w którym poznała aktora Kostę Ilicia. Po zawarciu małżeństwa występowała w kolejnych teatrach serbskich: w Varaždinie, Splicie i w Šabacu^[1]. W tym czasie często występowała w roli piosenkarki, śpiewając sevdalinki i francuskie chansony.

Przełomowe znaczenie miał dla niej angaż do Teatru Narodowego w Belgradzie w roku 1898^[1]. W 1900 została zwolniona w atmosferze skandalu. Na wystawie zakładu fotograficznego Milana Jovanovicia w centrum Belgradu umieszczono zdjęcie nagiej Olgi Ilić w roli Sakuntali z dramatu Kalidasy^[2]. Była prawdopodobnie pierwszą serbską aktorką, sfotografowaną nago, co nie uzyskało aprobaty kierownictwa teatru^[4]. Po zwolnieniu występowała w belgradzkim teatrze rewiowym, a następnie w objazdowej trupie w Bośni. W 1906 powróciła do Belgradu, publiczność mogła ją podziwiać w teatrze Pozorište kod sloge, a następnie w Teatrze przy Bulwarze (Pozorište kod Bulevara). W 1911 przeniosła się do Niszu. W Teatrze Sinđelić (dzisiejszy Teatr Narodowy) jako pierwsza serbska aktorka wystąpiła w Hamlecie (w tytułowej roli), zyskując przydomek serbskiej Sarah Bernhardt^[1]. W 1912 występowała w teatrze w Osijeku, gdzie używała pseudonim Olivera Sant. W 1913, w czasie II wojny bałkańskiej przyjęła zaproszenie od Branislava Nušicia i rozpoczęła występy w Skopju. Po zajęciu miasta przez wojska bułgarskie, występowała na koncertach organizowanych dla mieszkańców miasta. Po wojnie jej działalność uznano za formę współpracy z wrogiem^[2]. Żandarmeria serbska posłużyła się dowodem w postaci rewolweru, który przechowywała w domu (pełnił funkcję teatralnego rekwizytu) i przez trzy miesiące była więziona w Skopju^[2]. Po uwolnieniu nadal występowała na scenie skopijskiej. W latach 20. występowała w Leskovacu, a następnie w Serbskim Teatrze Narodowym w Nowym Sadzie. Karierę aktorską zakończyła w Teatrze Sinđelić w Niszu. W Niszu w roku 1934 obchodziła jubileusz 35-lecia kariery aktorskiej i po nim pożegnała się ze sceną.

Umarła w nędzy i zapomnieniu, w domu opieki w Belgradzie.

Była dwukrotnie zamężna. Z pierwszym mężem, Kostą Iliciem rozwiodła się, mimo tego nadal się przyjaźnili^[1]. Po jego śmierci w 1923 wyszła za mąż po raz drugi za Petara Hristilicia (zm. 1937)^[1].

W 1934 ukazały się jej wspomnienia z lat 1895-1934. W 2019 Jelena Stojanović nakręciła film o aktorce Trnje i lovorike Olge Ilić^[5]. Imię aktorki nosi jedna z ulic w dzielnicy Pantelej w Niszu.

• Olga Ilić: O njoj, koja se ne vraća: autobiografija: 1895-1934. Belgrad: 1934.