Wyszkowice

Wyszkowice
wieś
Państwo

 Polska

Województwo

 dolnośląskie

Powiat

oławski

Gmina

Domaniów

Liczba ludności (III 2011)

159[2]

Strefa numeracyjna

71

Kod pocztowy

55-216[3]

Tablice rejestracyjne

DOA

SIMC

0874510

Położenie na mapie gminy Domaniów
Mapa konturowa gminy Domaniów, na dole znajduje się punkt z opisem „Wyszkowice”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, blisko centrum po lewej na dole znajduje się punkt z opisem „Wyszkowice”
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego
Mapa konturowa województwa dolnośląskiego, po prawej znajduje się punkt z opisem „Wyszkowice”
Położenie na mapie powiatu oławskiego
Mapa konturowa powiatu oławskiego, na dole po lewej znajduje się punkt z opisem „Wyszkowice”
Ziemia50°52′05″N 17°09′22″E/50,868056 17,156111[1]

Wyszkowice (niem. Weisdorf[4]) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie oławskim, w gminie Domaniów.

Wieś położona jest 14 kilometrów od Oławy.[4]

Podział administracyjny

W okresie pruskim wieś była podporządkowana gminie z siedzibą w Goszczynie (Gusten) i urzędowi stanu cywilnego także znajdującej się w tej wsi.[4] Wieś od 1816 r. należała do powiatu oławskiego rejencji wrocławskiej pruskiej prowincji Śląsk,[5] a od 1919 r. do wyodrębnionej prowincji Dolny Śląsk.[6]

Po ustanowieniu administracji polskiej na Dolnym Śląsku wieś należała w latach 1945-1954 do gminy Kurów.[7] W latach 1954-1972 wieś była częścią gromady Ośno.[8] Od 1973 r. jest częścią gminy Domaniów.[9] Do 1975 roku Wyszkowice należały do powiatu oławskiego województwa wrocławskiego.[7][8][9] W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do pomniejszonego województwa wrocławskiego, a w latach 1990-1998 podlegały urzędowi rejonowemu w Oławie.[10]

Historia

Wieś pierwotnie prawdopodobnie o układzie owalnicy, a potem ulicówki. Po raz pierwszy została wspomniana w 1316 r. jako Wyzdorf. Do połowy XIV w. należała do opactwa św. Wincentego na Ołbinie (obecnie na terenie miasta na prawach powiatu Wrocławia) i była wsią objętą obowiązkiem płacenia dziesięciny.[4] W latach 1326-1441 wieś należała do dominikanek z klasztoru św. Katarzyny we Wrocławiu.[11][4] W 1373 r. otrzymała lokację na prawie niemieckim, następnie od połowy XV w. należała do książąt oławskich, do których należała do ok. 1675 r. Po zajęciu Śląska przez Prusy w okresie wojen śląskich w połowie XVIII w. Wyszkowice należały do pruskiego urzędu królewskiego w Oławie.[4] W 1885 r. we wsi znajdowało się 25 domów.[12]

Nazewnictwo

W ciągu swojego istnienia Wyszkowice nosiły następujące nazwy[4]:

  • 1316: Wyzdorf
  • 1361: Wyschdorf
  • 1373: Wisdorff[4][12]
  • 1871: Weissdorf
  • do 1830 r. także Wiscowic
  • do 1945 r.: Weisdorf (nazwa niemiecka wsi)
  • do 1945 r. Wiskowice (polska nazwa wsi)[12]
  • od 1945 r. Wyszkowice (nazwa nadana po włączeniu Dolnego Śląska w skład Polski)[4], pierwotnie Wiskowice.[13]

Gospodarka

W pierwszej połowie XIX w. we wsi funkcjonowała karczma, sklep spożywczy, kuźnia i zakład krawiecki. W 1845 r. odnotowano hodowlę 525 owiec i 84 sztuk bydła, a także działalność pszczelarską we wsi. Powierzchnia katastralna wsi wynosiła w 1885 r. 422 ha, z czego pola uprawne stanowiły 405 ha, a łąki 1 ha. Dochód netto z podatku gruntowego z pól wynosił 29,77 marek niemieckich za hektar, a z łąk 23,50 marek za hektar. W 1925 r. powierzchnia katastralna wsi wynosiła 421,7 ha, a dochód netto z podatku gruntowego 29,94 reichsmarek za hektar.[4]

Wyszkowice wraz z niedaleką wsią Jędrzychowice posiadały w latach 1910-1973 połączenie kolejowe poprzez stację kolejową Wyszkowice Jędrzychowice, która obsługiwała tylko ruch towarowy.[14] Najbliższe wsi pasażerskie stacje kolejowe znajdowały się w Domaniowie (Thomaskirch) i w Boreczku (Wäldchen).[4]

Zabytki

Według wykazu zabytków Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków we Wrocławiu na terenie wsi znajdują się następujące zabytki[15]:

  • historyczny układ ruralistyczny wsi
  • zespół mieszkalno-gospodarczy (zagroda) nr 4, mieszczący dom mieszkalny, oborę i spichlerz.
  • obora nr 6
  • zespół mieszkalno-gospodarczy (zagroda) nr 10, mieszczący dom mieszkalny, stodołę i gołębnik.
  • budynki mieszkalno-gospodarcze nr 11 i 13
  • domy mieszkalne nr 15 i 16
  • obora nr 17
  • dom mieszkalny nr 18
  • obora nr 19
  • budynek gospodarczy nr 20
  • dom mieszkalny nr 21 ze stodołą/spichlerzem.

Teraźniejszość

We wsi znajduje się świetlica wiejska, a także boisko tartanowe.[16]

Demografia

W 1783 r. wieś liczyła 177 mieszkańców. W 1819 r. mieszkało w niej 149 osób, a w 1830 r. 142 osoby. W 1845 r. mieszkało we wsi 154 osób, w 1871 r. 168 mieszkańców, w 1885 r. 180 mieszkańców, a w 1895 r. 199 mieszkańców. W 1905 r. w Wyszkowicach mieszkało 198 osób, w 1925 r. 243 osoby,[4] w 1933 r. 241 osób,[17] a w 1939 r. 235 osób.[4] W marcu 2011 r. we wsi mieszkało 159 osób,[2] a w 2023 r. 169 osób.[18]

W 1925 r. na 243 mieszkańców wsi 115 było mężczyznami, a 128 było kobietami. We wsi mieszkało 203 ewangelików i 40 katolików. Ewangelicy podlegali zborowi w Brzezimierzu (Wüstebriese), a katolicy parafii w Domaniowie (Thomaskirch).[4]

Liczba ludności Wyszkowic

Przypisy

  1. ↑ Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 153834.
  2. ↑ a b GUS: Ludność - struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r.
  3. ↑ Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2022, s. 1575 [zarchiwizowane 2022-10-26].
  4. ↑ a b c d e f g h i j k l m n Klaus Kunze, Familienforschung Ohlau: Weisdorf Kreis Ohlau [online], www.klauskunze.com [dostęp 2026-07-14] (niem.).
  5. ↑ Weisdorf Kr. Ohlau, [w:] Erich Uetrecht, Meyers Orts- und Verkehrs-Lexikon des Deutschen Reichs, wyd. 5, t. 2, www.meyersgaz.org, Leipzig–Wien 1912, s. 1102 [dostęp 2026-07-14] (ang. • niem.).
  6. ↑ Jürgen Frantz, Kreis Ohlau | AGOFF [online], Arbeitsgemeinschaft Ostdeutscher Familienforscher, 1 czerwca 2014 [dostęp 2026-07-14] (niem.).
  7. ↑ a b Wykaz Gromad Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej według stanu z dnia 1.VII 1952 r., PRL, GUS, Warszawa
  8. ↑ a b Wykaz miast, osiedli i gromad: stan z dn. 1 I 1971 r., Cz. 1. Warszawa: Główny Urząd Statystyczny – Biuro Spisów, 1971.
  9. ↑ a b Uchwała Nr XIX/109/72 Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 13 grudnia 1972 r. w sprawie utworzenia gmin w województwie wrocławskim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 15 grudnia 1972 r., Nr 8, Poz. 165)
  10. ↑ Rozporządzenie Ministra - Szefa Urzędu Rady Ministrów z dnia 1 sierpnia 1990 r. w sprawie określenia siedzib i terytorialnego zasięgu działania urzędów rejonowych. [online], isap.sejm.gov.pl, 1 sierpnia 1990 [dostęp 2026-07-14] (pol.).
  11. ↑ Kościoły, które nie są kościołami [online], Wroclaw.pl, 22 stycznia 2015 [dostęp 2026-07-14] (pol.).
  12. ↑ a b c Wiskowice, [w:] Filip Sulimierski i inni red., Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, t. XIII (Warmbrun – Worowo), dir.icm.edu.pl, Warszawa 1893, s. 572 [dostęp 2026-07-20] (pol.).
  13. ↑ Obwieszczenie Pełnomocnika Rządu R.P. na okręg administracyjny Dolnego Śląska z 16.6.1945. Biuletyn nr 1 - przywracający brzmienie historycznych nazw polskich miejscowości Dolnego Śląska
  14. ↑ Wyszkowice Jędrzychowice, [w:] Ogólnopolska Baza Kolejowa, www.bazakolejowa.pl [dostęp 2026-07-14] (pol.).
  15. ↑ dawne województwo wrocławskie - Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków we Wrocławiu [online], wosoz.ibip.wroc.pl [dostęp 2026-07-14] [zarchiwizowane z adresu 2026-06-07] (pol.).
  16. ↑ Strategia rozwoju gminy Domaniów..., s.158
  17. ↑ Michael Rademacher, Deutsche Verwaltungsgeschichte Schlesien, Kreis Ohlau [online], www.eirenicon.com, 2006 [dostęp 2026-07-14] (niem.).
  18. ↑ Raport o stanie gminy Domaniów za 2023 rok, s. 5, dostępne w Internecie: https://cdn02.sulimo.pl/media/userfiles/gminadomaniow.pl/Raport_za_2023.pdf (dostęp 2026-07-14)

Bibliografia

  • Emil Opitz, Die Arten des Rustikalbesitzes und die Laudemien und Markgroschen in Schlesien, Breslau 1904, s. 72, 176, 264-266.
  • Bernhard Kille, Stammfolge Klee in den Kreisen Frankenstein und Ohlau (Schlesien), "Archiv ostdeutscher Familienforscher", t. 16, zeszyt 11 (2/2006), s. 332-335
  • Heinz Quester, Ortslexikon des Kreises Ohlau/Schlesien, Alfter 2007, s. 155

Linki zewnętrzne

Gmina Domaniów
Wsie
Osady

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
Kembali kehalaman sebelumnya