Serendibit
okaz z Mogoku w Birmie | |
| Właściwości chemiczne i fizyczne | |
| Skład chemiczny |
Ca2(Mg,Al)6(Si,Al,B)6O20 |
|---|---|
| Twardość w skali Mohsa | |
| Przełam |
nierówny/nieregularny, muszlowy[2] |
| Łupliwość |
dobra |
| Pokrój kryształu |
tabelaryczny, granularny |
| Przezroczystość |
przezroczysty, przeświecający, nieprzezroczysty |
| Układ krystalograficzny |
trójskośny |
| Klasa krystalograficzna |
pinakoidalna |
| Właściwości mechaniczne |
kruchy[2] |
| Gęstość |
3,42–3,52 g/cm3[2] |
| Właściwości optyczne | |
| Barwa |
niebieska, zielona, niebiesko-zielona, brązowa, szarawa, czarna[2] |
| Rysa |
biała[2] |
| Połysk |
szklisty[2], półdiamentowy |
| Współczynnik załamania |
1,701–1,706 (dwuosiowy)[2] |
| Inne |
dwójłomność: 0,0050[2] pleochroizm: silny[2]; X = jasnożółty, żółtozielony do niebieskozielonego; Y = jasnożółty, niebieski, niebieskozielony; Z = jasnoniebieski do ciemnoniebieskiego dyspersja: silna do bardzo silnej[2] |
Serendibit – bardzo rzadki[3] minerał z grupy krzemianów[4].
Po raz pierwszy opisał go brytyjski mineralog i gemmolog George Thurland Prior w 1902 roku[4], który wraz z A.K. Coomáraswámym odkrył go w centralnej części wyspy Cejlon, w pobliżu miasta Kandy[5][6]. Nazwa pochodzi od dawnej arabskiej nazwy Sri Lanki „Serendib”, gdzie po raz pierwszy został znaleziony[1][3].
Właściwości
Krystalizuje w układzie trójskośnym[3]. Wykształca kryształy o pokroju tabliczkowym i w formie anhedralnych ziaren[7]. Powszechnie wykształca kryształy bliźniacze. Jest minerałem kruchym i przezroczystym, półprzezroczystym lub nieprzezroczystym[2][7]. Charakteryzuje się białą rysę oraz szklistym bądź półdiamentowym połyskiem[4]. Wykazuje pleochroizm w kolorach żółtawo-zielonym, niebieskawo-zielonym i niebiesko-fioletowym[3]. Niektóre okazy mogą wykazywać fluorescencję pod wpływem UV[4]. Bywa mylony z szafirem[1], zoisytem[8] i sapphirinem[1]. Częstymi zanieczyszczeniami w strukturze są tytan, żelazo, mangan, sód, potas, fluor, woda oraz fosfor[1].
Występowanie
Zazwyczaj występuje w skarnach, w których zachodzi metasomatoza boru[3], szczególnie wzdłuż styku skał węglanowych z granitem, tonalitem lub granulitem[7]. Współwystępuje zazwyczaj z flogopitem, z grupą forsterytowo-fayalitową, sinhalitem, plagioklazem, spinelem, kalcytem, kwarcem, spinelem, uwitem, skapolitem, tremolitem, apatytem, grandidierytem, hialofanem, pargasytem, klinozoisytem, forsterytem, grafitem, warwickitem i diopsydem[1][7].
Miejsce występowania

Poza Sri Lanką występuje w Birmie (region Sagaing i Mandalay). Znanym i produkującym dobrej jakości okazy złożem jest także Madagaskar[4][1]. Inne lokalizacje, w których stwierdzono serendibit, to Stany Zjednoczone (Nowy Jork, Kalifornia), Tanzania, Rosja, Kanada[1], Włochy i Brazylia[4].
Przypisy
- ↑ a b c d e f g h Serendibite, [w:] Mindat.org [online], Hudson Institute of Mineralogy [dostęp 2025-02-26] (ang.).
- ↑ a b c d e f g h i j k l Serendibite [online], National Gem Lab (ang.).
- ↑ a b c d e Serendibite gemstone information [online], Gemdat.org [dostęp 2025-02-22] (ang.).
- ↑ a b c d e f Mahmut MAT, Serendibite [online], Geology Science, 9 listopada 2023 [dostęp 2025-02-26] (ang.).
- ↑ Societies and Academies. Mineralogical Society, „Nature”, 65 (1686), 1902, s. 383, DOI: 10.1038/065381b0 [dostęp 2025-02-26] (ang.).
- ↑ G.T. Prior, A.K. Coomáraswámy, Serendibite, a new borosilicate from Ceylon, „Mineralogical Magazine”, 13 (6), 1903, s. 224–227 (ang.).
- ↑ a b c d Serendibite, Handbook of Mineralogy [zarchiwizowane 2012-09-28] (ang.).
- ↑ Serendibite [online], Multicolour.com [dostęp 2025-02-22] (ang.).
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.